422
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
🧠 کمخوابی ممکن است برای بعضی مغزها آسیبزاتر باشد
پژوهش تازهای نشان میدهد اثر کمخوابی بر سلامت مغز در همه افراد یکسان نیست و تفاوتهای ژنتیکی میتوانند در این موضوع نقش داشته باشند.
محققان دریافتند در افرادی با برخی ویژگیهای ژنتیکی خاص، خواب کوتاهتر با کاهش سریعتر ماده خاکستری مغز همراه بوده است؛ بخشی از مغز که در حافظه، تصمیمگیری و عملکردهای مهم شناختی نقش دارد.
خواب همچنین زمانی است که مغز فعالیت بیشتری برای پاکسازی مواد زائد و پروتئینهای بالقوه مضر دارد؛ فرایندی که ممکن است با بیماری آلزایمر مرتبط باشد.
این یافتهها میتواند توضیح دهد چرا کمخوابی در برخی افراد پیامدهای مغزی بیشتری ایجاد میکند، در حالی که دیگران کمتر تحت تأثیر قرار میگیرند.
پژوهشگران تأکید میکنند هنوز برای توصیه به آزمایش ژنتیکی زود است و نتایج باید در مطالعات بزرگتر تأیید شوند.
🔹 نکته کلیدی:
خواب کافی فقط برای رفع خستگی نیست؛ میتواند یکی از عوامل قابلکنترل برای حفظ سلامت مغز در سالهای آینده باشد.
🔹 منبع:
Edith Cowan University / ScienceDaily، جولای ۲۰۲۶
منتشرشده در Alzheimer’s & Dementia، Journal of the Alzheimer’s Association.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
🕒 یک برنامه روزانه منظم میتواند با درد و افسردگی کمتر همراه باشد
پژوهش تازهای از دانشگاه میزوری نشان میدهد داشتن یک برنامه روزانه نسبتاً منظم با درد جسمی کمتر و نشانههای افسردگی پایینتر ارتباط دارد.
افرادی که زمان نسبتاً ثابتی برای بیدار شدن، غذا خوردن، فعالیتهای روزانه، ارتباط با دیگران و خوابیدن داشتند، وضعیت بهتری گزارش کردند.
این ارتباط حتی در افرادی که با بیخوابی روبهرو بودند نیز دیده شد.
پژوهشگران میگویند نظم در فعالیتهای روزانه میتواند به تنظیم ساعت درونی بدن کمک کند؛ سیستمی که با خواب، خلقوخو و سلامت جسمی ارتباط دارد.
تفاوت زیاد میان ساعت خواب و بیداری در روزهای کاری و تعطیل نیز ممکن است این نظم طبیعی بدن را به هم بزند.
🔹 نکته کلیدی:
برای سلامت روان و جسم، فقط مقدار خواب مهم نیست؛ منظم بودن زمان فعالیتهای روزانه نیز میتواند اهمیت داشته باشد.
🔹 منبع:
University of Missouri-Columbia / ScienceDaily، جولای ۲۰۲۶
منتشرشده در Journal of Behavioral Medicine.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
*مردم کدام کشورها بیشترین ساعت کاری را در هفته دارند؟*
🔸بررسی دادههای مرکز آمار از میانگین ساعات کاری هفتگی نشان میدهد کشور بوتان با ۵۴.۵ ساعت در هفته در صدر این فهرست قرار دارد.
🔸پس از آن سودان با ۵۰.۸ و کنگو و امارات با ۴۸.۷ ساعت در رتبههای بعدی جای گرفتهاند.
🔸ایران نیز با ثبت میانگین ۴۶.۳ ساعت کار در هفته، در میان کشورهایی با بالاترین ساعات کاری قرار گرفته است.
🌐روان پرس
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روان شناسی
یک پژوهش به تازگی در سپتامبر ۲۰۲۶ منتشر شده است،و شواهد مربوط به استفاده منفعلانه از شبکههای اجتماعی و ویدئوهای کوتاه را بررسی کرده است. یافتهها نشان میدهد اسکرول کردن منفعلانه و مساله ساز در فضای مجازی
با اضطراب، علائم افسردگی، پریشانی روانشناختی و افت توجه و تمرکز ارتباط دارد.
نکته مهم این است که کیفیت استفاده از شبکههای اجتماعی اهمیت دارد؛ استفاده منفعلانه میتواند از تعامل فعالانه آسیبزاتر باشد.
یک مطالعه ۲۰۲۶ روی ۹۴۳ جوان نیز ارتباط استفاده مسئلهساز از شبکههای اجتماعی با مشکلات حافظه روزمره را گزارش کرده و در افرادی با بیش از ۵ ساعت استفاده روزانه، مشکلات حافظه بیشتری نسبت به گروه کمتر از یک ساعت دیده شده است.
نامهنوشتن؛ راهی برای عمیقتر شدن در عصر ارتباطات سریع
در دنیایی که پیامها در چند ثانیه فرستاده و پاسخ داده میشوند، نامهنوشتن شاید قدیمی به نظر برسد؛ اما میتواند شکل متفاوتی از ارتباط با خود و دیگران ایجاد کند.
نوشتن یک نامه ما را مجبور میکند کمی آهستهتر شویم، فکر کنیم و برای انتخاب کلماتمان وقت بگذاریم.
این فرایند میتواند از شدت واکنشهای فوری کم کند و فضایی برای آرامشدن، تأمل و شناخت بهتر احساسات فراهم کند.
گاهی حتی نوشتن نامهای که هرگز ارسال نمیشود، به فرد کمک میکند احساسات پیچیده یا مسائل حلنشده یک رابطه را روشنتر ببیند.
هنگام نوشتن برای دیگری، معمولاً تلاش میکنیم احساسات و نگاه او را نیز تصور کنیم؛ چیزی که میتواند به افزایش همدلی و درک متقابل کمک کند.
نویسنده مقاله، نامهنوشتن را نوعی تمرین برای حضور، صبر و ارتباط عمیقتر میداند؛ چیزی که در زندگی دیجیتال و پرشتاب امروز کمتر تجربه میکنیم.
نکته کلیدی:
گاهی نوشتن یک نامه فقط انتقال پیام نیست؛ فرصتی است برای مکث، پردازش احساسات و برقراری ارتباطی انسانیتر و معنادارتر.
منبع: Amanda Leigh Lichtenstein
منتشرشده در: Psyche Ideas
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
🧠 بعضی عوامل روزمره میتوانند خطر زوال عقل را افزایش دهند
یک پژوهش جدید نشان میدهد برخی عوامل قابلکنترل در سبک زندگی و سلامت جسمی میتوانند با افزایش خطر زوال عقل ارتباط داشته باشند.
بر اساس این مطالعه، فشار خون بالا، چربی خون بالا، بیماریهای قلبی و سیگار کشیدن میتوانند به سلامت مغز آسیب بزنند و احتمال بروز مشکلات شناختی را در سالهای بعد افزایش دهند.
دیابت نیز یکی دیگر از عواملی است که میتواند با تغییرات نامطلوب در مغز همراه باشد.
پژوهشگران میگویند بخش قابلتوجهی از عوامل مرتبط با زوال عقل، قابل پیشگیری یا کنترل هستند.
به همین دلیل، مراقبت از سلامت قلب، کنترل فشار خون و قند خون، ترک سیگار و داشتن سبک زندگی سالم میتواند در حفظ سلامت مغز اهمیت زیادی داشته باشد.
🔹 نکته کلیدی:
مراقبت از قلب فقط برای پیشگیری از بیماریهای قلبی نیست؛ بسیاری از اقداماتی که از قلب محافظت میکنند، میتوانند به حفظ سلامت مغز در سالمندی هم کمک کنند.
🔹 منبع:
Lund University / ScienceDaily، آگوست ۲۰۲۶
منتشرشده در Journal of Prevention of Alzheimer’s Disease
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
چرا بعضی افراد پیام شما را میبینند، اما پاسخ نمیدهند؟
پاسخ این سؤال همیشه در بیاحترامی یا بیعلاقگی خلاصه نمیشود
این پژوهش روانشناسی چند توضیح احتمالی برای این رفتار ارائه میدهد:
🔹 بار شناختی (Cognitive Load):
در زمان خستگی ذهنی، حتی پاسخ دادن به یک پیام کوتاه ممکن است به تعویق بیفتد.
🔹 به تعویق انداختن تصمیم (Decision Procrastination):
برخی افراد قصد پاسخ دادن دارند، اما آن را به زمان دیگری موکول میکنند و در نهایت فراموش میشود.
🔹 اضطراب اجتماعی:
برای بعضی افراد، نوشتن یک پاسخ مناسب با نگرانی از قضاوت دیگران همراه است.
🔹 فرسودگی دیجیتال (Digital Fatigue):
قرار گرفتن مداوم در معرض پیامها و اعلانها میتواند انگیزه پاسخگویی را کاهش دهد.
🔹 تغییر اولویت یا مرزبندی در روابط:
در برخی موارد، پاسخ ندادن میتواند نشاندهنده تغییر در اولویتهای ارتباطی یا تعیین مرزهای شخصی باشد.
«دیده شدن یک پیام، بهتنهایی برای قضاوت درباره نیت یا احساسات طرف مقابل کافی نیست.»
چرا تمرکز کردن هر روز سختتر میشود؟
اعلانهای مداوم، شبکههای اجتماعی و جابهجایی سریع میان کارها، حفظ توجه پایدار را دشوارتر کردهاند. مغز معمولاً چند کار پیچیده را همزمان انجام نمیدهد، بلکه با سرعت میان آنها جابهجا میشود؛ فرایندی که زمان و انرژی شناختی مصرف میکند و احتمال خطا را افزایش میدهد. میانگین زمانی که افراد پیش از تغییر توجه روی یک صفحه میمانند، از حدود دو دقیقه و نیم در سال ۲۰۰۴ به ۴۷ ثانیه کاهش یافته است.
فناوری از سامانه خودکار توجه مغز استفاده میکند و بررسی مکرر تلفن را به یک عادت تبدیل میسازد. حواسپرتی مداوم میتواند بر بهرهوری، روابط و توانایی تشخیص اطلاعات درست از نادرست اثر بگذارد؛ زیرا در شرایط کمبود توجه، بیشتر به میانبرهای شناختی و محتوای هیجانبرانگیز تکیه میکنیم.
نکته کلیدی:
توجه منبعی محدود و ارزشمند است؛ هر بار که آن را به اعلانها و جابهجاییهای مداوم میسپاریم، بخشی از توان تفکر عمیق، تصمیمگیری و ارتباط مؤثر خود را از دست میدهیم.
منبع: ABC News، ۱۵ آوریل ۲۰۲۶.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
بخشیدن، فقط حال دیگران را بهتر نمیکند
پژوهشهای عصبشناختی نشان میدهند هنگامی که انسان زمان، حمایت، محبت یا منابع خود را با دیگران سهیم میشود، شبکههایی از مغز که با پاداش، انگیزه، همدلی و تصمیمگیری مرتبطاند فعال میشوند. بخشش معنادار همچنین میتواند با کاهش تنش و افزایش احساس ارتباط و هدفمندی همراه باشد.
نویسنده توضیح میدهد که سخاوت ممکن است از طریق فرایندهایی مرتبط با دوپامین و اکسیتوسین، خلق و احساس پیوند اجتماعی را تقویت کند؛ هرچند میزان و نوع این اثر به فرد، موقعیت و معنایی که عمل بخشیدن برای او دارد وابسته است.
نکته کلیدی
بخشیدن زمانی بیشترین اثر روانشناختی را دارد که داوطلبانه، معنادار و همراه با احساس ارتباط و هدف باشد.
منبع: مؤسسه پژوهش رشد مغز لیبر، نوشته دانیل آر. واینبرگر
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
مواجهه مداوم با تصاویر جنگ، خشونت و فجایع انسانی در شبکههای اجتماعی، میتواند هزینه سنگینی برای سلامت روان داشته باشد.
این محتواها اغلب بدون هشدار و در میان مطالب روزمره ظاهر میشوند و فرصتی برای پردازش شناختی و هیجانی باقی نمیگذارند.
تکرار چنین مواجههای ممکن است به خستگی، اختلال خواب، احساس درماندگی، بدبینی و نشانههای آسیب ثانویه منجر شود.
در عین حال، بسیاری از افراد کنارکشیدن از این تصاویر را نوعی بیتفاوتی یا شکست اخلاقی تلقی میکنند و خود را موظف میدانند همه رویدادها را دنبال کنند.
اما «شاهدبودن» فقط دیدن رنج دیگران نیست؛ بلکه شامل فهمیدن، پردازشکردن و انتخاب پاسخی معنادار است.
حجم و سرعت شبکههای اجتماعی این فرایند را مختل میکند و گاهی بهجای همدلی فعال، بیحسی، فرسودگی و احساس ناتوانی ایجاد میشود.
نویسنده پیشنهاد میکند بهجای دنبالکردن همزمان همه بحرانها، یک موضوع را عمیقتر پیگیری کنیم و منابع خبری محدود و معتبری داشته باشیم.
تعیین زمان مشخص برای دریافت اخبار، فاصلهگرفتن بدون احساس گناه و خودداری از بازنشر تصاویر تکاندهنده، بخشی از «شاهدبودن پایدار» است.
همچنین تبدیل واکنش آنلاین به اقدام واقعی، مانند یادگیری عمیقتر، کمک مالی، فعالیت داوطلبانه یا مشارکت اجتماعی، میتواند احساس اثرگذاری بیشتری ایجاد کند.
در عصر بمباران اطلاعاتی، حفظ همدلی نیازمند این است که خودمان ویراستار میزان مواجههمان با رنج جهان باشیم.
نکته کلیدی
برای همدلماندن لازم نیست همه تصاویر دردناک را ببینیم؛ مواجهه انتخابی، محدود و همراه با اقدام معنادار، از فرسودگی روانی پیشگیری میکند.
منبع
Psyche، مقاله «Don’t turn away from tragedy, but do witness intentionally»، نوشته Nena Močnik.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
بین کسی که دوست داریم باشیم و کاری که واقعاً انجام میدهیم، معمولاً فاصلهای وجود دارد.
این فاصله فقط با انگیزه و اراده بیشتر از بین نمیرود.
بخش زیادی از رفتارهای ما از روی عادت انجام میشود، نه تصمیمگیری آگاهانه.
برای ایجاد یک عادت جدید، بهتر است بهجای هدفهای بزرگ، از یک کار کوچک و روشن شروع کنیم.
مثلاً بهجای اینکه بگوییم «بیشتر کتاب میخوانم»، بگوییم: «بعد از شام، کتابم را باز میکنم و پنج دقیقه میخوانم.»
تکرار رفتار در زمان و مکان مشخص، به ماندگارشدن آن کمک میکند.
ساختن عادت برای همه یک زمان مشخص ندارد و بعضی رفتارها ممکن است چند ماه طول بکشند.
برای کنارگذاشتن یک عادت نامناسب هم فقط نباید به اراده تکیه کرد؛ باید بفهمیم آن رفتار چه نیازی را برطرف میکند.
بعد میتوانیم راه سالمتری برای پاسخدادن به همان نیاز پیدا کنیم.
لغزشها نشانه شکست نیستند؛ آنها نشان میدهند کدام بخش برنامه ما نیاز به تغییر دارد.
نکته کلیدی
تغییر پایدار زمانی آسانتر میشود که رفتارهای کوچک و مشخص بسازیم و محیط را طوری تنظیم کنیم که انجام آنها سادهتر شود.
منبع
Psyche، مقاله «How to become the person you want to be»، نوشته Eike Buabang.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
کارل گوستاو یونگ معتقد بود شخصیتهایی مانند «قهرمان»، «مادر»، «پیر خردمند» و «سایه» از الگوهای مشترک روان انسان سرچشمه میگیرند.
او این الگوها را «کهنالگو» نامید و آنها را بخشی از ناخودآگاه جمعی دانست.
این نظریه سالها به دلیل دشواری آزمون علمی، در روانشناسی دانشگاهی بحثبرانگیز بود.
امروزه برخی پژوهشگران میگویند تجربههای روانگردان میتوانند راه تازهای برای بررسی این ایده فراهم کنند.
افراد در این تجربهها بارها از دیدن شخصیتهای راهنما، موجودات حمایتگر یا روایتهای قهرمانانه سخن گفتهاند.
برخی دانشمندان احتمال میدهند این تصاویر از ساختارهای مشترک مغز و آمادگیهای تکاملی انسان سرچشمه بگیرند.
فرهنگ و تجربه شخصی، شکل نهایی این الگوها را تعیین میکنند.
توجه به داستانها و شخصیتهایی که مرتب ما را جذب میکنند، میتواند شناختی از ترسها، نیازها و خواستههای پنهان ما به دست دهد.
نکته کلیدی
کهنالگوها ممکن است بازتابی از ساختار مشترک مغز، تکامل انسان و شیوه معنا دادن ما به تجربهها باشند.
منبع
Hugh McGovern، «Jung’s archetypes are a mirror that shows who and what we are»، Psyche.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
💢 نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مرداد اعلام می شود
رئیس سازمان سنجش از اعلام نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مردادماه خبر داد.
رضا محمدی افزود: دانشگاهها باید در روزهای ۲۰ تا ۲۴ تیرماه مصاحبههای دکتری را به پایان می رساندند و نتایج آن را در پرتال مربوطه وارد می کردند.
وی افزود: با توجه به زمانی که نیاز بود سنجش به دانشگاهها و در واقع به متقاضیان معرفی شده آزمون دکتری بدهد تا مصاحبه ها تکمیل شود و همچنین تداخل زمانی مصاحبه ها در روزهای مصادف با مراسم تشییع قائد شهید، به دانشگاه ها اعلام شد مصاحبه های خود را در بازه زمانی ۱۳ تا ۱۸ تیر جابجا کنند.
رئیس سازمان سنجش خاطرنشان کرد: بنابراین دانشگاهها تا ۲۷ تیر ماه فرصت داشتند که نتایج مصاحبهها را به سازمان سنجش اعلام کنند.
محمدی گفت: سازمان سنجش در اوایل مرداد ماه در اولین فرصتی که نتایج دانشگاه به صورت کامل به سنجش اعلام شود نتایج آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ را اعلام خواهد کرد. بنابراین نتایج نهایی در نیمه اول مرداد ماه ۱۴۰۵ اعلام خواهد شد.
به گزارش مهر، آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در ۲۴ بهمن ماه سال ۱۴۰۴ برگزار شد. در فروردین ماه ۱۴۰۵ نتایج اولیه اعلام شد و پس از اعلام فرصت انتخاب رشته، معرفی شدگان به مرحله مصاحبه در ۲۵ اردیبهشت ماه معرفی شدند. دانشگاهها تا نیمه تیرماه فرصت داشتند که مرحله دوم شامل بررسی سوابق آموزشی، پژوهشی و مصاحبه را به انجام برسانند.
در آزمون ورودی مقطع دکتری نیمهمتمرکز سال ۱۴۰۵ تعداد ۱۷۲ هزار و ۴۲ متقاضی ثبتنام کردند که از این تعداد ۱۳۷ هزار و ۹۷۴ متقاضی مجاز به انتخاب رشته شدند و در این مرحله ۴۸ هزار و ۸۲۶ متقاضی برای مرحله ارزیابی تخصصی به دانشگاهها و مراکز آموزش عالی حداقل برای یک کد رشته محل معرفی شدند. ظرفیت پذیرش در آزمون ورودی مقطع دکتری (Ph.D) نیمه متمرکز سال ۱۴۰۵ حدود ۱۵ هزار نفر برآورد شده است. /خبرگزاری مهر
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
آیا مدرنیته تفاوتهای فرهنگی را از بین میبرد؟
این تصور رایج وجود دارد که گسترش فناوری، شهرنشینی و سبک زندگی جهانی، فرهنگها را بهتدریج شبیه یکدیگر میکند. اما پژوهشهای جدید نشان میدهد مدرنیزاسیون همیشه به یکسانشدن ارزشها و شیوههای تفکر منجر نمیشود؛ گاهی حتی تفاوتهای فرهنگی را برجستهتر میکند.
Thomas Talhelm، پژوهشگر علوم رفتاری، توضیح میدهد که شباهت در پوشش، فناوری یا مصرف به معنای شباهت در باورها و روابط اجتماعی نیست.
هر جامعه با پیشینه تاریخی و فرهنگی خاص خود وارد دنیای مدرن میشود. بنابراین، امکاناتی مانند آموزش، ثروت و فناوری ممکن است بهجای حذف تفاوتها، به مردم کمک کند ارزشهای ریشهدار فرهنگ خود را بیشتر دنبال کنند.
برای مثال، جوامعی که در طول تاریخ به همکاری و وابستگی متقابل نیاز بیشتری داشتهاند، ممکن است حتی در محیطهای مدرن نیز روابط گروهی و توجه به دیگران را حفظ کنند. در مقابل، فرهنگهایی با سابقه استقلال بیشتر، ممکن است فردگرایی و تفکر تحلیلی را تقویت کنند.
نویسنده این فرایند را به «بذر» تشبیه میکند: مدرنیته مانند آبی است که به بذرهای فرهنگی موجود امکان رشد میدهد. از آنجا که بذرهای هر فرهنگ متفاوتاند، نتایج مدرنشدن نیز یکسان نخواهد بود.
نکته کلیدی
مدرنشدن الزاماً به معنای غربیشدن یا شبیهشدن فرهنگها نیست.
ممکن است مردم جهان از ابزارهای مشابه استفاده کنند، اما آن ابزارها را در خدمت ارزشها و سنتهای متفاوت خود قرار دهند.
منبع: مقاله Thomas Talhelm در مجله Psyche
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
چرا بعضیها واقعاً خانهماندن را دوست دارند؟
یک پژوهش در حوزه روانشناسی محیطی نشان میدهد علاقه زیاد به ماندن در خانه، لزوماً فقط به درونگرایی مربوط نیست. آنچه افراد در خانه تجربه میکنند—بهویژه آرامش و بازیابی هیجانی، روابط مثبت و برخورداری از فضای شخصی کافی—میتواند نقش مهمتری در دلبستگی آنها به خانه داشته باشد.
در دو مطالعه با بیش از ۶۵۰ شرکتکننده، حدود ۸۷ درصد افراد خانه را مکانی برای رهایی از فشارهای روزمره و تجدید انرژی توصیف کردند. احساس امنیت، حریم خصوصی، هیجانهای مثبت و امکان انجام فعالیتهای دلخواه نیز از مزایای مهم خانه بودند.
در مقابل، تعارضهای خانوادگی، شلوغی و کمبود فضا، محدودیت حریم خصوصی و نگرانی درباره نظافت، با دلبستگی کمتر به خانه همراه بودند. بنابراین خانهدوستی را نباید بهتنهایی نشانه انزوا یا دوری از دیگران دانست؛ گاهی خانه برای فرد نقش یک پناهگاه روانی و فضای ترمیمکننده را ایفا میکند.
نکته کلیدی
ما فقط به ساختمان خانه وابسته نمیشویم؛ به احساس آرامش، امنیت، ارتباط و آزادیای دلبسته میشویم که در آن تجربه میکنیم.
منبع پژوهش:
Meagher و همکاران، Journal of Environmental Psychology، ۲۰۲۴.
منبع خبر: The Economic Times، ۲۹ ژوئن ۲۰۲۶
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
آیا پدران هم دچار افسردگی پس از زایمان میشوند؟
بله. افسردگی پس از زایمان فقط مختص مادران نیست و ممکن است پدران را هم درگیر کند؛ بهویژه در فاصله سه تا شش ماه پس از تولد نوزاد. این مشکل میتواند پیوند پدر با نوزاد، رابطه زوجین و فضای عاطفی خانواده را تحتتأثیر قرار دهد.
نشانهها در مردان همیشه شبیه الگوی معمول افسردگی نیستند. تحریکپذیری، کنارهگیری، مصرف بیشتر الکل، رفتارهای تکانشی، خطرپذیری و احساس ناتوانی در نقش پدری ممکن است از نشانههای هشداردهنده باشند. سابقه افسردگی، مشکلات زناشویی، اضطراب درباره والد شدن و فشارهای شغلی از عوامل خطر مهماند.
رواندرمانی شناختیرفتاری و درمان بینفردی میتوانند مؤثر باشند و در برخی موارد دارودرمانی نیز به کار میرود. غربالگری سلامت روان پدران پس از تولد نوزاد اهمیت زیادی دارد.
پیام کلیدی
حال روانی پدر نیز بخشی از سلامت خانواده است؛ تغییرات رفتاری و عاطفی او پس از تولد نوزاد نباید نادیده گرفته شود.
منبع: Psychology Today، ۲۰۲۶
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
روانپرس | چرا مغز ما به طبیعت نیاز دارد؟
پژوهشها نشان میدهند حضور در طبیعت میتواند فراتر از ایجاد حس خوب باشد و بر توجه، خلقوخو، استرس و عملکرد شناختی مغز اثر بگذارد.
مطالعات نشان دادهاند افرادی که در محیطهای طبیعی قدم میزنند، در برخی آزمونهای توجه و حافظه عملکرد بهتری نسبت به زمانی دارند که در محیطهای شلوغ شهری راه میروند.
یکی از توضیحها «نظریه بازسازی توجه» است: زندگی روزمره دائماً از ما تمرکز میخواهد، اما طبیعت با صداها، مناظر و حرکتهای ملایم، توجه را بدون فشار زیاد درگیر میکند و به ذهن فرصت بازیابی میدهد.
این ویژگی را «جذابیت نرم» (Soft Fascination) مینامند؛ یعنی تماشای حرکت ابرها، برگهای درختان یا جریان آب میتواند ذهن را درگیر کند، بدون اینکه منابع توجه را خسته کند.
برخی تحقیقات همچنین مواجهه با طبیعت و محیط جنگلی را با کاهش کورتیزول، تغییر پاسخهای دستگاه عصبی خودمختار و بهبود خلق مرتبط دانستهاند.
نکته کلیدی
گاهی وقتی ذهن خسته است یا روی مسئلهای گیر کردهایم، بیرون رفتن و قدمزدن در فضای سبز اتلاف وقت نیست؛ ممکن است دقیقاً همان فرصتی باشد که مغز برای بازیابی توجه و کاهش فشار روانی نیاز دارد.
منبع: Michiko Kimura Bruno, M.D.
منتشرشده در: Psychology Today، ۱۷ اوت ۲۰۲۶.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
🔹 اطلاعیه دبیرخانه شورای مرکزی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره
به آگاهی اعضای محترم سازمان میرساند:
در پی وصول نامهای از سوی هفت نفر از اعضای شورای مرکزی در تاریخ ۰۵/۰۵/۱۴۰۵، مبنی بر طرح پرسش از رئیس سازمان پیرامون مسائل و مشکلات موجود در ۱۶ بند، موضوع در صحن علنی شورای مرکزی مطرح و مقرر شد رئیس سازمان در جلسه مورخ ۱۶/۰۵/۱۴۰۵ در شورای مرکزی حضور یافته و به پرسشهای مطرحشده پاسخ دهد.
متعاقب حضور رئیس سازمان در جلسه مذکور و ارائه پاسخهای شفاهی به پرسشهای اعضای متقاضی استیضاح، پاسخهای ارائهشده از سوی استیضاحکنندگان قانعکننده تشخیص داده نشد. بر همین اساس، مقرر شد دبیرخانه شورای مرکزی پس از بررسی اسناد و مدارک مالی از طریق بانکهای عامل و دریافت پاسخ کتبی رئیس سازمان، موضوع را در جلسه بعدی مجدداً بررسی نماید.
دبیر محترم شورای مرکزی اسناد مالی را از بانک ها وسازمان شخصا دریافت در اختیار اعضا شورای مرکزی گذاشته شد با توجه به دریافت اسناد لازم مالی وسایر موضوعات ،در جلسه مورخ ۱۶/۰۶/۱۴۰۵، موضوع استیضاح مجدداً در دستور کار شورای مرکزی قرار گرفت و پس از طرح پرسشها، بررسی مستندات و استماع پاسخها، موضوع استیضاح به رأی گذاشته شد.
در نهایت، اکثریت اعضای شورای مرکزی به استیضاح رای مثبت دادند و شورای مرکزی با ادامه خدمت آقای دکتر علیرضا یوسفی به عنوان رئیس سازمان مخالفت کرد.
مراتب و صورتجلسه رسمی شورای مرکزی، جهت طی مراحل قانونی و اخذ تأیید نهایی، به دفتر ریاست جمهوری ارسال شد.
بدیهی است پس از طی مراحل قانونی بزودی، رئیس جدید سازمان معرفی خواهدشد.
درصورت لزوم گزارش تخلفات توسط دبیر محترم شورای مرکزی به سمع ونظر اعضا خواهد رسید.
دبیرخانه شورای مرکزی
سازمان نظام روانشناسی و مشاوره
میزان و کیفیت خواب مناسب در ردههای سنی مختلف
🔹بررسی آمارهای سلامت خواب نشان میدهد نیاز به خواب با افزایش سن کاهش مییابد؛ به طوری که نوزادان به ۱۷ ساعت و سالمندان به ۷ ساعت خواب روزانه نیاز دارند.
🔹در بخش کیفیت خواب نیز، زنان ۴۰ درصد بیشتر از مردان به بیخوابی مزمن مبتلا میشوند، در حالی که مردان ۲ برابر بیشتر از زنان دچار آپنه یا وقفه تنفسی در خواب میشوند.
🔹همچنین با گذشت زمان، میزان خواب عمیق در هر دهه حدود ۲ درصد کاهش یافته و در افراد بالای ۶۵ سال، بیداریهای ناگهانی در طول شب به اوج میرسد.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
انعطافپذیری ذهنی؛ مهارتی برای سازگاری بهتر با تغییرات
انعطافپذیری ذهنی یعنی بتوانیم وقتی شرایط تغییر میکند، بهجای گیرکردن در یک واکنش یا راهحل ثابت، دیدگاه و رفتارمان را متناسب با موقعیت تغییر دهیم.
افراد بسیار انعطافناپذیر ممکن است بیشتر درگیر نشخوار فکری، اضطراب، کمالگرایی و ترس از شکست شوند و در برابر تجربههای تازه سختتر سازگار شوند.
در مقابل، افراد انعطافپذیر بهتر میتوانند افکار و احساسات خود را مشاهده کنند، بدون اینکه کاملاً درگیر آنها شوند و در موقعیتهای دشوار راههای مختلف را امتحان کنند.
یکی از راههای تقویت این مهارت، توجه به لحظه اکنون و فاصله گرفتن از واکنشهای فوری و هیجانی است. این کار کمک میکند فرد دوباره روی آنچه واقعاً برایش مهم است تمرکز کند.
پژوهشهای مربوط به تنظیم هیجان نیز نشان میدهند توانایی تغییر نحوه ابراز هیجان متناسب با شرایط، با سازگاری روانشناختی و روابط بهتر ارتباط دارد.
انعطافپذیری به این معنا نیست که همیشه آرام باشیم؛ بلکه یعنی بتوانیم تشخیص دهیم در هر موقعیت چه نوع واکنشی مفیدتر است.
نکته کلیدی:
سلامت روان فقط به کنترل احساسات وابسته نیست؛ توانایی تغییر مسیر، دیدن گزینههای تازه و انتخاب واکنشی متناسب با شرایط نیز بخش مهمی از سازگاری روانی است.
منبع: Lybi Ma
منتشرشده در: Psychology Today، ۱۶ اوت ۲۰۲۶.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
✅ نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ اعلام شد✅
با آرزوی موفقیت برای داوطلبان🌿
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
پویش آزادی زندانیان جرایم غیرعمد
انجمن روانشناسی تربیتی ایران در راستای مسئولیت اجتماعی خود و با همراهی و مشارکت شما بزرگواران، پویشی را برای کمک به آزادی زندانیان جرایم غیرعمد برگزار میکند.
این پویش تا پایان روز جمعه ۱۶ مردادماه ادامه خواهد داشت.
تمامی مبالغ جمعآوریشده از طریق ستاد دیه استان تهران صرف آزادی زندانیان جرایم غیرعمد خواهد شد و گزارش روند و نتیجه این پویش نیز از طریق رسانههای رسمی انجمن روانشناسی تربیتی ایران اطلاعرسانی خواهد شد.
5041727010837266
Ir810700010002211692671002
به نام انجمن روان شناسی تربیتی ایران
از همراهی، اعتماد و مشارکت ارزشمند شما در این اقدام انساندوستانه صمیمانه سپاسگزاریم.
@IranEdupsyasso
بیشفعالی فقط نقص توجه نیست؛ شاید «بیش کنجکاوی» هم باشد
برخی پژوهشگران معتقدند تکانشگری و جستوجوی مداوم اطلاعات در افراد دارای ADHD ممکن است با نوعی کنجکاوی شدید مرتبط باشد؛ حالتی که فرد را از موضوعی به موضوع دیگر میبرد و گاهی پس از یافتن یک موضوع جذاب، به تمرکز عمیق منجر میشود.
این ویژگی میتواند به کشف ارتباطهای تازه، خلاقیت، انعطافپذیری و یادگیری منجر شود؛ اما در محیطهای پر از اطلاعات، ممکن است به حواسپرتی، باز کردن مسیرهای متعدد و رها کردن کارها نیز بینجامد.
نکته کلیدی
هدف، رمانتیکسازی ADHD نیست؛ بلکه دیدن همزمان چالشها و توانمندیهای فرد و ایجاد فضایی است که کنجکاوی او هدایت شود، نه خاموش.
منبع: Science News
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
APAدر گزارشی تازه، ۹ روند مهم روانشناسی در سال ۲۰۲۶ را معرفی کرده است.
یکی از مهمترین روندها، استفاده بیشتر از هوش مصنوعی و فناوری برای ارائه خدمات روانشناختی شخصیتر است.
چتباتها و همراهان هوش مصنوعی نیز بر روابط عاطفی و نحوه ارتباط افراد اثر میگذارند.
در حوزه کودکان، توجه بیشتری به پیشگیری زودهنگام و حمایت از سلامت روان از سالهای ابتدایی زندگی دیده میشود.
روانشناسان بیش از گذشته در دفاع از حقوق مراجعان و مسائل اجتماعی نقش پیدا کردهاند.
تغییر سیاستهای درمانی میتواند بر دسترسی مردم به خدمات روانشناختی اثر بگذارد.
اضطراب شغلی، فرسودگی و تغییرات محیط کار نیز از موضوعات مهم سال ۲۰۲۶ هستند.
بحرانهای آبوهوایی، نیاز به آموزش تابآوری و حمایت روانی در شرایط بحرانی را افزایش دادهاند.
روایتگری و بیان ساده یافتههای علمی، برای مقابله با اطلاعات نادرست اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
همچنین همکاری نزدیکتر روانشناسان با پزشکان، بهعنوان راهی برای ارائه خدمات کاملتر مطرح شده است.
نکته کلیدی
روانشناسی در سال ۲۰۲۶ فقط به درمان فردی محدود نیست و در فناوری، آموزش، محیط کار، سیاستگذاری و سلامت عمومی نقش گستردهتری پیدا میکند.
منبع
American Psychological Association، «What’s Ahead for Psychology? 9 Trends to Watch in 2026»، Monitor on Psychology، ژانویه/فوریه ۲۰۲۶.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
پژوهشگران دانشگاه راتگرز میگویند نوعی استرس پنهان و بیاننشده میتواند روند افت حافظه را در سالمندی سرعت دهد.
نتایج نشان داد «درونیکردن استرس» با بدتر شدن حافظه در طول زمان ارتباط معناداری دارد.
این نوع استرس شامل احساس ناامیدی و جذب فشارهای روانی بهجای بیان یا حلکردن آنهاست.
پژوهشگران میگویند فشارهای فرهنگی، مهاجرت، موانع زبانی و کلیشههای اجتماعی ممکن است این مشکلات عاطفی را پنهان نگه دارد.
به گفته آنان، چون استرس و ناامیدی قابل تعدیل هستند، مداخلههای حساس به فرهنگ میتوانند به حفظ سلامت شناختی سالمندان کمک کنند.
این یافتهها نشان میدهد مراقبت از سلامت روان، بخشی مهم از پیشگیری از افت حافظه در سالمندی است.
منبع: ScienceDaily، به نقل از Rutgers University: «This hidden kind of stress may be damaging your memory as you age»
تماشای زیاد تلویزیون در میانسالی ممکن است با تغییرات نامطلوب در ساختار مغز در سالهای بعد همراه باشد.
پژوهشگران اطلاعات حدود ۱۷۰۰ نفر با میانگین سنی ۵۳ سال را بررسی کردند و بیش از دو دهه بعد از مغز آنان تصویربرداری MRI گرفتند.
افرادی که گفته بودند «خیلی زیاد» تلویزیون تماشا میکنند، در مقایسه با افراد کمتماشاگر، حجم کمتری در برخی نواحی مرتبط با حافظه داشتند.
در این افراد، بخشهای پیشانی و پسسری مغز نیز کوچکتر بود؛ بخشهایی که در تصمیمگیری، برنامهریزی و پردازش دیداری نقش دارند.
همچنین نشانههای بیشتری از آسیب عروق کوچک در ماده سفید مغز مشاهده شد که با کاهش شناختی و خطر زوال عقل ارتباط دارد.
این رابطه حتی پس از درنظرگرفتن ورزش، دیابت، وزن، مصرف سیگار و الکل همچنان دیده شد.
جالب اینکه نشستن طولانی در محل کار با همین الگوی مغزی همراه نبود و حتی در برخی افراد با وضعیت مغزی بهتر ارتباط داشت.
پژوهشگران احتمال میدهند فعالیتهایی مانند تمرکز، حل مسئله و درگیری ذهنی باعث شوند نشستنِ فعال با تماشای منفعلانه تلویزیون اثر یکسانی نداشته باشد.
بااینحال، میزان تماشای تلویزیون بر اساس گزارش خود افراد سنجیده شده بود و در آغاز مطالعه نیز MRI انجام نشده بود.
بنابراین این پژوهش رابطهای را نشان میدهد، اما ثابت نمیکند که تماشای تلویزیون مستقیماً باعث کوچکشدن مغز میشود.
نکته کلیدی
برای سلامت مغز فقط مدتزمان نشستن مهم نیست؛ نوع فعالیتی که هنگام نشستن انجام میدهیم نیز اهمیت دارد و فعالیتهای ذهنی درگیرکننده احتمالاً انتخاب مناسبتری از تماشای طولانی و منفعلانه تلویزیون هستند.
منبع
ScienceDaily و University of Southern California؛ و منتشرشده در Alzheimer’s & Dementia: Journal of the Alzheimer’s Association، ژوئیه ۲۰۲۶.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
والدگری مستبدانه اغلب از بدخواهی نمیآید؛ بسیاری از والدین با نیت محافظت از کودک و آمادهکردن او برای آینده، به کنترل شدید روی میآورند.
این سبک بر اطاعت، قوانین سخت و احترام بیچونوچرا به قدرت تأکید دارد و برای گفتوگو، توضیح و نیازهای عاطفی کودک جای کمتری باقی میگذارد.
اضطراب والدین درباره شکست، قضاوت دیگران، آینده نامطمئن یا عقبماندن کودک میتواند کنترلگری را به راهحلی ساده و اطمینانبخش تبدیل کند.
این کنترل گاهی با شرمزدهکردن، ایجاد احساس گناه، محبت مشروط، برنامهریزی افراطی یا نظارت دائمی بر زندگی کودک همراه میشود.
پژوهشها کنترل روانشناختی والدین را با افزایش اضطراب، افسردگی، پرخاشگری، مشکلات اجتماعی و ضعف خودتنظیمی در کودکان و نوجوانان مرتبط دانستهاند.
در چنین فضایی، کودک ممکن است برای حفظ محبت والدین، خواستهها و هویت واقعی خود را پنهان کند و به فردی ظاهراً مطیع اما سردرگم تبدیل شود.
مقاله میان «تنبیه برای اعمال قدرت» و «پیامد منطقی همراه با توضیح و همدلی» تفاوت میگذارد.
جایگزین سالمتر، ترکیب مرزهای روشن با گرمی، پاسخگویی عاطفی، پذیرش بیقیدوشرط و تحمل احساسات دشوار کودک است.
هدف تربیت نباید ساختن کودکی مطابق تصور والدین باشد، بلکه باید به او کمک کند اعتمادبهنفس، انعطافپذیری و توان هدایت زندگی خودش را پرورش دهد.
نکته کلیدی
کنترل شدید ممکن است موقتاً اضطراب والدین را کاهش دهد، اما امنیت واقعی کودک از رابطهای شکل میگیرد که در آن هم مرز وجود دارد و هم هویت و احساسات او پذیرفته میشود.
منبع
Hope Bastine، «What draws well-meaning parents to authoritarian parenting»، Psyche.
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
📝آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵
⬅️جزئیات اطلاعات کامل از تاریخ دریافت کارت تا اعلام نتایج قطعی
•دریافت کارت ورود به جلسه: از ۲۲ تیرماه تا ۲۵ تیرماه
•زمان برگزاری آزمون:۲۵ و ۲۶ تیرماه
•اعلام نتایج و انتخاب رشته:اواخر مردادماه
•اعلام نتایج نهایی: هفته سوم مهرماه
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress
وسواس رابطهای؛ وقتی تردید درباره عشق به چرخه اضطراب تبدیل میشود
تردید در رابطه طبیعی است؛ اما در وسواس رابطهای یا ROCD، فرد بارها درباره عشق، جذابیت، وفاداری یا «درستبودن» رابطه شک میکند و برای آرامشدن به مقایسه، تحلیل احساسات، مرور خاطرات یا اطمینانخواهی روی میآورد. این رفتارها اضطراب را موقتاً کاهش میدهند، اما در بلندمدت چرخه وسواس را قویتر میکنند.
تردیدهای وسواسی معمولاً با حس فوریت و نیاز شدید به رسیدن به پاسخ قطعی همراهاند، روی جزئیات کوچک متمرکز میشوند و شدت آنها مرتب تغییر میکند. در مقابل، مشکلات واقعی رابطه بیشتر به موضوعاتی مانند ارزشهای مشترک، اهداف بلندمدت و امنیت عاطفی یا جسمی مربوطاند.
نویسنده پیشنهاد میکند فرد به درمانگری آشنا با اختلال وسواس فکریعملی مراجعه کند. درمانهایی مانند مواجهه و جلوگیری از پاسخ (ERP) و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) میتوانند به تحمل ابهام، کاهش رفتارهای اجباری و بازگشت توجه به ارزشهایی مانند صمیمیت، شجاعت و حضور در رابطه کمک کنند. تمرین ذهنآگاهی و گفتوگوی آگاهانه با شریک عاطفی نیز میتواند مفید باشد.
نکته کلیدی
راه رهایی از وسواس رابطهای، یافتن اطمینان صددرصدی درباره رابطه نیست؛ بلکه یادگرفتنِ زندگیکردن با مقدار طبیعیِ عدمقطعیت، بدون انجام رفتارهای اجباری است.
منبع: مقاله Marisa T Mazza، روانشناس بالینی، در مجله Psyche.
وقتی باورهای اقتدارگرایانه، صفات تاریک را پنهان میکنند
یک پژوهش تازه روی ۴۹۸ بزرگسال برزیلی بررسی کرد که چگونه صفات شخصیتی تاریک—مانند بیرحمی، فریبکاری و انتقامجویی—با باورهای اقتدارگرایانه و توانایی خودکنترلی ارتباط پیدا میکنند. نتایج نشان داد گرایش به اطاعت سختگیرانه از اقتدار، سنت و مجازات قانونشکنان میتواند میان صفات تاریک و خودکنترلی نقش واسطه داشته باشد.
به بیان ساده، خودکنترلی همیشه به معنای سازگاری سالم نیست. در بعضی افراد، نظم شخصی و پایبندی سختگیرانه به قواعد ممکن است به ابزاری تبدیل شود برای اینکه خصومت، تنبیهگری یا آسیبزدن به دیگران، ظاهری اخلاقی و قابلقبول پیدا کند. در مقابل، «گرایش به سلطه اجتماعی» در این مطالعه چنین نقش واسطهای نداشت.
پژوهش همچنین نشان داد دشواری در تنظیم هیجان، بیشتر بهطور مستقیم با خودکنترلی پایینتر مرتبط بود و ارتباط ضعیفی با باورهای اقتدارگرایانه داشت. بنابراین اقتدارگرایی را نمیتوان صرفاً نتیجه ناتوانی در مدیریت احساسات دانست.
نکته کلیدی
نظم، انضباط و پیروی از قواعد همیشه نشانه سلامت روان نیستند؛ مهم است ببینیم این ویژگیها در خدمت همدلی و مسئولیتپذیریاند یا برای توجیه تنبیه و خصومت به کار میروند.
محدودیت مهم: این پژوهش مقطعی و مبتنی بر خودگزارشی بود؛ بنابراین فقط ارتباط میان متغیرها را نشان میدهد و رابطه علتومعلولی را ثابت نمیکند.
منبع پژوهش: Personality and Individual Differences
منبع خبر: PsyPost، ۲۹ ژوئن ۲۰۲۶
🌐روان پرس؛
منبع معتبر اخبار و تحلیل های روانشناسی
@ravanpress