1744
سخنرانی ، اخبار انتخابی، معرفی کتاب، معرفی آثار، نقد .... لینک دسترسی به مطلب ابتدا کانال مطالب صرفا جهت اگاه شدن از عقاید مختلف است و تایید و تکذیب نمی شود . t.me/andishehayee/1
.
.
در قلبِ هستی
گابریل مارسل میگوید: «امید یعنی اعلام اینکه در قلبِ هستی، ورای همهٔ دادهها، فراتر از همهٔ فهرستها و حساب و کتابها، اصلی رازورانه هست که با من همکار است.»(گابریل مارسل، برایان ترینور، ترجمهٔ حسین حسینی، نشر ققنوس، ص۷۰)
Hope consists in asserting that there is at the heart of being, beyond all data, beyond all inventories and all calculations, a mysterious principle which is in connivance with me.
.
.
عمدتا به دیوارنوشتهها و پوسترهای آویزان در سطح شهر توجه میکنم. البته رصد اتفاقات سیاسی تاریخی در دیوارنوشتهها برایم آن چیز دیگر است. یادم میآید در جنبش مهسا، سطح شهر مملو بود از شعارهایی چون «زن، زندگی، آزادی». به مرور شعارها جدیتر و مستقیمتر شد. تا حدی که کمتر محلهای پیدا میشد که مجبور نباشد دیواری از شعارهای پاکشده نداشته باشد.
در یک سال اخیر، خصوصا بعد از هر دو جنگی که از سر گذراندیم هیچ شعار اعتراضی در سطوح شهر دیده نمیشود. همه یا رنگ آمیزی شدند یا خطخطی! بعضیها هم اصلاح شدند مثل شعار همین تصویر که از «مرگ بر دیکتاتور» به «مرگ بر شاه» تغییر یافته
راستی مگر ۴۸ سال پیش دیکتاتور همان شاه نبود چه شد معنای دیگری یافت؟ برداشت دیکتاتورمآبی از کدامیک درستتر است؟ یعنی ما در هر برههای از تاریخمان به دیکتاتوران برمیخوریم؟ آیا توهم دیکتاتوربینی داریم یا نه حیات سیاسیمان به سمت دیکتاتوری متمایل است؟ آیا در برداشتهایمان هیجانی عمل میکنیم یا معنای دقیق کلمات را میدانیم؟ در آخر اینکه آیا از سر کمتجربگی عادت به تکرار تجربههایمان داریم؟
راستی دیکتاتوران آیندهمان چه کسانی هستند؟
سپیده موسوی
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
✅ نامه حزب اتحاد ملت به رئیس جمهور :
نمیتوان از جامعه انتظار پرهیز از خشونت داشت، اما نسبت به رویهها و گفتارهایی که خشم، تحقیر و احساس بیعدالتی را بازتولید میکنند، بیتفاوت ماند
امیدواریم جنابعالی با تکیه بر سرمایهی اعتماد مردم، این هشدار مشفقانه را جدی بگیرید و برای متوقفکردن روندهای خشونتزا پیش از تحمیل هزینههای سنگینتر از امروز بر کشور و مردم، با صراحت و قاطعیت اقدام کنید.جناب آقای دکتر مسعود پزشکیان
.
.
دربارهی استوانهی کوروش
اخیراً گفتاری داشتم با عنوان حقوق بشرایرانی، حقوق بشریونانی که در یوتیوب مردمنامه پخش شد. در این گفتار اشارههایی به استوانهی کوروش داشتم و دربارهی بندهایی از آن که دربارهی رواداری و مدارا و آسانگیری و پذیرش گونهگونی در باورهای مردمان و نیز دربارهی جلوگیری از به بردگی درآوردن آنان است سخنانی گفتم. پارهای از همراهان گرامی تذکر دادند که این موضوع میان صاحبنظران و متخصصان مورد مناقشه است و تفسیرهای دیگری از آن بندها شده است. به عنوان یک شاگرد تاریخ که از سر کنجکاوی و علاقه تاریخ میخواند از این مناقشهها کمابیش آگاهی داشتم.
ناگفته پیداست که من صلاحیت ورود به این جزئیات را ندارم. نه در این زمینه و نه در هیچ زمینهی دیگری تخصص ندارم. منکر این نیستم که ممکن است در بیان اینگونه مسائل و شرح اینگونه موضوعات و مباحث دچار خطا شوم.
در گفتار یادشده مراد من عمدتاً و بلکه اساساً انتقاد از سیاست ایرانهراسی و نظریهی ستیز تمدنها بود.
امیدوارم متخصصان تاریخ باستان دربارهی این موضوع و مناقشههای مربوطه، بویژه در پیوند با سیاست ایرانهراسی که در سالهای اخیر به شکلهای گوناگون دنبال و تبلیغ و ترویج شده است سخن بگویند و کاستیها و نادرستیها که در گفتار امثال من راه یافته است را بازگو و برطرف کنند.
پیشتر در همین کانال چیزهایی دربارهی ایرانهراسی نوشتهام. آنان که در کورهی این سیاست میدمند تنها بیرونیان و بیگانگان نبوده و نیستند. آنان که در درون، دانسته یا نادانسته، چنین میکنند برای اکنون و آیندهی ایران خطرناکترند. موضوع بسیار پیچیدهتر از آن است که در چنین یادداشتهایی، آن هم با دانش اندک صاحب این قلم، بشود همهی سویههای آن را روشن کرد.
پیوند گفتوگوی یادشده:
https://youtu.be/OB-hEROgBK4?si=9zUs1HJDsaCPTURt
داریوش_رحمانیان
سیام مهر ماه هزار و چهارصد و پنج
🆔 @andishehayee
.
.
درجهانی که با دگرگونیهای ژرف، بیثباتیها، جنگها و عطش جستوجوی معنا روبهروست، خواندن شاهنامه اهمیتی ویژه دارد. ما در شاهنامه با پرسشهایی مواجه میشویم که همچنان تازگی خود را حفظ کردهاند: معنای عدالت و مسئولیت، خطرهای قدرت بیمهار، کرامت انسان و نیروی حافظه و یادآوری. شاهنامه از ورای هزارهها با هر نسلی دوباره سخن میگوید و ما را فرامیخواند تا درباره بنیادهای رفتار انسانی و شیوه زندگی مشترک خود بیندیشیم.
از داستانهای پادشاهان و پهلوانان، از پیروزیها و شکستها، میآموزیم که بزرگی تنها در قدرت و شکوه نیست بلکه در خرد و اعتدال و انسانیت است. حماسه فردوسی به ما یادآوری میکند که فرهنگها نهتنها با رویدادهای سیاسی بلکه بیش از همه با داستانها، ازرشها و خاطراتی که حفظ و منتقل میکنند پایدار میمانند.
خواندن شاهنامه تنها به معنای آشنایی با یکی از بزرگترین آثار منظوم ادبیات جهان نیست بلکه به معنای ورود به گفتوگویی زنده با صدایی از گذشته است. تا زمانی که انسان درباره حقیقت، عدالت، و معنای تاریخ خویش پرسش میکند اثر فردوسی اهمیت خود را حفظ خواهد کرد. (از پیشگفتار شاهنامه مصوّر نشر سایان)
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
🎯 وسواسِ زیبایی ممکن است قدرت باروری را از بین ببرد
♦️امی گلاور، هافپست — احتمالاً تا به حال واژۀ «لوکسمکسینگ» به گوشتان خورده، اصطلاحی که از دهۀ ۲۰۱۰ در فضاهای دیجیتالِ موسوم به «مردستان» یا «مردسپهر» شکل گرفته و در سالهای اخیر به جریان اصلی وارد شده است. شاید مشهورترین نمونۀ آن، استریمر آنلاینی به نام «کلاویکولار» باشد که مدعی است لوکسمکسینگ را از ۱۴سالگی، با ترکیبی از ورزش، مصرف استروئید، جراحی و حتی ضربهزدن با چکش به صورتش آغاز کرده است.
♦️البته کارِ بیشتر مردم به چکش و ابزارآلات نمیکشد، اما بنا بر مشاهدات پزشکان، افراد برای داشتن پوست شفاف، اندام بینقص و موهای پرپشت، دست به کارهای بهشدت افراطی میزنند؛ از مصرف همزمان و لایهبهلایۀ محصولات قویای مثل رتینولهای تجویزی تا مرز سوختگی پوست گرفته، تا خوردن قرصهای لاغری پرخطر و مکملهایی با ادعاهایی عجیبوغریب.
♦️پروفسور گیتا نارگوند، متخصص باروری و بنیانگذار «بنیاد برابری سلامت»، معتقد است این روندِ نگرانکننده ممکن است به قیمت تضعیف یا نابودی باروری فرد تمام شود. به گفتۀ او، نسل جوانی که برای نسخهگرفتن سراغ اینترنت میرود، خیال میکند هرچه میبیند حقیقت دارد. اما واقعیت اینطور نیست؛ نتایج یک بررسی نشان میدهد ۴۴ درصد از توصیههای پزشکی تیکتاک برای بیماری سادهای مثل سینوزیت، هیچ مبنای علمی و مستندی ندارد.
♦️او میگوید «در دنیای مجازی، تصویر حرف اول را میزند و همین موضوع باعث میشود مردها سراغ مصرف خودسرانۀ استروئیدهای آنابولیک یا تستوسترون بروند تا بازوهایشان را حجیمتر کنند یا چهرهای بهاصطلاح مردانهتر پیدا کنند. اما واقعیت این است که این مواد میتوانند ضربهای مهلک به قدرت باروری و کیفیت اسپرم بزنند. همچنین زنانی که مدام دنبال لاغرتر کردن خودشان هستند و بهطرز افراطی وزنشان را پایین میآورند، نهتنها قدرت باروری و چرخۀ قاعدگیشان آسیب میبیند، بلکه دچار پوکی استخوان میشوند».
♦️راهحل چیست؟ به گفتۀ پرفسور نارگوند، مردان باید مندرجات روی بستهبندی داروها را بهدقت بررسی کنند تا ببینند آیا حاوی استروئیدهای آنابولیک یا تستوسترون بدون نسخه هستند یا نه؛ و اگر قرار است کسی سراغ چنین داروهایی برود، حتماً باید زیر نظر پزشک متخصص باشد.
♦️به باور او، آگاهیبخشی و آموزش نیز نقشی اساسی دارد: «ما خیلی تلاش میکنیم تا این باور نادرست را از بین ببریم که مشکلات باروری فقط به زنان مربوط میشود. واقعیت این است که اگر دلایل ناباروری زوجهایی را که به لقاح آزمایشگاهی (آیویاف) روی میآورند بررسی کنیم، میبینیم که در نزدیک به نیمی از موارد، مشکلات مربوط به اسپرم نیز در ناباروری نقش دارند.
♦️استانداردهای ظاهریای که شبکههای اجتماعی به خورد مخاطب میدهد، سلامت افراد را تهدید میکند؛ و به همین خاطر، راهاندازی کارزارهای آموزش عمومی و آموزش در مدارس نقشی حیاتی دارد. فیلتر یا مسدودکردن پلتفرمها همیشه شدنی نیست؛ در عوض، باید با مثالهای عینی و مستند، آگاهی عمومی را بالا ببریم».
🔗 آنچه خواندید برگرفته از مطلب «How 'Looksmaxxing' Social Media Trends Could Be Secretly Damaging Your Fertility» نوشتۀ امی گلاور است که در تاریخ ۳ اکتبر ۲۰۲۶ در هافپست منتشر شده است.
🆔 @andishehayee
فرار از آموزش و پرورش!
✅طی چند روز گذشته فیلم هایی به نسبت قابل توجه از معلمان در شبکه های مجازی دیده شد که نقطۀ مرکزی سخنان این معلمان فرار از فضای نامطلوب آموزش و پروش بود و البته نه فرار از مدرسه و نه فرار از دانش و پژوهش. به دیگر سخن این معلمان عزیز تأکید کرده اند که به رغم وجود مشکلات زیاد معیشتی و منزلتی اما هنوز هم به شغل معلمی علاقه دارند اما دیگر خواهان این نیستند که در فضای بسته و نفس گیر آموزش و پرورش بمانند و رهایی خود را به ماندن ترجیح داده اند. چنین اقدامی از سوی برخی معلمان البته شاید تعجب چندانی نداشته باشد چرا که سال هاست می دانیم که آموزش و پرورش کشورمان هر روز وضع و حالش از هر جهت بدتر می شود و هیچ گونه اراده ای برای بهبود وضعیت آن هم وجود نداشته و ندارد. بر کسی پوشیده نیست که آموزش و پرورش به لحاظ اقتصادی(منظور پرداخت حقوق و مزایا به معلمان و کارکنان) در بدترین جایگاه در بین تمام سازمان های کشور قرار دارد و به لحاظ فضای فکری و فرهنگی هم در بسته ترین حالت خودش است! سخت گیری های بی مورد که برای معلمان و کارکنان و دانش اموزان وضع شده است دیگر میل و رغبتی برای ماندن باقی نگذاشته است!
✳️ در این میان اگرچه وضعیت معیشتی معلمان در بدترین حالت خودش قرار دارد که زبان از بیان آن شرم دارد اما بدتر از این وضع معیشتی ، سیطرۀ نگاه به شدت ایدئولوژیک در نظام آموزش و پرورش کشور است که کار را به جایی رسانده که تحمل آن برای کمتر کسی امکان پذیر است. معلمان عزیز ما با تمام دشواری های اقتصادی و معیشتی موجود همچنان با چنگ و دندان به کار آموزش و پژوهش می پردازند اما تحمل فضای بسته در ساختار آموزش و پرورش چنان عرصه را بر آنان تنگ کرده که فرار را بر قرار ترجیح داده و تصمیم به خارج شدن از این ساختار را گرفته اند! گواه این مشکل جدی تجربۀ زیستۀ بسیاری از معلمانی است که با آنان گفت و گو کرده ام. برای نمونه تعداد به نسبت قابل توجهی از دانشجویان اَم در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و حتی دکترا که معلم هستند همواره بر هیمن موضوع تأکید دارند. تصور کنید معلمی با دانش به نسبت خوب و تحصیلات عالی باید برود کتاب هایی را تدریس کند که خود دانش آموزان هم محتوای آن کتاب ها را اصلا قبول ندارند! حقیقتاً چه رنج بزرگی است برای معلمان برای تدریس چنین کتاب هایی! کتاب هایی که نه تنها هیچ ربط و نسبتی با دانش های امروزین ندارند بلکه با واقعیت های جهان امروز نیز هزاران فرسنگ فاصله دارند! نسل زد(Z) که به کلی و از اساس در جهان ذهنی و فکری دیگری زیست می کند باید برود مدرسه و کتاب هایی را بخواند که سر سوزنی نیازها و دغدغه های آنان را بیان نمی کنند!
❇️به راستی معلمان عزیز ما چگونه می توانند در چنین فضای بسته و نامطلوبی بمانند و آن را تحمل کنند. فضایی که نه پاسخ گوی نیازهای مادی آنان است و نه پاسخ گوی نیازهای فکری و دانشی و معنوی شان! ماندن آنان هیچ توجیهی نداشته و چون در می یابند که تمام وقت و عمر عزیزشان به هدر می رود پس تصمیم می گیرند که بروند آن هم رفتنی همراه با اندوه و رنج فراوان. چرا که از یک سو عاشق تدریس و دانش آموزی و دانش پژوهی اَند اما از سوی دیگر ماندن شان دشواری های فراوان مادی و معنوی دارد!
.✍️محمدباقر تاج الدین
🆔 @andishehayee
.
.
🎥 تعدد مراکز قدرت، تصمیمگیری در کشور را دشوار کرده است
🔻احمد زیدآبادی، روزنامهنگار و فعال سیاسی:
🔹در بسیاری از کشورها، دولت با وجود محدودیتهای قانونی، ساختاری یکپارچه دارد؛ تصمیم میگیرد و آن را اجرا میکند. اما در ایران، قدرت میان نهادهای مختلف و موازی تقسیم شده و برخی نهادهای نظامی و امنیتی در حوزههایی فراتر از مأموریت اصلی خود دخالت میکنند.
🔹از سوی دیگر، شکلگیری شوراهای عالی متعدد هم گاهی به پیچیدهتر شدن روند تصمیمگیری منجر شده است. وقتی قدرت میان مراکز مختلف توزیع میشود، تصمیمگیری و اجرای آن دشوار خواهد شد.
🔹این مشکل محدود به یک دولت خاص نیست؛ در دوره احمدینژاد و حتی دولت رئیسی هم این پرسش مطرح بود که وقتی رئیسجمهور تصمیمی میگیرد، چه نیرویی در برابر آن میایستد و مانع اجرای آن میشود؟
🔹مسئله این است که باید روشن باشد مراکز تصمیمگیری کجا هستند و مسئولیت هر نهاد در چه محدودهای تعریف شده است.
🔻ویدئو کامل نشست را در صفحه آپارات فردا ببینید
🆔 @andishehayee
.
.
دختران امروز، انتظارات دیروز
روز جهانی دختر؛ فرصتی برای بازنگری در انتظارات خودمان
✍ سید عبدالله هاشمی
وقتی پدر دو دختر باشی و بیشتر دانشآموزانت هم دختر باشند، روز جهانی دختر برایت فقط یک مناسبت در تقویم نیست. من سالهاست که در خانه و کلاس درس، با دنیای دخترانی روبهرو هستم که آرزوهای بزرگی دارند، سؤالهایشان بیشتر شده و میخواهند درباره زندگی خودشان تصمیم بگیرند. گاهی به این فکر میکنم که ما پدر و مادرها و معلمها، با همه محبتی که به دختران داریم، چقدر آمادهایم انتخابهایشان را هم به اندازه خودشان جدی بگیریم؟ شاید مسئله اصلی دختران امروز همین باشد: ما آینده خوبی برایشان میخواهیم، اما آیا حاضریم اجازه بدهیم خودشان درباره خوببودن آن آینده تصمیم بگیرند؟
این پرسش در زندگی روزمره ما شکلهای آشنایی دارد. دختری در آستانه کنکور است و میخواهد رشته مورد علاقهاش را انتخاب کند، اما خانواده از او میخواهد رشتهای را برگزیند که بهزعم آنها آینده شغلی مطمئنتری دارد. دختری میخواهد برای ادامه تحصیل به شهری دیگر برود، اما نگرانی خانواده از دوری و حرف مردم مانع میشود. یکی درباره پوشش خود نظر متفاوتی دارد و دیگری میخواهد زمان ازدواجش را خودش تعیین کند. گاهی هم دانشآموزی در کلاس حرفی میزند، اما در خانه و مدرسه آنقدر با نصیحت و قضاوت روبهرو میشود که ترجیح میدهد دیگر چیزی نگوید.
در بسیاری از این موقعیتها، نه دختر قصد ستیز دارد و نه خانواده از سر بدخواهی رفتار میکند. والدین نگران آیندهاند و معلمها هم ممکن است تصور کنند بهتر میدانند چه چیزی به سود دانشآموز است. اما نگرانی و تجربه، هرقدر ارزشمند باشند، جای شنیدن صدای خود دختر را نمیگیرند. گاهی چیزی که بزرگترها حمایت میدانند، برای دختر محدودیت است؛ و آنچه دختر حق انتخاب میداند، برای خانواده خطر یا بیتجربگی به نظر میرسد.
این تفاوت ریشه در تغییر شرایط زندگی هم دارد. نسل پدران و مادران در فضایی بزرگ شده که در بسیاری از خانوادهها، تصمیم بزرگترها کمتر به پرسش گرفته میشد و انتخاب فردی باید با انتظارهای خانواده سازگار میبود. دختر امروز، با دسترسی بیشتر به آموزش، اینترنت و تجربههای گوناگون، امکانهای دیگری از زندگی را میشناسد. طبیعی است که بخواهد سؤال کند، نظر بدهد و در تصمیمهایی که آیندهاش را میسازند، سهم داشته باشد.
این نه به معنای برتری نسل جدید است و نه مجوزی برای نادیدهگرفتن تجربه نسل گذشته. ارزشها و رفتارها آموختنیاند، اما هیچ نسلی موظف نیست همه باورهای نسل پیش از خود را بیچونوچرا تکرار کند. میتوان به خانواده احترام گذاشت و در عین حال با بعضی انتظارهای آن موافق نبود.
از همینجا پیوند خانه و مدرسه اهمیت پیدا میکند. اگر خانواده از دختر اطاعت بخواهد و مدرسه هم فقط دانشآموز مطیع و بیپرسش را بپسندد، هر دو نهاد ناخواسته یک پیام میدهند: کمتر سؤال کن و بیشتر مطابق انتظار دیگران باش. اما مدرسه میتواند تمرین زندگی باشد؛ جایی که دختران یاد بگیرند نظرشان را بیان کنند، مسئولیت انتخابهایشان را بپذیرند و تفاوت دیدگاه را بدون ترس تجربه کنند. خانه نیز میتواند جایی باشد که این صدا شنیده میشود، نه اینکه به محض متفاوتبودن خاموش شود.
البته مشکلات دختران ایرانی فقط به اختلاف نسلها محدود نیست. هزینه تحصیل، دشواری اشتغال، آزار، فشارهای اجتماعی و محدودیتهای قانونی، هرکدام میتوانند فرصتهای آنان را کم کنند. برای فراهمکردن آیندهای بهتر، هم به تغییر نگرش خانوادهها نیاز داریم، هم به مدرسهای حمایتگر و هم به جامعهای که امنیت، آموزش و حق انتخاب را جدی بگیرد.
روز جهانی دختر فرصتی است تا از خودمان بپرسیم: در خانه و مدرسه، آیا واقعاً دختران را میشنویم یا فقط وقتی حرفشان را میپذیریم که مطابق میل ما باشد؟
من به دخترانم و دخترانی که هر روز در کلاس درس میبینم افتخار میکنم. اما افتخار به دختران، زمانی معنا دارد که به جای تعیین آیندهشان، حق ساختن آن را به خودشان بدهیم.
🆔 @andishehayee
بازگشت به نقطه صفر!
🖌صابر گلعنبری/ کارشناس روابط بینالملل
🔹از اظهارات علنی مقامات آمریکایی و فحوای پاسخ دولت ترامپ به پیشنهاد هفت روزه ایران پیداست که مذاکرات به نقطه صفر قبل از جنگ بازگشته است و انگار نه انگار جنگ چهل روزهای در کار بوده است و پس از آن دو طرف به یک تفاهمنامه دست یافتهاند.
🔹موضع کنونی آمریکا نشان میدهد که بازگشت این کشور به تفاهمنامه دست کم در این شرایط و به ویژه قبل از انتخابات آمریکا تقریبا غیر ممکن است؛ حتی بعد از آن هم چه قبل از یک درگیری نظامی دیگر چه بعد از ان باز بعید است؛ مگر در قالب «تفاهم پلاس» تحت شرایط خاصی.
🔹طرح موضوع هستهای با این شکل و درخواست امتیازاتی کلان در این زمینه با علم به موضع تهران در این باره دستکم گویای این نکته کلیدی نیز هست که آمریکا فعلا به دنبال مذاکره جدی و توافق نیست
🔹حالا که مذاکرات تقریبا به نقطه صفر بازگشته است و آمریکا تمایلی به بازگشت به تفاهمنامه اسلامآباد جز در صورت توسعه آن به پرونده هستهای و گرفتن امتیازات کلان ندارد، میتوان گفت که شروع مذاکرات جدید و توافقی دیگر تابع شرایطی خواهد بود که پس از یک درگیری جدی نظامی دیگر رقم خواهد خورد.
▫️ادامه مطلب در سایت هممیهن آنلاین
🆔 @andishehayee
🔴 این امید است که آینده ما را می سازد
✍ مرضیه حاجی هاشمی
اعدامی دیگر واقع شد، در حالی که اینبار فقط مسأله «نه به اعدام» یا ظالمانه دانستن حکم اعدام نیست. «علیرضا سپاهی» اعدام شد، درحالی که پیمان عقد دائمش را به صورت غیابی و وکالتی یک روز پیش از آن با نامزد در بندش «مهشاد» بسته بود. اهمیت این ماجرا، زمانی آشکار میشود که از سطح یک تراژدی شخصی به سویه های فراتر برویم. سوی دو انسانی که در برابر مرگ ایستادهاند و سوی جامعهای که شاهد این ایستادن و سپس حسرت آخرین دیدار آنها است.
ازدواج اساساً پیمانی درباره آینده و زندگی مشترک است؛ نه تحمل رنج دوری؛ اما مهشاد در شرایطی به روی آینده «بله» می گوید که میداند ممکن است تنها چند ساعت بعد، پیش از آنکه آینده مشترکش با شوهرش آغاز شود، او برای همیشه برود. در ظاهر و مطابق واقعیت تلخ موجود این «بله» به یک رخت عزاست نه لباس عروسی؛ اما انسان همیشه مطابق واقعیت ها بله نمی گوید؛ بلکه با عشق و به امید تغییر آن واقعیت ها؛ ولو به گونه ای معجزه آساست که تصمیماتی شگرف می گیرد.
اینجاست که عظمت تصمیم مهشاد آشکار میشود. او اجازه نداد محاسبه واقعیت، معنای انتخابش را تعیین کند. منطق محاسبه میگفت، وقتی فردا او وجود ندارد، ازدواج چه معنایی دارد؟ مهشاد نشان داد اتفاقا چون ممکن است فردا نباشد، امروز باید پیوند خود را ثبت کنیم. این تصمیم را میتوان در سطح شخصی، تصمیمی از سر عشق دانست و اینکه شاید زندانبانان دیندار! حالا دیگر اجازه ملاقات زن و شوهر رسمی را صادر کنند، عروس و دامادی برای چند ساعت و آخرین دیدار شب اعدام.
اما در سطح اجتماعی، معنایی فراتر پیدا میکند. کنش مهشاد و علیرضا، واجد معنایی سیاسی و نمادین است. او در شرایطی که قدرت سیاسی مرگ را به آینده زندگی تحمیل کرده بود، آیندهای را انتخاب کرد که ظاهراً دیگر وجود نداشت. قدرت میتواند زمان مرگ یک انسان را تعیین کند؛ اما نمیتواند الزاماً معنایی را که او در آخرین ساعات زندگی خود به حیات میدهد، تعیین کند. از این منظر، عقد مهشاد و علیرضا نوعی بازپسگیری عاملیت است. آنها نمیتوانستند حکم را تغییر دهند؛ اما میتوانستند تصمیم بگیرند آخرین ساعات زندگی علیرضا فقط «شب پیش از اعدام» نباشد. آن شب، شب ازدواجشان نیز بود. مرگ قرار بود آخرین واقعه زندگی باشد که توسط قدرت سیاسی تحمیل شده بود؛ ولی آنها تلاش کردند عشق را به آخرین واقعهای تبدیل کنند که خودشان انتخاب کردهاند.
سوی دیگر تراژدی، جامعه است. جامعه ایران فقط شاهد اعدام یک انسان نبود. شاهد مجموعهای از آخرین تلاشهای انسانی بود، تلاش برای جلوگیری از اعدام، تلاش برای ثبت عشق و سپس تلاش برای آخرین دیدار، دیداری که حسرتی ابدی شد و تا ابد در تاریخ عشاق این سرزمین ماندگار. علیرضا سرانجام اعدام شد، بیآنکه بتواند همسر تازهعقدشدهاش را برای آخرین بار ببیند.
اینجا اتفاقی مهم در سطح جامعهشناختی رخ میدهد. جامعه فقط با «مرگ» مواجه نمیشود، با بیثمر ماندن آخرین کنشهای انسانی در برابر مرگ مواجه میشود. وقتی جامعه میبیند دو انسان در آخرین ساعات زندگی میکوشند عشق خود را ثبت کنند و سپس حتی امکان یک دیدار کوتاه و وداع نیز فراهم نمیشود، مسئله از سطح حقوقی به سطح اخلاقی و عاطفی منتقل میشود. جامعه فقط نمی پرسد «چرا او اعدام شد؟». می پرسد چرا حتی آخرین دیدار ممکن نشد؟ چه کسی با این دیدار آسیب می دید؟
این پرسش برای وجدان جمعی بسیار سنگین است؛ زیرا آخرین دیدار یکی از قدیمیترین و انسانیترین آیینهای مواجهه با مرگ است. انسانها حتی در برابر دشمن خود، حتی در برابر محکوم و زندانی، برای وداع، خداحافظی و آخرین دیدار معنا قائلاند. وقتی این امکان نیز از انسان گرفته میشود، جامعه آن را نه به عنوان یک ضرورت امنیتی (چون علیرضا در محبس و مرگ برایش محتوم بود) بلکه به عنوان امتناع از اعطای یک حداقل انسانی تجربه میکند.
و اینجاست که سوگ میتواند به خشم تبدیل شود. حتی اگر شرایط دادرسی و محاکمه نیز عادلانه بود، جامعه این رنج مضاعف در شب اعدام را برنمی تافت؛ چرا که انسان می تواند برای مرگ یک نفر گریه میکند؛ اما وقتی احساس کند بخشی از رنج او قابل اجتناب بوده است، از خود میپرسد: «چرا؟» و این «چرا» منشأ خشم است. حال چه رسد به وقتی که جامعه در بهتِ بی ثمر ماندن تلاش هایش نیز باشد، تلاش هایی در «نه به اعدام» و جلوگیری از اعدامی دیگر که عادلانه نمی داند.
این داستان فقط داستان یک اعدام نیست. داستان لحظهای است که عشق خصوصی به حافظه عمومی، سوگ به خشم، و ترس به امید تبدیل میشود و شاید در نهایت، مسئله همین باشد، قدرت میتواند مرگ را تحمیل کند؛ اما انسان، حتی در آستانه مرگ، هنوز میتواند معنای آخرین لحظه زندگی خود را انتخاب کند و این امید است که آینده ما را می سازد.
🔗 منبع اینجا
🆔 @andishehayee
قصه گویی محصول بیان تجربیات زندگی در نتیجه ظهور یافتن و به رسمیت شناخته شدن فردیت دانش آموزان در مدارس میباشد. روشن است که گفتمان انقیاد با کشتن و محو فردیتها مسیر قصهگویی را با انسداد مواجه میسازد.
۴-ازدحام کلاس و تودهای دیدن دانشآموزان: آموزش و پرورش کشور با کمبود معلم و فقدان امکانات آموزشی مواجه است. امری که موجب شده تا کلاسهای درس به دور از استانداردهای جهانی با ازدحام دانش آموزان روبرو باشد. این شلوغی موجب شده که مسئولان مدرسه نه با افراد بلکه با جماعت دانش آموزان مواجه شده و آنها را به مثابه تودهای از انسانها در نظر آورند. تلقی از دانشآموزان به عنوان جمعی همسان که مشابهتهای شان بسیار بیشتر از تفاوتهایشان است موجب محو فردیتها و افول امکانی برای بیان تجربیات زیسته در مدارس میشود. بر همین اساس برنامههای نظام رسمی تعلیم و تربیت نیز نه مبتنی بر تلقی از کودکان به مثابه جهانهایی تکین و منحصر بهفرد بلکه به عنوان افرادی با خواستها و استعدادهای یکسان تنظیم و تدوین میشود. توان قصهگویی مدارس ارتباط مستقیمی با مشارکت دانشآموزان در خلق معانی فرهنگی دارد به این معنا که بهویژه کودکان از امکان به رسمیت شناخته شدن حضور موثرشان در کلاس برخوردار شده و توان بیان تجربیات زیستهشان را بهدست آورند. فرآیندی که باید از احترام به فردیت آنها توسط اولیاء مدرسه آغاز شده و تا ظهور و جلوهگری ویژگیهایی مانند عزت نفس، کرامتانسانی، احترام متقابل، گفتوگوی مسئلهمحور، خلق معانی، بیان تجارب زیسته، رضایتمندی از حضور در مدرسه و توان قصهگویی امتداد مییابد.
🔹 نکته پایانی: صاحبنظران تعلیم و تربیت معتقدند که نظام آموزش و پرورش کنونی فرصت کودکی کردن را از کودکان ستانده و آنها را به دوران نوجوانی پرتاب میکند. مدارسی که با دریغ کردن مجال تجربهگری از کودکان، این مکانها را به سازههایی فاقد روح تبدیل کرده و زبان قصهگویی آنان را با لکنت مواجه ساخته است. فرصت کودکی کردن بیپیرایه ترین امکان برای بیان تجربیات زیسته است چون از شائبه منفعتجویی و مصلحت گرایی تهی است و کودکان میتوانند بدون ورود به تقسیم بندیهای ابزاری صرفا براساس علایق و سلایق خود انتخابگری نمایند. شوربختانه کنکوریزه شدن آموزش در مدارس کنونی نقش مخربی در ورود منافع و مصالح به دوره کودکی و به تبع آن الکن ساختن بیان تجربیات یا همان توان قصهگویی را برای مدارس کشور ایفا نموده است که میتواند به سهم خود برای آینده فرزندان این سرزمین بسیار زیانبار باشد.
🆔 @andishehayee
.
.
اصولگرایان و اصلاحطلبان چگونه در میدان "خط سفید" بازنده شدند؟
✍ مهران صولتی
داستان بهرهگیری از رانت سیمکارتهای سفید و بدون فیلتر موبایل در ایران هر روز ورق میخورد و اکنون روشن شده است که بهجز بهرهگیری اصولگرایان و مسئولان دولتی که نقش مستقیم و غیر مستقیمی در تداوم پدیده فیلترینگ داشتهاند مجموعهای از اصلاحطلبان نیز بر خلاف سایر مردم از این رانت مهم برخوردار شدهاند. بر همین سیاق میتوان غیراخلاقی بودن بهرهگیری از این امکان را نزد این دو گروه سیاسی نشان داد.
از اصولگرایان آغاز میکنیم. علمای اخلاق این دانش را واجد یک اصل طلایی دانستهاند که ادیان نیز بر آن تاکید داشتهاند. اینکه؛ هرچه را برای خود میپسندی برای دیگران نیز بپسند. براین اساس نمیتوان در عین برخورداری از یک موهبت استفاده از آن را از دیگران دریغ کرده و حرام جلوه داد. لذا تمام کسانی که به دلایل عقیدتی یا ایدئولوژیک در مجلس یا شورای عالی فضای مجازی با رفع فیلترینگ مخالف ولی در خفا خود از خط سفید بدون فیلتر بهره جسته اند به نحوی آشکار و بیاغراق مرتکب فعل غیراخلاقی شدهاند.
اما داستان غیراخلاقی تلقی شدن بهرهمندی اصلاحطلبان از این رانت به گونهای دیگر است. این مجموعه همواره کوشیدهاند تا با ملک مشاع قلمداد کردن ایران شعار؛ ایران برای همه ایرانیان را چراغ راهنمای فعالیتهای خود قرار داده و از تداوم تبعیض و نابرابری در تمام عرصههای اجتماعی، سیاسی، و اقتصادی بیزاری جویند. بر همین اساس توسعه و دموکراسی را بسترساز برخورداری ایرانیان از امکانات اقتصادی و سیاسی در نظر گرفته و تمام قد برای تحقق آن کوشیدهاند. این در حالیاست که رانت خط سفید میتواند ناقض این آرمان باشد.
🔹 نکته پایانی: اگر چه بهرهمندی خبرنگاران و روزنامهنگاران متعلق به جریانهای مختلف سیاسی از سیمکارتهای بدون فیلتر از نظر حرفهای قابل توجیه میباشد (دسترسی سریع به دنیای اطلاعات)، ولی واقعیت ایناست که تشدید نابرابری، محرومیت، و ناکارآمدی در ایران امروز چنان ابعاد خطیری یافته که نمیتوان از ایرانیان انتظار داشت بر بیاعتمادی فزاینده خود از عرصه سیاست کشور غلبه کرده و در کمال آرامش سره را از ناسره جدا نمایند. واقعیتی که نباید بیتفاوت از کنار آن گذشت...
منبع: اینجا
🆔 @andishehayee
➖ مکاشفاتشبانه
خط کش را زیر سطر مربوطه می گذارم و با مداد خط می کشم.
مایکل سندل، نقدهای خوبی بر فایده گرایی نگاشته است.
بسیار دوستش دارم.
دیروقت است.
خانه پدری در خواب فرو رفته.
جمعه آغاز شده است.
ناگهان
در باز می شود
و
یک عدد آرایلی خوشگل و خندان با موهای هَپلی خرمایی وارد می شود:
_دایییی!
با چشم های گرد شده نگاهش می کنم.
+ عه ه!
می خندد.
می گویم:
آرااایلی
ساعت ۲ شبه
تو چرا بیداری؟
با ملایمت محض می گوید:
_اومدم پیش تو!
بله.
مامان را خوابانده و از پله ها آمده پایین و...
بغلش می کنم.
کنارم دراز می کشد.
کتاب را کنار می گذارم.
موهایش را از روی صورت چون ماهش کنار می زنم.
_خب بیا برای آرایلی دایی قصه بگم.
خوشحال می شود.
فکر می کنم و
برایش قصه آن دختر کوچولویی را می گویم که همه خانواده را می خواباند
اما خودش نمی خوابید.
با لحن خردسالش می خندد:
+عه داایی اینکه مننم.
ظهر جمعه است.
گرمای تابستانی اوج گرفته.
همه در خانه پدری جمع شده اند.
هانیس جانم از مامانش باز شکلات می خواهد.
اما
پاسخ منفی است.
چشمان رنگی و خوشگلش برق می زند.
راهی یافته.
دستم را می گیرد و سمت یخچال می کشاند.
با لحن جذابش می گوید:
داییی
بیو بیو
منو بَگل می کنی؟؟
بغلش می کنم.
شکلات دلخواهش را از یخچال بر می دارد.
کمی بعدتر
با صورت عروسکی اش
وسط هال ایستاده و می گوید:
دااایی منو هوشْتْ می کنی؟
همزمان چیستی حرکت را با دستش نشان می دهد.
[هوشت _به سکون ش و ت_ عبارت است از بغل کردن و تاب دادن بازو به بازو]
بلندش می کنم.
تاب بازی آغاز می شود.
با هر فراز و فرود، ذوق می کند.
بعد آرایلی جانم را و دوباره هانیس جانم را ...
کم کم
من از نفس افتاده ام
اما آنها به ذوق آمدهاند.
هانیس را زمین می گذارم.
می گوید:
دوآبه دوآبه (دوباره)
آرایلی را صدا می کند:
آلالی بیا!
دایی
آلالیو هم هوشت کن!
نمی شود.
چاره ای باید اندیشید:
_خبببب
دایی جونااا
بیاین با همم
منطقی گفتگو کنیم.
ببینید بچه ها دایی دیگه خسته شده ...
اما ناگهان
دو تا فسقلی
جیغ کشان حمله می کنند سمتم.
برای لحظاتی
خانه می رود روی هوا.
تعقیب و گریز
از اتاق های بالا به پایین
از این سمت هال به آن سمت هال
روی مبل ها
دور میز
آشپزخانه
و باز هال ...
چاره ای نیست.
اخرش تسلیم می شوم.
با شدت هرچه تمام تر می پرند رویم.
از ته دل می خندند.
از ته دل می خندم.
مامان منیژه جانم دم ورودی آشپزخانه ایستاده
خندان و به زبان زیبای گیلکی
خطاب به خواهرها می گوید:
+ خَنَمون!
شیمی زَکونِ بیگیرید
خوشونه دَئیه بوکوشتَد.
➖عباس نعیمی جورشری/حنیف
| ۳ مهر ۰۵
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
نکتهای دربارهی شکست
برخورد درست با پیروزی نیازمند خردمندی فراوانی است. کم نیستند کسانی که نمیدانند با کامیابیهای خود چه کار کنند و براثر یک یا چند پیروزی، در دام غرور و خودبینی و خودکامگی میافتند و زندگی خود را تباه میکنند. اما بیسار مهمتر از برخورد درست با پیروزیها، مواجههب درست با شکستها و ناکامیهاست. در اینجاست که میتوانیم میزان خردمندی و فضیلتمندی خودمان را بشناسیم.
بنابراین لازم است که ما در کنار معرفی راههای موفقیت و در کنار تجلیل از افراد موفق، به مسألۀ شکست هم توجه جدی کنیم. ما باید از راهِ اموزشهای درست، به افراد بیاموزیم که شکست خوردن بخشی از فرایند زندگی است و شکست را به هیچ وجه نمیتوان از زندگی حذف کرد. باید به افراد بیاموزیم که چگونه با شکستهایشان روبهرو شوند. اگر یاد بگیریم که ارزش ما نه فقط با میزان موفقیتهایمان، بلکه با شیوۀ برخورد ما با شکستهایمان تعیین میشود، میتوانیم زندگی سالمتری داشته باشیم.
امیل چوران، نویسندۀ بزرگ فرانسویِ رومانیاییتبار در این باره نظر جالبی دارد: «امیل چوران ... عمق زندگی درونی فرد را با معیار نحوۀ برخوردش با شکست میسنجید. [به نظر او] راهِ شناسایی کسی که به جستجوی درونی گرایش دارد، این است: او شکست را بالاتر از هر موفقیتی قرار میدهد. چرا؟ چون شکست که همیشه جوهری و ذاتی است، خودمان را برای خودمان آشکار میکند. اجازه میدهد خود را چنان ببینیم که خدا ما را میبیند، در حالی که موفقیت ما را از درونیترین بخش وجودمان و در واقع از درونیترین بخش همه چیز دور میکند. بگو با شکست چگونه برخورد میکنی، تا بفهمم چه کسی هستی؛ چون فقط در شکست، در عظمت فاجعه میتوان کسی را شناخت» (جماعت بازندگان، صص ۷۷ – ۷۶).
✅ ـ براداتان، کاستیکا (۱۴۰۴) جماعت بازندگان. ترجمۀ کیوان سررشته. تهران: اطراف. چاپ چاپ سوم.
ایرج شهبازی
دهم مردادماه ۱۴۰۵
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
.
.
مشغول مطالعه قصایدی از فرخی سیستانی بودم که گذارم به شعری از او در مدح امیرمحمد غزنوی افتاد. در این شعر از همان بیت نخست، شاعر از لاغری ممدوح خود سخن میگوید و از فحوای آن برمی آید که خود امیرمحمد نیز، از لاغری خود اندوهگین است. از حال و هوای شعر برمیآید که چاقی و تنومندی یک امتیاز ویژه آن دوران محسوب میشده است. با این حال شاعر مداح، با هدف برکشیدن ممدوح خود، سعی دارد عیب لاغری او را توجیه کند. امروزه نیز عدهای از فمنیستها جهش یکباره معیارهای زیبایی زنانه از چاقی به لاغری را نوعی سلطه مردانه برای ضعیفتر نشان دادن زنان میدانند و برآنند که لاغری زنان، یعنی برخورداری کمتر آنان از ظرفیتها و حجم جهان هستی.
دلایل عمده فرخی برای برتری لاغری بر چاقی این موارد هستند:
۱. مهم بوسه و کنار است و این دو ربطی به لاغری و چاقی ندارند؛
۲. ارزش یک چیز به فربگی آن نیست و اتفاقا سبکی گرانبهاتر و ارزشمندتر است.
۳.چاقها حتی در خانه نیز جا نمیشوند اما لاغران از فرط ظرافت، وقتی در آغوش هم باشند متوجه نمیشوی که کنار تواند؛
۴. یک دلیل خنده آور هم در این باره میآورد اینکه دل شاعر چون کوچک است، آدم چاق در آن جا نمیگیرد برای همین بهتر است که او عاشق آدم لاغری چون امیرمحمد غزنوی شود.
در ادامه شماری از این ابیات را میآوریم:
لاغران جمله ظریفند و ظریفست کسی
کو چو من دایم با لاغرکان دارد کار
دوست از لاغری خویش، خجل گشت زمن
گفت: مسکین تن من گوشت نگیرد هموار
گفتم ای جان نه مرا از تو همی باید خورد؟
خوردن من ز تو: بوس است و کنار و دیدار
عذر خواهی چه کنی؟ گر تو نزاری و نحیف
من تو را عاشق آنم که نحیفی و نزار
یار لاغر نه سبک باشد و فربه نه گران
سبکی به ز گرانی به همه روی و شمار
مثل لاغر و فربی مثل روح و تنست
روح باید، تن بیروح ندارد مقدار
مردم فربی در خانه نگنجد بمثل
لاغر آگاه نگردی که در آید بکنار
فربی اندر دل من جای نگیرد چکنم
دل من خُردست، اندر خور خود یابد یار
🆔 @andishehayee
سپیده موسوی
منبع اینجا
.
.
زندگی در سالن انتظار
ایرانی یعنی آدمی که همیشه منتظر است. منتظر اتفاقی که قرار است بیفتد، خبری که قرار است برسد، تصمیمی که قرار است گرفته شود و گرهی که قرار است باز شود.
انگار زندگی برای او چیزی نیست جز نشستن در سالن انتظار تاریخ، با این تفاوت که نه شمارهای دارد، نه نوبتش معلوم است و نه کسی تضمین کرده بالاخره صدایش خواهند زد.
امروز ایرانی نشسته تا ببیند دوباره جنگ میشود یا نه، دموکراتها کنگره و سنا را میبرند یا نه، عربستان و یمن پدر هم را در میآورند یا نه، دلار پایین میآید یا نه، قیمتها باز هم بالا میروند یا نه، میتواند واکسن آنفلوآنزا بزند یا نه فردا کار پیدا میکند یا نه، پولش تا آخر ماه میرسد یا نه، اصلاً فردا صبح که از خواب بیدار میشود، هنوز میتواند برای زندگیاش برنامهای داشته باشد یا نه!
چه زندگی عجیبی! آدمی که هزاران کیلومتر با ینگه دنیا فاصله دارد، باید نتیجه انتخابات آمریکا را با اضطراب دنبال کند، نه به خاطر علاقه به سیاست داخلی ایالات متحده بلکه چون ممکن است فردای زندگیاش به آن گره خورده باشد.
باید اخبار جنگ را دنبال کند، چون یک موشک در نقطهای از خاورمیانه میتواند زندگیاش را به پایان برساند یا کشورش را ویران کند، باید قیمت دلار را چک کند، چون پولی که دیروز داشت، شاید امروز دیگر همان پول نباشد.
ایرانی حتی وقتی میخواهد یک کار معمولی انجام بدهد، باید اول از آینده اجازه بگیرد! میخواهی ماشین بخرد؟ میخواهد خانه عوض کند؟ میخواهد ازدواج کند، بچهدار شود، کسبوکاری راه بیندازد یا برای تعطیلات برنامه بریزد؟ باید صبر کند چون هنوز معلوم نیست فردا چه میشود! و این «چه میشود» لعنتی، سالهاست دست از سر زندگیاش برنمیدارد.
قرار بود با توافق هستهای اوضاع بهتر شود، قرار بود با رفتن یک دولت و آمدن دولت دیگر چیزی عوض شود، قرار بود تحریمها برداشته شود، تورم مهار شود، رابطه با دنیا عادی شود و سفره مردم رنگی بگیرد و ایرانی منتظر ماند و صبر کرد و هر بار یک وعده، یک انتخابات، یک مذاکره، یک توافق یا یک بحران تازه آمد و به او گفت: فعلاً دست نگه دار، هنوز وقتش نرسیده!
حالا دیگر حتی معلوم نیست باید منتظر چه چیزی باشد. منتظر تغییر باشد یا تحمل وضع موجود؟ منتظر صلح باشد یا جنگ؟ منتظر توافق باشد یا شکست مذاکرات؟ منتظر کاهش قیمتها باشد یا خودش را برای گرانی بعدی آماده کند؟ منتظر خبر خوب باشد یا از همین حالا نگران خبر بد بعدی شود؟
در این میان اما انگار قرار نیست ما کاری بکنیم، قرار است ببینیم دیگران چه میکنند. ببینیم ترامپ چه میگوید، دموکراتها چه میکنند، اسرائیل چه تصمیمی میگیرد، عربستان چه میکند، دلار چه میشود و دولت فردا چه وعدهای میدهد.
همه بازیگران روی صحنهاند و ما در سالن نشستهایم، منتظر پایان نمایشی که هزینه بلیت آن را هم از جیب خودمان پرداختهایم.
البته نمیشود از مردم خواست بیخیال باشند. وقتی تصمیمهای سیاسی و اقتصادی مستقیماً زندگیشان را زیرورو میکند، نگرانی طبیعی است.
نمیشود به کسی که هر روز فقیرتر میشود گفت اخبار را دنبال نکن، نمیشود به کسی که از آینده میترسد گفت مثبت فکر کن. این حرفها بیشتر شبیه شوخی است تا راهحل.
اما باید یک چیز را فهمید، جامعهای که مردمش مدام در انتظارند، فقط با با تورم، بیپولی و فقر روبرو نیست بلکه با کمبود امکان زندگی کردن مواجه است. مردمش نمیتوانند زمان حال را مال خودشان بدانند، چون همیشه احتمال میدهند اتفاقی از راه برسد و همهچیز را به هم بریزد.
درد این است که آنقدر منتظر ماندهایم که گاهی فراموش میکنیم قرار بود زندگی کنیم، نه اینکه فقط منتظر بمانیم ببینیم چه بلایی قرار است سرمان
مصطفی داننده
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
🔰تهدید به نام فرصت: نقدی بر روایت «اقتصادِ جنگ»
✍محمدرضا يوسفي
🔹 در راستای اعتقاد برخی جریانها مبنی بر نعمت دانستن جنگ و از این رو تأکید بر تداوم آن، فردی از همین خاستگاه فکری و سیاسی چنین بیان کرده است: «چرا میخواهند جنگ را زودتر پایان دهند؟ در حالی که جنگ برای حل مشکلات اقتصادی کشور یک فرصت تاریخی است، نه یک تهدید. جنگ این فرصت را برای مردم مبعوثشده فراهم میکند تا ریلهای فاسد اقتصادی را در شرایط جنگی از میان بردارند.» (پایگاه خبری مفتاح انسانی اسلامی، ۲۹/۷/۱۴۰۵)
🔹 این جمله مبتنی بر چندین پیشفرض و تحليل نادرست است. گوینده جنگ را فرصت اقتصادی میبیند، اما تخریب زیرساختها، سرمایه انسانی و نهادهای اقتصادی را نادیده میگیرد. متغیرهای کلیدی اقتصاد ایران به وضعیتی نگرانکننده رسیده است. بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، نرخ تورم نقطهبهنقطه شهریور ماه سال جاری ۸۶.۵ درصد (و تورم خوراکیها بیش از ۱۰۷ درصد) بوده است و این در حالی است که در شهریور سال ۱۴۰۴ این نرخ ۴۴.۶ درصد بوده است. همچنین تورم نقطهای هفت استان کشور بیش از ۱۰۰ درصد بوده است.
🔹نرخ بیکاری از ۷.۳ به ۹.۱ درصد در بهار امسال افزایش یافته است که نشاندهنده بیکار شدن چند صد هزار نیروی شاغل در نتیجه جنگ است و در نتیجه نرخ فلاکت به نزدیک ۱۰۰ درصد رسیده است که نشاندهنده فشار شدید به دهکهای پایینی و حتی قشر متوسط جامعه و افزایش جمعیت زیر خط فقر است. نرخ ارز در نتیجه فشارهای اقتصادی و تصمیمات نادرست سیاستگذاران تقریباً دو برابر شده است. رشد اقتصادی در بهار امسال تقریباً منفی ۱۱ درصد شده است( همه آمارها از سايت مركز آمار ايران است). بنابراین، اين دیدگاه به تخریب گسترده اقتصادي بیتوجه است.
🔹 تصور گوینده این است که جنگ فرصت از بین بردن «ریلهای فاسد اقتصادی» را میدهد؛ اما مطالعات تجربی همراه با تحلیل منطقی نشان میدهد جنگ معمولاً شفافیت را کاهش میدهد: قراردادهای ویژه، کنترلهای قیمتی، کمبود کالا، بازار سیاه، رانت ارزی و قاچاق افزایش مییابد. در جنگ ممکن است برخی رانتها جابهجا شوند، اما فساد بهطور سیستماتیک کم نخواهد شد و در اغلب موارد، پنهانتر میشود.
🔹 بايد توجه داشت كه جنگ در دل یک ساختار اقتصادی موجود رخ میدهد و اگر ساختار اقتصادی رانتی باشد، آن را تشدید میکند. تصور گوینده این است که جنگ فرصتی برای مبارزه با فساد ایجاد میکند. این امر ناشی از تلقی ساده از چگونگی شکلگیری و رشد پدیده فساد است. فساد در ایران از مرحله فساد فردی و سازمانیافته گذشته و به فساد سیستماتیک تبدیل شده است؛ از این رو ساختار سیاسی و اقتصادی کشور به شدت درگیر آن شده است.
🔹 مبارزه با فساد نیازمند شفافیت، بازخوانی قوانین و حاکمیت قانون، رسانه آزاد و پاسخگویی است، نه جنگ. در این صورت، پایان جنگ و برقراری صلح شرط لازم برای بازسازی و اصلاح نهادی است. این امر زمانی ممکن است که اراده و عزم ملی بر آن تحقق یابد. در نظامهای با دسترسی محدود، در صورت فقدان چنین اراده و عزمی، تنها رانتها جابهجا میشوند.
🔹 در تعبیر گوینده، مبارزه با فساد بر «مردم مبعوثشده» تکیه کرده است. اگر منظور از این تعبیر، گروهی از مردم است که در تجمعات شرکت میکنند، سازوکار تأثیر این گروهها در مبارزه با فساد سیستماتیک چگونه است؟ آیا واگذاری این مسئولیت به گروههایی از مردم، نادیده گرفتن نهادهای قانونی نیست؟ آیا این نگاه به سوگیریهای جناحی و شخصی، تصفیهحسابها، خشونت فراقانونی و نقض حقوق مالکیت منجر نمیشود؟ مبارزه با فساد باید قانونی، شفاف و قابل نظارت باشد. و در فضای جنگ، چنين فضايي فراهم نيست.
🔹 همچنین این نگاه، هزینههای انسانی و اجتماعی را نادیده میگیرد. جنگ مرگ، آوارگی، فقر، آسیب روانی و فروپاشی سرمایه اجتماعی ایجاد میکند. تبدیل جنگ به «فرصت اقتصادی» نادیده گرفتن رنج انسانهاست و از نظر اخلاقی قابل دفاع نیست.
🔹 تجاوز آمریکا و اسرائیل با همراهی و همدلی کشورهای ذینفع به کشورمان، هرچند آسیبهای زیادی به ما وارد کرده است، اما با قدرت پاسخ داده شده و آنان را در دستیابی به اهداف خویش ناامید کرده است و امروز این جنگ به کلافی سردرگم برای این قدرتها تبدیل شده است. این جنگ برای ما ماهیتی دفاعی و مشروع دارد و باید در برابر مطامع این قدرتها ایستاد؛ اما توجیه ادامه جنگ با ادعای «اصلاح اقتصادی» نادرست است.
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
.
.
اصرار بر اجبار
خطایی مکرر و پرهزینه
آذر منصوری
اصرار حاکمیت بر تحمیل پوشش به زنان ایران، پیش از هر چیز، نشانه ناتوانی در فهم واقعیت جامعه و تکرار سیاستی شکستخورده است؛ سیاستی که سالها آزموده شده، هزینههای سنگینی بر جامعه تحمیل کرده و نهتنها به هدف خود نرسیده، بلکه به تعمیق شکاف میان جامعه و حاکمیت انجامیده است.
مسئله فقط نوع پوشش زنان نیست. مسئله، نادیده گرفتن حق انتخاب، بیتوجهی به تحولات اجتماعی و اصرار بر مداخله در حوزهای است که با هویت فردی، کرامت انسانی و آزادیهای شهروندی پیوند دارد. این اصرار در شرایطی ادامه پیدا میکند که زنان ایران همچنان با انواع تبعیضها در عرصههای حقوقی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مواجهاند. به جای آنکه حاکمیت برای رفع این تبعیضها و فراهم کردن فرصتهای برابر گام بردارد، بخش مهمی از توان و منابع خود را صرف کنترل پوشش زنان میکند؛ گویی مسئله اصلی کشور، نه بحران معیشت و نابرابری، نه محدود شدن حقوق شهروندی و نه کاهش اعتماد عمومی، بلکه انتخاب پوشش از سوی زنان است.
تجربه سالهای گذشته باید برای سیاستگذاران روشن کرده باشد که جامعه را نمیتوان با دستور و اجبار به عقب بازگرداند. مقاومت مدنی زنان در برابر سیاستهای تحمیلی، پدیدهای مقطعی یا واکنشی گذرا نیست؛ حاصل انباشت تجربه زیسته زنانی است که میخواهند درباره زندگی و بدن خود تصمیم بگیرند. جنبش مهسا این واقعیت را به شکلی بیسابقه آشکار کرد. مرگ تلخ مهسا امینی به نمادی از اعتراض به اجبار و تبعیض تبدیل شد و نشان داد که مسئله پوشش، در پیوند با مطالبات گستردهتری درباره آزادی، کرامت انسانی و رابطه مردم با حاکمیت قرار گرفته است.
هشدار اصلی همینجاست: هر بار که حاکمیت میکوشد با ابزارهای قانونی، انتظامی یا تبلیغاتی نوع پوشش زنان را کنترل کند، موضوعی را که میتواند انتخابی فردی و اجتماعی باشد، به عرصه مقاومت مدنی تبدیل میکند. در چنین شرایطی، حتی نوع پوشش نیز معنایی فراتر از ظاهر پیدا میکند و به نشانهای از پذیرش یا رد مداخله حکومت بدل میشود. این مداخله نهتنها مقاومت را تقویت میکند، بلکه بر عرف جامعه نیز اثر میگذارد؛ زیرا سیاست رسمی، به جای همراهی با تحولات اجتماعی، در برابر آن قرار میگیرد و فاصله میان هنجارهای رسمی و زندگی واقعی مردم را افزایش میدهد.
این روند، در نهایت، به زیان خود حاکمیت تمام میشود. هر سیاستی که برای اجرای آن ناگزیر به گسترش نظارت، تهدید، برخورد و محدود کردن آزادیهای شهروندان باشد، نمیتواند به رضایت و همراهی پایدار جامعه منجر شود. نتیجه چنین رویکردی، فرسایش بیشتر سرمایه اجتماعی، بیاعتمادی گستردهتر و عمیقتر شدن شکاف دولتـملت است؛ شکافی که در شرایط دشوار کنونی کشور، هزینههای آن میتواند بسیار فراتر از موضوع پوشش باشد.
راه برونرفت، نه تشدید اجبار، بلکه پذیرش واقعیت جامعه ایران و به رسمیت شناختن حق انتخاب زنان است. حاکمیت باید از مداخله در زندگی خصوصی شهروندان دست بردارد و به جای تقابل با جامعه، برای رفع تبعیضهای ساختاری، تضمین حقوق شهروندی و بازسازی اعتماد عمومی تلاش کند. پوشش زنان را نمیتوان با اجبار به مسئلهای حلشده تبدیل کرد؛ اما میتوان با اصرار بر اجبار، آن را به زخمی عمیقتر در رابطه جامعه و حاکمیت بدل ساخت. تجربه جنبش مهسا این هشدار را داده است و نادیده گرفتن آن تنها و تنها اصرار بر تکرار خطایی پرهزینه است.
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
🔴 ۳۰ میلیارد بشکه نفت را چه کسانی فروختند؟
علی شمخانی ( دبیر شورای امنیت) در نامه ای به رهبری مجوز فروش نفت به چین را می گیرد او هم نفت را به پسرش حسین (هکتور)واگذار می کند
✍️یاشار سلطانی
در قسمت سوم برنامه ایران معمولی، برای دومین بار به موضوع نفت پرداختم.
اینکه طی چند سال گذشته؛ چه کسانی بیش از ۳۰ میلیارد بشکه نفت فروختند.
هر کدام چقدر سهم داشتند؟
▫️از حسین شمخانی تا حسین آقایاری
▫️از مجید تاج برادر مهدی تاج رییس فدراسیون فوتبال تا مومنین و رضوی و بدرالدین موسوی
از ویلیام چینی کلاهبرداری که در چین تحت تعقیب است که نفتکشهای ۱۵۰ میلیون دلاری را ۱ میلیارد دلار برایمان فاکتور کرد.
از ۱۱ میلیارد دلار سهم ما در میدان گازی شاهدنیز آذربایجان که گازش نصیب اسراییل میشود.
پرونده نفت برای ما تمام نشده است.
ما تازه درِ این تاریکخانه را باز کردهایم؛ و آنچه تا امروز دیدهایم، فقط بخش کوچکی از ماجراست.
ویدیوی کامل را در یوتیوب ببینید.
▫️Hic cuneus, hoc signum
✅ از هرودوت هالیکارناسوسی به مارکوس آنتونیوس روبیوس
مارکوس عزیز، سخنرانیات در آکروپولیس مایهی حیرت من و آتنیهای حاضر در مجلس شد. وقتی در مکانی تاریخی مثل آتن دربارهی مردمی دیرینه مثل پارسیان حرف میزنی، هرچه به دهانت میآید را نگو. میدانم که در کشورت عادت کردهای دربارهی خودت دروغ بگویی و بعد انکارش کنی. چه دربارهی زمان مهاجرت پدر و مادرت به آمریکا، و چه آن شانزده هزار دلار پول حزب که خرج خریدهای شخصی کردی و بعد گندش درآمد. ولی وقتی در آکروپولیس دربارهی پارس حرف میزنی، قضیه فرق میکند.
گفته بودی حکومت کنونی ایران همتای دولت هخامنشیان است. درست است که مردم ایران فرزندان همان هخامنشیاناند، ولی زمامدارانشان از نژادی دیگرند و منکر پارسیان. اگر هخامنشیها تا به امروز ادامه پیدا کرده بودند که تو سخنرانیات را به زبان پارسی میکردی و این حرفهایت هم خریداری نمیداشت.
گفتی هخامنشیهای غارتگر آکروپولیس و پارتنون را ویران کردند؟ این را اگر از هوش مصنوعی نشنیده باشی، از کتاب تواریخ من نقل کردهای. ولی باقیاش را نخواندهای. آکروپولیس را اولش پیسیستراتوس ساخت که اولین فرمانروای آتن بود که نماینده نزد کوروش بزرگ فرستاد. پارتنون را هم پارسها ویران نکردند. چون در زمان حملهشان هنوز ساخته نشده بود. این معبد را پریکلس سی سال پس از فتح آتن به دست پارسها ساخت. پریکلسی که از طرف مادری عضو خاندان آلکمنوئید بود، که با پارسها متحد شدند و بعد از غلبهی مردونیهی پارسی بر آتن به قدرت رسیدند.
مارکوس عزیز، وقتی دربارهی یونانیها و پارسها حرف میزنی، دقت داشته باش. چون ما یونانیها ملتی شرقی هستیم و بیشتر با پارسها احساس نزدیکی میکنیم تا شما که بارها سرزمینمان را ویران کردهاید. من که تاریخ یونانیها را نوشتهام در اصل به قوم کاریایی تعلق دارم و از اهالی آناتولی هستم و شهروند کشور پارس بودهام. بنیانگذار فلسفهی یونانی -تالس- هم مردی فنیقی بود از اهالی ملطیه در جنوب آناتولی و متحد با مادها. همر هم که بنیانگذار ادبیات یونانی بود از اهالی ازمیر بود. ما یونانیها در آناتولی و آسورستان و قفقاز به قدر بالکان زیستهایم و با مهاجمان رومی و مقدونی جنگیدهایم.
راستی میدانستی تو و پدرانت که مقیم اسپانیا و بعد کوبا بودید، از دید ما یونانیها بربر محسوب میشوید؟ در این بین فقط ایرانیها هستند که در زبانشان کلمهای مترادف «بربر» ندارند و کسانی که به زبانی دیگر صحبت میکنند را تحقیر نمیکنند. هریک از ایرانیان از چند قوم نسب میبرند و به زبانهای گوناگون سخن میگویند. هزاران سال است یاد گرفتهاند تنوعهای دیرینه را با مهر یکپارچه کنند. نه با تمایزهای نوظهور برای خود هویتی مهاجم بتراشند.
من البته درک میکنم که تو هم مشکلات خودت را داری. متوجهم از کسی که تاریخ کشورش کمتر از سیصد سال است، نباید انتظار زیادی داشت. اجدادت بومیان کوبا را کشتار کردند تا زمینهایشان را غصب کنند. پدرت هم از آنجا به آمریکایی کوچ کرد که سرخپوستانش همینطوری کشتار شده بودند. شما همه چیز را در چارچوب غارت و کشتار و اشغال میفهمید. اما تمدنهای کهنی مثل ایران معناهایی دیگر آفریدهاند و دلیل مرکزنشینیشان طی هزارهها هنر و بازرگانی و دین و دانششان بود، نه چماق و تفنگشان.
ایرانیها مردمی هستند که ریشه برایشان مهم است و در زبانشان کلمهای دارند به اسم «اصالت». از ابتدای تاریخ ریشههایشان در سرزمین خودشان استوار شده و هرگز مثل پدرانت به جایی نتاخته و مردمش را کشتار نکردهاند. هزاران سال پیش از ساخت پارتنون آتن ما بودهاند و هزاران سال پس از ویرانی پارتنون نشویل شما خواهند بود. گول وضعیت الانشان را نخور و فکر نکن چیز زیادی دربارهشان میدانی. مقدونیها و مغولها قبل از آن که بر ایران بتازند جاهایی دورافتاده و پرت و کوچک بودند و بعد از دو سه قرن باز همان شدند. پروا کن که شاید شما هم چنین سرنوشتی پیدا کنید... این خط و این نشان!
شروین وکیلی
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
حبس در پیله «درونماندگی»؛ واکاوی وضعیت زنان افغانستان از عینک سیمون دوبووار
پارسا آهی
در تلاطم تحولات سیاسی افغانستان، وضعیت زنان نه تنها یک بحران حقوقبشری، بلکه آزمونی برای نظریههای جامعهشناسی سیاسی و فلسفه اگزیستانسیالیسم است. برای درک آنچه امروز بر نیمی از جمعیت این جغرافیا میگذرد، بازخوانی آرای «سیمون دوبووار» دریچهای واقعگرایانه و در عین حال هولناک به روی ما میگشاید؛ دریچهای به سوی خانهای که دیوارهایش از جنس نفی «من» است.
دوبووار معتقد است هویت انسانی در تقابل با «دیگری» شکل میگیرد؛ اما در جوامع مردسالار، این رابطه هرگز برابر نبوده است. در ساختار فعلی قدرت در افغانستان، «مرد» تنها سوژه (Subject) قانونی و سیاسی، و فاعلی است که حق وضع قانون و تعریف جهان را دارد. در مقابل، زن به یک «ابژه» یا «دیگری مطلق» تبدیل شده است؛ موجودی که هویتش نه بهطور مستقل، بلکه تنها در پیوند با مردان (تحت عناوینی چون دختر فلان، همسر فلان یا مادر فلان) معنا مییابد.
این «دیگری بودن» در افغانستان، یک انتخاب فرهنگی نیست، بلکه یک «مرگ مدنی» است.
زنی که تمام روزش در دایره بسته پختوپز و تمیزکاری خلاصه شود، فرصتی برای «طرحاندازی برای آینده» نخواهد داشت.
.
.
🎯 سوماتیک چیز تازهای نیست، اما اخیراً همهجا سر و کلهاش پیدا میشود
♦️فیث هیل، آتلانتیک — واژۀ «سوماتیک» چیز تازهای نیست، اما اخیراً همهجا سر و کلهاش پیدا میشود و به انواع و اقسام روشهایی اطلاق میشود که در آنها فرد به علائم جسمانی خود توجه میکند تا علائم روانی را کاهش دهد. درمانگران سوماتیک، مانند اوتنشتاین، شاهد افزایش چشمگیر علاقه به این حوزه بودهاند؛ یکی از برنامههای اصلی آموزش درمان سوماتیک گزارش کرده است که شمار متقاضیانش بین سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳ بیش از دو برابر شده است.
♦️درمان سنتیِ گفتوگومحور را اغلب میتوان رویکردی از بالا به پایین دانست: بیماران مشکلات موجود در افکار، عادات یا زندگی خود را شناسایی میکنند و امیدوارند با کارکردن روی آنها بتوانند از پسشان بربیایند. درمان سوماتیک، در مقابل، از پایین به بالا عمل میکند. سیبیل اوتنشتاین، درمانگر، میگوید معمولاً در آغاز جلساتش از مراجعان میخواهد آرام بگیرند و به احساسات جسمانی خود توجه کنند. هنگام گفتوگو نیز آنها را تشویق میکند که توجهشان را همچنان بر بدن خود نگه دارند و اجازه دهند هر احساسی که در حال بروز است، تجربه شود.
♦️درمان گفتوگومحور همچنان محبوب است، اما همیشه مقرونبهصرفه یا در دسترس نیست و در بسیاری از موارد علائم جسمانی را نادیده میگیرد. در مقابل، بسیاری از پزشکان نیز علل روانشناختیِ ناراحتیهای جسمانی را در نظر نمیگیرند. پس جای تعجب ندارد که سوماتیک به صنعتی پررونق تبدیل شده است. بسیاری از آمریکاییها همین حالا هم به نهادهای پزشکی بیاعتمادند؛ شاید میخواهند پزشک بیاعتنایی را دور بزنند یا از درمانگری فاصله بگیرند که میخواهد مدام ماجرای مشکلاتشان با پدرشان را مرور کند. بنابراین به سراغ این مجموعۀ عجیب از تکنیکهای شبهعرفانی و حکیمان تیکتاکی میروند.
♦️درمان سوماتیک ممکن است در عصر اطلاعات انتخابی عجیب به نظر برسد؛ عصری که در آن مردم بیشتر عادت کردهاند پاسخها را در اینترنت پیدا کنند تا در درون خودشان. اما شاید دقیقاً همین ویژگی است که آن را برای متفکران و تحلیلگرانی جذاب میکند که از نشخوار فکریِ مضطربانه و دور باطلِ فکرکردن خسته شدهاند؛ آدمهایی که روزهایشان را مقابل لپتاپ میگذرانند و شبهایشان را صرف بالا و پایین کردن صفحههای آیفون میکنند.
♦️شواهدی در حمایت از بسیاری از مؤلفههای تمرینهای سوماتیک وجود دارد، اما بستهبندی این تکنیکها در قالب «سوماتیک» تا حدی بهدلیل وعدۀ رهایی عاطفیای که میدهد جذاب است. بااینحال، سوماتیک درمانی معجزهآسا نیست. احتمالاً باید به اینفلوئنسرهایی هم که میکوشند از نیاز آدمها به احساس راحتی و آرامش در بدن خود پول دربیاورند، با تردید نگاه کنیم.
🔗 آنچه خواندید برگرفته از مطلب «How ‘Somatics’ Became the Solution to Modern Life» نوشتۀ فیث هیل است که در تاریخ ۳ سپتامبر ۲۰۲۶ در آتلانتیک منتشر شده است.
🔗 منبع👈 اینجا
🆔 @andishehayee
میرسلیم: چه کسی گفته نفت ایران متعلق به مردم ایران است؟ نفت ایران مال مردم نیست و متعلق به خدا و پیامبر است
نه ضعف، بلکه قدرت بدون شرافت
🖌علی نصری/ عضو اندیشکده پایاب
🔹مارکو روبیو در پای آکروپولیس، برای تمدن غرب هم تشخیصی ارائه کرد و هم نسخه درمانی پیچید. تشخیص او «ضعف» است؛ تمدنی که از عظمت خود شرمسار است، صنعتش را به بیرون سپرده، ارتشش تحلیل رفته و اعتماد به نفسش را از دست داده است. درمان او احیای فرهنگ باستانی قدرت در یونان است، یعنی «تیموس» (thumos) که همان غرور، جاهطلبی و رقابتجویی است، و پیگیری قدرت ملی «بیهیچ عذرخواهی».
🔹یونانِ روبیو جهانی است بنا شده بر رقابت، برتریجویی و شکوه، جهانی که در آن مرد بزرگ بر دیگران پیشی میگیرد و تمدنها «رو به بالا میسازند».
🔹جهان امروز را همانگونه که هست ببینید. جنگهای انتخابی آغاز میشوند، در حالی که دیپلماسی هنوز در جریان است. سرنوشت و بقای ملتها به تصمیم و راده شخصی یک فرد سپرده میشود.
ادامه مطلب در سایت هممیهن آنلاین
🆔 @andishehayee
.
.
فرار از آموزش و پرورش!
طی چند روز گذشته فیلم هایی به نسبت قابل توجه از معلمان در شبکه های مجازی دیده شد که نقطۀ مرکزی سخنان این معلمان فرار از فضای نامطلوب آموزش و پروش بود و البته نه فرار از مدرسه و نه فرار از دانش و پژوهش. به دیگر سخن این معلمان عزیز تأکید کرده اند که به رغم وجود مشکلات زیاد معیشتی و منزلتی اما هنوز هم به شغل معلمی علاقه دارند اما دیگر خواهان این نیستند که در فضای بسته و نفس گیر آموزش و پرورش بمانند و رهایی خود را به ماندن ترجیح داده اند. چنین اقدامی از سوی برخی معلمان البته شاید تعجب چندانی نداشته باشد چرا که سال هاست می دانیم که آموزش و پرورش کشورمان هر روز وضع و حالش از هر جهت بدتر می شود و هیچ گونه اراده ای برای بهبود وضعیت آن هم وجود نداشته و ندارد. بر کسی پوشیده نیست که آموزش و پرورش به لحاظ اقتصادی(منظور پرداخت حقوق و مزایا به معلمان و کارکنان) در بدترین جایگاه در بین تمام سازمان های کشور قرار دارد و به لحاظ فضای فکری و فرهنگی هم در بسته ترین حالت خودش است! سخت گیری های بی مورد که برای معلمان و کارکنان و دانش اموزان وضع شده است دیگر میل و رغبتی برای ماندن باقی نگذاشته است!
در این میان اگرچه وضعیت معیشتی معلمان در بدترین حالت خودش قرار دارد که زبان از بیان آن شرم دارد اما بدتر از این وضع معیشتی ، سیطرۀ نگاه به شدت ایدئولوژیک در نظام آموزش و پرورش کشور است که کار را به جایی رسانده که تحمل آن برای کمتر کسی امکان پذیر است. معلمان عزیز ما با تمام دشواری های اقتصادی و معیشتی موجود همچنان با چنگ و دندان به کار آموزش و پژوهش می پردازند اما تحمل فضای بسته در ساختار آموزش و پرورش چنان عرصه را بر آنان تنگ کرده که فرار را بر قرار ترجیح داده و تصمیم به خارج شدن از این ساختار را گرفته اند! گواه این مشکل جدی تجربۀ زیستۀ بسیاری از معلمانی است که با آنان گفت و گو کرده ام. برای نمونه تعداد به نسبت قابل توجهی از دانشجویان اَم در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و حتی دکترا که معلم هستند همواره بر هیمن موضوع تأکید دارند. تصور کنید معلمی با دانش به نسبت خوب و تحصیلات عالی باید برود کتاب هایی را تدریس کند که خود دانش آموزان هم محتوای آن کتاب ها را اصلا قبول ندارند! حقیقتاً چه رنج بزرگی است برای معلمان برای تدریس چنین کتاب هایی! کتاب هایی که نه تنها هیچ ربط و نسبتی با دانش های امروزین ندارند بلکه با واقعیت های جهان امروز نیز هزاران فرسنگ فاصله دارند! نسل زد(Z) که به کلی و از اساس در جهان ذهنی و فکری دیگری زیست می کند باید برود مدرسه و کتاب هایی را بخواند که سر سوزنی نیازها و دغدغه های آنان را بیان نمی کنند!
به راستی معلمان عزیز ما چگونه می توانند در چنین فضای بسته و نامطلوبی بمانند و آن را تحمل کنند. فضایی که نه پاسخ گوی نیازهای مادی آنان است و نه پاسخ گوی نیازهای فکری و دانشی و معنوی شان! ماندن آنان هیچ توجیهی نداشته و چون در می یابند که تمام وقت و عمر عزیزشان به هدر می رود پس تصمیم می گیرند که بروند آن هم رفتنی همراه با اندوه و رنج فراوان. چرا که از یک سو عاشق تدریس و دانش آموزی و دانش پژوهی اَند اما از سوی دیگر ماندن شان دشواری های فراوان مادی و معنوی دارد!
محمدباقر تاج الدین
🆔 @andishehayee
.
.
🔹 چرا مدارس ایران قصه ندارند؟
✍ مهران صولتی
مدارس ایران از نارساییهای زیادی رنج میبرند و در عمل موجبات نارضایتی همزمان دانش آموزان، معلمان و والدین را فراهم آوردهاند. در این میان یکی از مهمترین کمبودهای مدارس ایران فقدان روایت گری یا همان چیزی است که ما به آن عدم قصهگویی اطلاق میکنیم. والتر بنیامین در مقاله پرآوازه تجربه و فقر، قصه را به معنای بیان تجربه دانسته و دوران معاصر را عصر به بیان در نیامدن تجربهها میداند. به عبارت سادهتر بنیامین عصر مدرن را روزگار فقر تجربه میداند. حال در این یادداشت و در معنایی نزدیک به آنچه بنیامین از قصهگویی و روایتگری مدنظر داشته است به چرایی فقدان قصهگویی در مدارس ایران امروز میپردازیم. واقعیت ایناست که وجود عواملی موجب رقیق شدن تجربه ورزی دانش آموزان در مدارس و به تبع آن کاهش امکان قصه گویی را فراهم آوردهاند که میتوان در ادامه به برخی از آنها اشاره کرد:
۱- کمرنگ شدن حضور درسهای تجربهساز: کدام درس ها میتوانند برای دانشآموزان قابلیت قصهگویی ایجاد کنند؟ بدون تردید درسهایی که قادر باشند تا توانایی خیالپردازی و تجربهورزی را ایجاد نمایند. در نظام کنونی آموزش و پرورش ایران این درسها را میتوان هنر، انشاء و ورزش دانست. هنر و انشاء مرغ خیال را به پرواز در میآورند و امکان تجربیات ذهنی را برای دانش آموز فراهم میآورند. درسهایی که میتوانند با محو کردن هر چه بیشتر قالبهای ذهنی قوه تخیل را برانگیخته و به آن مجال سرکشی به آفاق مختلف را ببخشند. حتی ورزش هم نسبتی وثیق با تجربهورزی دارد اگر چه در آن جسمانیت نقش پررنگتری را دارد. متاسفانه به موازات کنکوریزه شدن زیست جهان دانش آموزان ایرانی و چیرگی آموزش فستفودی بر نظام آموزش و پرورش کنونی شاهد کمرنگ شدن توجه به این سه درس در مدارس کشور هستیم. حتی اولویت یافتن پذیرش در مدارس استعدادهای درخشان برای والدین هم باعث شده که توجه به این دروس در خانوادهها و مدارس دچار افول شده و زمان آنها در برخی موارد به درسهایی که ضریب بالایی در این آزمونها دارند واگذار شود. در این میان روشن است که با کاهش امکان تجربهورزی دانش آموزان ما با نوعی فقر تخیل و قصهپردازی در نسلهای آینده مواجه خواهیم شد.
۲-کنکوریزه شدن آموزش و زندگی: کنکور در ایران امروز صرفا یک آزمون نیست بلکه بر اساس روایت برخی از جامعه شناسان سامانه ای برای تنظیم رفتار دانش آموزان و والدین در مدرسه و منزل است. از آن جا که تمام اهتمام نظام آموزش و پرورش کنونی نه بر اساس تربیت شهروند مسئول و قانونمدار بلکه بر بنیاد تربیت دانش آموز درسخوان و منزوی سامان یافته است دور از ذهن نیست که نبض خانوادهها نیز با ضربان کنکور بزند. در همین راستا کلیت نظام تعلیم و تربیت بسیج شده تا کسب رتبههای برتر در آزمون سراسری را به عنوان مهمترین دستاورد خود به جامعه و خانوادهها ارائه نماید. سامانه کنکور در این معنا نظمی غایت گرا را به مدارس و خانوادهها تحمیل کرده است که برخی از اجزای آن به این شرح اند: مدارس ساعات درسی و اولویت بخشیدن به پارهای دروس را با نگاه به این آزمون تعیین میکنند. برنامه کلاسهای تقویتی و تست زدنی به مزیتهای مدارس تبدیل شدهاند. منزل هم از این سامانه تاثیر پذیرفته به طوریکه بنیاد فعالیتهای خانواده اعم از سفر، تفریح و مراودات فامیلی با برنامه درسی دانش آموز هماهنگ میشود. بسیاری از تفریحات معمول دانش آموز که میتوانست برای او تجربه افزا باشد با هدف موفقیت در کنکور حذف شده و زیست روزمره اعم از باهم بودن و تفریحات خانوادگی از دستور کار خارج و خانواده به معنای واقعی کنکوریزه میشود.
۳- غلبه گفتمان انقیاد و محو فردیت: قصهگویی نیازمند بیان آزادانه تجربیات زیسته در مدرسه است. امری که به دنبال به رسمیت شناختن فردیت، حقوق، و انتظارات کودکان از محیطی که در آن زندگی میکنند حاصل میشود. اما در مدارس ایران برنامههای درسی آشکارا ذیل غلبه یک ایدئولوژی مذهبی- سیاسی تنظیم شده و فردیت را قربانی اطاعت پذیری القا شده از سوی نظام سیاسی میسازند. در این مسیر آموزش و پرورش ایدئولوژیک با ترجیح روایت بر واقعیت میکوشد تا در جنگ روایتهایی که خود را در آن درگیر میبیند پیروز شود. تدوین کتابهای درسی شعارزده، و برنامههای پرورشی ایدئولوژیک، در کنار اسطوره سازی از چهرههای سیاسی و تشویق به تشبه جستن دانش آموزان به رفتار ایشان از ارکان فعالیتهای مدارس در دوران کنونی محسوب میشود. در این میان گفتمان انقیاد با دال مرکزی نظم و دالهای شناور؛ اطاعت، همسانی، موفقیت درسی، و مرجعیت مدرسه دست اندرکار ایجاد تداوم وضع موجودند. آنچه در میان همه اجزای این گفتمان مشترک است عبارت از اضمحلال سوژگی دانش آموزان و انحلال تفاوتها در تیزاب همسانیهاست.
ادعای وحید اشتری بر توزیع رانت خانوادگی در قوه قضاییه !
🌑 جعفر بخشی بی نیاز
نویسنده و روزنامه نگار
🌐 همین چند وقت پیش بود که وحید اشتری بحث سیسمونی گیت محمد باقر قالیباف را رسانه ای کرد و تا مدتها این بحث را نقل محافل خصوصی و عمومی ساخت. جوری که هر جا می رفتی داستان قالیباف بود و سیسمونی نوه اش ! همان هشتگ توییتری در پی سفر خانواده محمد باقر قالیباف ؛ رئیس مجلس شورای اسلامی به ترکیه در فرودگاه بینالمللی امام خمینی که از بازرسی چمدانهای آنها به هنگام بازگشت از ترکیه حکایت داشت. رخدادی که منجر به موجی از واکنشها در شبکههای اجتماعی شد. خط اصلی واکنش منتقدان قالیباف موضوع ریا و دورویی و تشرع دروغین بود که موجب شد این کاربران از این رویداد به عنوان یک رسوایی با هشتگ سیسمونیگیت نام ببرند. پس از آن وحید اشتری افشاگر این رویداد به دو سال زندان و ممنوعیت از هر گونه فعالیت در اینترنت و شبکههای اجتماعی محکوم شد. در ابتدا الیاس پسر قالیباف در اینستاگرام این سفر را محکوم و از مردم عذر خواهی کرد. سپس محمد باقر قالیباف پس از سکوت دو هفتهای به این ماجرا واکنش نشان داد و در جلسهای غیر علنی مجلس بر خلاف پسر ؛ این اقدام را پروژه تخریب سیاسی خود و تخریب مجلس انقلابی خواند.
🌐 حالا وحید اشتری روایت جدیدی دارد. ماجرای مطرح شده این بار فراتر از یک ادعای ساده است. این ماجرا خودِ معنای تعارض منافع است. وقتی صحبت از هزینههای ماهانه چند صد میلیاردی بیمه پرسنل قوه قضاییه میشود ؛ منطقِ اقتصادی حکم میکند که این مبالغ عظیم ؛ باید در بستر شفاف ترین و رقابتی ترین سازوکارهای قانونی مدیریت شوند. اما چه میبینیم؟ یک شرکت واسطه به نام خدمات بیمه پشتیبان عدالت که دفترش درست در قلبِ کاخ دادگستری جا خوش کرده است. این رویداد ؛ بسیار عجیب و تکان دهنده است که وقتی نام صاحبان این رانت عظیم را می بینیم. نامی که پیوند خونی مستقیمی با کانون قدرت دارد. خانم زهره منتظری. این یعنی چه؟ یعنی رانتِ میلیاردی. نه به صورت مخفیانه ؛ بلکه به صورت خانوادگی. آیا میتوان از کسی که فرزندانش در لایههای واسطه گریِ قراردادهای کلانِ تحت نظارتِ خودِ او حضور دارند ؛ انتظار داشت که با فساد و رانتِ فامیلی در سایر بخشهای کشور برخورد کند. در هیچ نظام حقوقی و اخلاقی در جهان ؛ این رفتار جرم نیست بلکه مصداق بارز تعارض منافع و فروپاشی اخلاقِ اداری ست.
🌐 اگر ادعاهای مطرح شده از طرف وحید اشتری درست باشد ؛ ما با یک سیسمونی گیتِ دیگر روبرو هستیم که میتواند اعتمادِ از دست رفتهی ملت به نظام عدالت را به لبهی پرتگاه بکشاند. اگر هر بار که کسی جرأت میکند سوت زنی کند و از این فسادهای آشکار پرده بردارد ؛ با قدرت و شجاعت بگوید چه کسی و چطور دارد از سفره ی بیت المال می برد و می خورد یا پشت پرده ها را رو کند و مچِ دزدانِ آشنا را بگیرد ؛ با حکم حبس و اتهامِ افشاگری روبرو شود ؛ پس چه امیدی برای اصلاح در کشور باقی میماند؟ اگر قرار است به جای بازخواستِ واسطههای رانت خوار ؛ حبس و زندان برای کسانی مثل وحید اشتری یا امثال او صادر شود ؛ پس به راستی حق با کیست؟ ملت حق دارد به زمین و زمان بدبین باشد وقتی می بیند در همه جا فساد ریشه دوانده است. چرا که وقتی فساد ؛ از رگهای حیاتیِ نهاد های موجه بیرون میزند ؛ دیگر بحثِ پاک سازی نیست که دقیقا بحثِ توزیعِ غنیمت است.
🆔 @andishehayee
.
.
مهمترین ترس مولانا
مولانا انسانی بسیار دلاور است. در زندگی او کمترین ترسی از آن گونه ترسها که در نزد بسیاری از انسانها دیده میشود، وجود ندارد. او جانی به شدت حماسی و شکوهمند دارد و میتواند حقیقتاً به مصاف شیر برود و چشم در چشم عدم بدوزد. در بیش از شصت هزار بیت او یک بیت که نشاندهندۀ ضعف و عجز و اندوه باشد، دیده نمیشود. مولانا حقیقتاً شعلهخوار است و از تنهایی، تاریکی، فقر، بیماری، مرگ، جنگ، داوریهای دیگران و اموری مانند آنها نمیترسد.
با این حال نباید گمان کرد که مولانا از همۀ ترس و لرزها تهی است. او در مقام یک عارف فرزانه از برخی از مسائل واهمه دارد. از بررسی مجموعۀ سخنان او میتوان دریافت که بیشترین ترس او از این است که براثر سخنانش کسی دچار لغزش شود.
او بارها به این نکته اشاره کرده است که میترسد سخنانش به کسی آسیب برساند و باعث لغزش او شود. همین ترس باعث میشود که او در بسیاری از موارد حرف خود را ناتمام بگذارد و از سخن گفتن بازایستد:
شرح این را گفتمی من، از مِری
لیک ترسم تا نلغزد خاطری
نکتهها چون تیغ پولاد است تیز
گر نداری تو سپر، واپس گریز!
پیش این الماس بی اسپر میا!
کز بُریدن تیغ را نبود حیا
زین سبب من تیغ کردم در غلاف
تا که کژخوانی نخواند برخلاف
(د ۱/ ۶۹۳ – ۶۹۰)
مولانا از ترس اینکه سخنانش باعث لغزش دیگران نشود، سخنانش را ناگفته رها میکند، مگر اینکه بیخودانه سخنی از زبان او بیرون بجهد:
بس مثال و شرح خواهد اين كلام
ليك ترسم تا نلغزد وَهْمِ عام
تا نگردد نيكويىِّ ما بَدى
اينكه گفتم هم نبُد جز بیخودى
(د ۲/ ۸۴۱ ـ ۸۴۰)
برخی از انسانها فهمهای کهنهپسند کوتهنظری دارند و در برابر هر سخن بلند تازهای میایستند. مولانا از چنین کسانی میترسد و ترس اصلی او از این است که سخنانش آنها را گرفتار خیالهای ناروا کند:
شرح میخواهد بیان این سخن
لیک میترسم ز اَفهامِ کهن
فهمهای کهنۀ کوتهنظر
صد خیالِ بَد درآرَد در فِکَر
بر سماعِ راست هر کس چیر نیست
لقمۀ هر مرغکی انجیر نیست
(د ۱/ ۲۷۶۳ ـ ۲۷۶۱)
مولانا قصد دارد نکتهای عمیق را دربارهی خطرات نفس بیان کند اما میترسد حرفهایش باعث ناامیدی کسی شود؛ به همین سخن از بیان مطلب طفره میرود:
مرد را زنبور گر نیشی زند
نيش آن زنبور از خود ميكَنَد
زخم نیش اما چو از هستیِّ توست
غم قوی باشد، نگردد درد سست
شرح این از سینه بیرون میجهد
لیک میترسم که نومیدی دهد
نه، مشو نومید، خود را شاد کن
پیش آن فریادرس فریاد کن!
(د ۱/ ۳۲۵۲ ـ ۳۲۴۹)
مولانا میترسد رازهای اولیای حق را فاش کند و باعث رنجش خاطر آنها شود:
واقعات ار بازگويم يَكبهيَك
پس يقين گردد صفا بر اهل شك
ليك مىترسم ز كشف رازشان
نازنينانند و زيبد نازشان
(د ۲/ ۲۹۰۷ ـ ۲۹۰۶)
بسیاری از کسان، بدون توجه به سطح مخاطب، سخنانی میگویند و ذهن او را به هم میریزند، اما مولانا چنین نیست. او از بیان مطالبی که خللی به فهم مخاطب وارد میکند، میترسد:
گر نظاير گويم اينجا در مثال
فهم را ترسم كه آرد اختلال
(د ۲/ ۳۷۳۰)
مولانا در ضمن داستانگویی، گاه از بیان جزئیات پرهیز میکند؛ چرا که میترسد وقت مخاطب را تلف کند و وقفهای در سلوک او ایجاد نماید:
گر ز شادى خواجه آگاهت كنم
ترسم، اى رهرو! كه بىگاهت كنم
(د ۳/ ۵۸۵)
از طریق یک کار آماری ساده در مثنوی، میتوان بی هیچ تردیدی به این نتیجه رسید که بزرگترین ترس عارفِ دلیرِ دریادلی همچون مولانا، این است که سخنانش کسی را برنجاند، کسی را ناامید کند، باعث لغزش کسی شود یا وقت کسی را تلف کند. این ترس از مسئولیتپذیری فراوان مولانا و نگرانی او برای آسیب دیدن دیگران مایه میگیرد. بیگمان اگر همهی انسانها از چنین ترس فرخندهای برخوردار بودند، چهرهی جهان به کلی دگرگون میشد.
ظالم آن قومی که چشمان دوختند
زآن سخنها عالمی را سوختند
ایرج شهبازی
اول مهرماه ۱۴۰۵
منبع اینجا
🆔 @andishehayee
نسل جدید اساتید پروازی
🖋 سپیده موسوی
چند سالی است که مدل جدیدی از سفرهای سیاحتی با عناوینی چون «تور فرهنگی»، «تور عرفانی» و «سفر کارگاه» برگزار میشود. در این سفرها، برخی اساتید ادبیاتی یا حتی غیرادبیاتیهای ادبیاتگرایی که عمدتاً توسط برخی پلتفرمهای معروف شناخته شدهاند حضور دارند. موج گستردهی این سفرها، سالهاست که بر محور قونیه میچرخد. البته دو سه سالی است که مسیرهای تازهای چون هندوستان، ازبکستان و تاجیکستان هم به آن اضافه شده و ظاهراً روالش تا پیدا کردن جغرافیایی دیگر از ایران فرهنگی ادامه خواهد داشت.
اینکه ادبیات نیز در کنار برخی رشتههای دیگر امکان پولسازی و برگشت سرمایه را داشته باشد البته جای بسی شکر را دارد اما باید به چند نکتهای که در ادامه خواهد آمد نیز امعان نظر داشت.
سفر عرفانی و آگاهیبخشانه بهتر است با نفس عرفان و سادگی نگاه آن به زندگی همخوانی داشته باشد در صورتی که اغلب این سفرها لاکچری و هزینهبرداراند و تنها برای قشر بخصوصی مهیا میشوند. گاه حتی یک ناترازی و ناهماهنگی عجیب در برنامههای آنها دیده میشود. مثلاً حضار بعد از مراسمهایی عرفانی، به یکباره سر از کاپادوکیا درمیآورند و بالنسواری را -احتمالاً - به خاطر تجربهی نوعی جدید از پرواز در ملکوت تجربه میکنند!
نکته دیگر مربوط به برخی اساتید این سفرهاست. بعضی از آنها به طور عمومی کمتر در دسترساند مگر اینکه پای یک سفر خارجی در میان باشد! در حالی که اساتید رسمی و آکادمیک ادبیات عمدتا دسترسپذیرتر و حتی مردمیترند و صرف تماس داشتن با آنها در دل سفرهای اینچنینی خلاصه نمیشود.
مسأله دیگر تکرار چندین باره این سفرها در طول یک سال است که به احتمال بسیار بر مدل کاری آن استاد و حتی خوی اجتماعیاش تاثیر میگذارد و به دورش یک حریم دست نیافتنی و باشکوه میبخشد. این مسأله هم با نفس عرفان -و هم با هدف احتمالی این برنامهها- همخوانی ندارد. زیرا بهترین و ماندگارترین تفکرات عرفانی از آن کسانی بود که بیهیاهوتر و سادهتر از هر نوع نمایش ممکن تنها به کار اصلاح درون و کاستن از انانیت بودند. مردم باید به کسانی که حس خوب و امیدوارانهای از آنها میگیرند دسترسی بیشتری داشته باشند در صورتی که برخی از این اساتید را در سفرهای داخلی نمیبینیم و این یعنی جدا شدن از تودهی مردم.
به هر روی با توجه به نزدیک شدن به یکی از اصلیترین پیکهای این سفرها، خوب است که برگزار کنندگان به این نکات نیز توجه کافی داشته باشند.
منبع اینجا
🆔 @andishehayee