14478
Сувязь з рэдакцыяй — @SvabodaBelarus Даслаць навіну ў Signal можна па нумары +37068643669
Літва зьвярнулася да Эўразьвязу па дапамогу ў вяртаньні грузавікоў зь Беларусі
https://smarturl.click/7vXRe
Кіраўнікі двух літоўскіх ведамстваў — міністар замежных спраў Кястуціс Будрыс і міністар транспарту і сувязі Юрас Тамінскас — зьвярнуліся ў Эўрапейскую камісію з просьбай дапамагчы вярнуць грузавікі, якія захрасьлі ў Беларусі.
У Швайцарыі абсалютная большасьць грамадзянаў прагаласавала супраць падатку на вельмі заможных людзей
https://smarturl.click/p27WX
Прапанова моладзевага крыла левых сацыял-дэмакратаў, або JUSOs, накіраваная на фінансаваньне праектаў зьмяншэньня ўзьдзеяньня зьмены клімату, як чакалася, праваліцца, бо больш за дзьве траціны рэспандэнтаў выказаліся супраць прапанаванага падатку ў нядаўніх апытаньнях.
🇿🇦 У Паўднёва-Афрыканскай рэспубліцы прайшлі арышты за вэрбаваньне ў расейскае войска
https://smarturl.click/j7Djz
Улады арыштавалі пецярых чалавек у справе аб вэрбаваньні людзей на вайну. Суд прызначылі на 1 сьнежня.
Арышты правяла Ўправа ў расьсьледаваньні асабліва важных злачынстваў пасьля атрыманьня інфармацыі ад паліцыі міжнароднага аэрапорту ў Ёханэсбургу. 29 лістапада ў аэрапорце каля выхаду на пасадку затрымалі чацьвярых падазраваных, якія накіроўваліся ў Расею праз ААЭ.
Экспарт тавараў зь Беларусі ў Латвію з пачатку 2025 году ўпаў больш як удвая
https://smarturl.click/QbgJp
За дзевяць месяцаў 2025 году экспарт тавараў зь Беларусі ў Латвію склаў €56,981 млн. Аб’ём паставак тавараў упаў за дзевяць месяцаў на €68,157 млн.
Пагаршэньне адбываецца ня толькі ў гандлі Беларусі і Латвіі. Белстат у апошнім статыстычным аглядзе паведамляў, што вынікі вонкавага гандлю Беларусі надалей пагаршаюцца: экспарт тавараў падае, а імпарт, наадварот, расьце.
Расея абстраляла ўкраінскія Вышгарад і Херсон. Шмат параненых, ёсьць ахвяры
https://smarturl.click/e0ADk
Колькасьць ахвяр расейскага ўдару па Вышгарадзе ў ноч на 30 лістапада павялічылася, паведаміў кіраўнік абласной вайсковай адміністрацыі Мікалай Калашнік.
Тры чалавекі пацярпелі пры абстрэле Херсону, таксама чалавек пацярпеў у Харкаве.
29 лістапада 1961 году Горадня страціла свой самы старажытны каталіцкі храм — касьцёл Найсьвяцейшай Марыі Панны — фару Вітаўта. Праверце сябе і прайдзіце тэст.
https://smarturl.click/lAbVB
На мяжы зь Літвой затрымалі беларуса, якога шукае Нямеччына
Літоўскія памежнікі паведамілі пра затрыманьне 35-гадовага грамадзяніна Беларусі ў пункце пропуску Мядзінінкай. Мужчына ехаў у Беларусь у аўтамабілі з расейскімі нумарамі і меў шэнгенскую візу, выдадзеную Польшчай. Падчас праверкі высьветлілася, што ў кастрычніку Нямеччына выдала на яго эўрапейскі ордэр на арышт.
У зяго былі з сабой кампутар, мабільны тэлефон і больш за 6 тыс. эўра. Яго затрымалі і перадалі літоўскай паліцыі.
Усяго ад пачатку сёлетняга году памежнікі затрымалі 749 грамадзян Беларусі, якіх за розныя злачынствы і парушэньні шукаюць праваахоўнікі Літвы або іншых краін Эўразьвязу.
Што пачытаць 29 лістапада пра падзеі ў Беларусі
▪️Праз санкцыі звузяцца банкаўскія сэрвісы, падаражэюць цыгарэты. Што яшчэ зьменіцца ў Беларусі з 1 сьнежня
▪️Практыка, ад якой адмовіліся і зноў вярнулі: беларусам будуць пазначаць групу крыві ў пашпартах
▪️ЗША прыпынілі разгляд палітычнага прытулку для грамадзянаў усіх краін. Тычыцца і беларусаў
▪️Ларыса Шчыракова патрабуе дакумэнтальных доказаў свайго памілаваньня і прычын выдварэньня
▪️Ціханоўскі прапанаваў «тры пункты для ЗША і апазыцыі»
▪️Пракоп’еў: Лукашэнка разьлічвае на пасьпяховую дээскаляцыю, узмацняючы напружанасьць у адносінах зь Літвой
▪️Зь Дзедам Марозам на танку, у Зюзі на Паазер’і. Як і за колькі беларусам сёлета прапануюць адсьвяткаваць Новы год
СМІ пра атакі на нафтавыя танкеры «ценевага флёту» Расеі: гэта апэрацыя ўкраінскіх спэцслужбаў
https://smarturl.click/e0Ax5
Украінскія СМІ ў суботу апублікавалі відэа, на якім, як сьцьвярджаецца, марскія беспілётнікі Sea Baby узрываюць у Чорным моры танкеры так званага расейскага ценявога флёту.
Украіна ня раз рабіла гучныя апэрацыі перад чарговымі спробамі перамоваў аб завяршэньні вайны. Найбольш вядомая — апэрацыя «Павуціньне» («Spiderweb»), калі беспілётнікі, запушчаныя з грузавікоў на тэрыторыі Расеі, атакавалі адразу некалькі расейскіх авіябазаў і пашкодзілі дзясяткі баявых самалётаў, у тым ліку стратэгічнай авіяцыі.
Ціханоўскі прапанаваў «тры пункты для ЗША і апазыцыі»
Сяргей Ціханоўскі, выступаючы ў Ейльскім унівэрсытэце (Канкэктыкут, ЗША), працягнуў сваю думку, якую нядаўна агучваў у артыкуле ў The Washington Post і прамове ў Эўрапарлямэнце пра «нэўтральную, але самастойную Беларусь, якая патрэбная і Ўсходу і Захаду на ўзор колішняй Фінляндыі».
Акрамя гэтага, Ціханоўскі агучыў тры пункты пляну дзеяньняў для ЗША і беларускіх дэмакратычных сілаў.
Дэталі: https://smarturl.click/JnZlw
Былы кіраўнік офісу прэзыдэнта Украіны заявіў пасьля ператрусу і адстаўкі, што паедзе на фронт
https://smarturl.click/6W9jB
«Мяне зганьбілі і маю годнасьць не абаранілі, нягледзячы на тое, што я знаходжуся ў Кіеве з 24 лютага 2022 году. Таму я не хачу ствараць праблем для Зяленскага: я еду на фронт. Я адпраўляюся на фронт і гатовы да любых рэпрэсій. Я сумленны і прыстойны чалавек.
Мяне абурае бруд, які на мяне выліваюць, і яшчэ больш мяне абурае адсутнасьць падтрымкі з боку тых, хто ведае праўду», — сказаў Андрэй Ярмак выданьню The New York Post.
🎄 Зь Дзедам Марозам на танку, у Зюзі на Паазер’і. Як і за колькі беларусам сёлета прапануюць адсьвяткаваць Новы год
https://smarturl.click/vd69G
Новы год у Хогвартсе, Дзед Мароз на гелікоптэры і сьвята Зюзі, а таксама традыцыйныя Калядныя Цары.
Сабралі прапановы, як і дзе беларусы могуць адзначыць навагоднія сьвяты.
Ужо сёньня. Дзень памяці Палуты Бадуновай, Браніслава Тарашкевіча і Адама Станкевіча
https://smarturl.click/4Oo1w
📅 29 лістапада
1812 — скончылася бітва на Бярэзіне падчас расейска-францускай вайны. Слова Bérézina ўвайшло ў францускую мову як сынонім катастрофы.
1830 — пачалося нацыянальна-вызвольнае Лістападаўскае паўстаньне ў Польшчы.
1914 — у Менску на Пярэсьпе заснаваныя Брацкія вайсковыя могілкі.
1920 — пачала працу горадзенская Беларуская гімназія.
1943 — югаслаўскія камуністы абвясьцілі канец манархіі і заснаваньне Дэмакратычнай Фэдэратыўнай Рэспублікі Югаславіі.
1961 — улады ўзарвалі горадзенскі фарны касьцёл, вядомы з 1389 году. Гэта быў першы каталіцкі храм у Горадні і найбольшы каталіцкі касьцёл у Беларусі.
2020 — у Менску адбыўся «Марш суседзяў» супраць фальсыфікацыі выбараў і гвалту сілавікоў.
🌱 Нарадзіліся: Мікола Янчук, Валеры Дайнэка.
🕯 У памяці: Філон Кміта-Чарнобыльскі, Вінцэнт Корвін-Гасеўскі, Палута Бадунова, Браніслаў Тарашкевіч, Адам Станкевіч, Анатоль Дзялендзік.
Хроніка перасьледу 28 лістапада
https://smarturl.click/VRgmb
1️⃣ Палітвязьню Віталю Каваленку Гомельскі абласны суд прызначыў 3 гады калёніі узмоцненага рэжыму.
2️⃣ Інтэрнэт-радыё Radio Plato прызналі «экстрэмісцкім фармаваньнем».
3️⃣ У Гомлі за «садзейнічаньне экстрэмізму» асудзілі хрысьціянскага прапаведніка Аляксея Ягелу. Там жа і за тое ж, а таксама за «абразу Лукашэнкі» асудзілі кандыдата эканамічных навук Аляксандра Русаковіча.
4️⃣ Над памілаваным ксяндзом Генрыхам Акалатовічам прызначылі суд пра забарону выезду за мяжу.
5️⃣ Былога сілавіка Алега Гурына асудзілі на 3 гады «хіміі».
6️⃣ У Берасьці з аўкцыёну прадалі кватэру палітвязьня Віталя Чопіка ў кошт пагашэньня штрафу.
7️⃣ Камітэт па правах чалавека ААН запатрабаваў ад Беларусі кампэнсаваць 16 заяўнікам штрафы за бел-чырвона-белыя сьцягі ў вокнах.
8️⃣ МУС дадало ў «Сьпіс экстрэмістаў» больш за два дзясяткі чалавек. Агульная колькасьць дасягнула 6042.
9️⃣ КДБ абнавіў «сьпіс тэрарыстаў», дадаўшы туды трох чалавек.
«Белавія» пасьля скасаваньня амэрыканскіх санкцыяў зьбіраецца купіць новыя самалёты
https://smarturl.click/AxXm4
На «сурʼёзнай стадыі абдумваньня» ў кампаніі «Белавія» знаходзіцца пытаньне куплі новых самалётаў, заявіў у інтэрвію дзяржаўнаму тэлеканалу «Першы інфармацыйны» міністар транспарту і камунікацыяў Аляксей Ляхновіч, перадае «Позірк».
Паводле яго, у плянах — «набыць ад трох да пяці самалётаў да летняга сэзону, каб максымальна задаволіць попыт насельніцтва на пералёты ў курортныя гарады», — сказаў чыноўнік.
Сёлета парк перавозьніка папоўнілі два Airbus A330-200, да лютага дадасца яшчэ адзін, дадаў Ляхновіч.
Міністар заявіў таксама, што распрацоўваецца каля 20 новых кірункаў далёкіх пералётаў, перш за ўсё ў Кітай.
Фота — belavia_official
Латвія працягнула абмежаваньні на палёты ля мяжы зь Беларусьсю яшчэ на тыдзень
https://smarturl.click/lAbp6
Улады Латвіі працягнулі абмежаваньні на палёты ў вячэрні і начны час у паветранай прасторы ўздоўж межаў з Расеяй і Беларусьсю.
Цяпер абмежаваньні ўведзеныя да 7 сьнежня ўключна і распаўсюджваюцца на вышыні да 6 кілямэтраў.
Навукоўца зь Менску асудзілі ў Гомлі паводле палітычных артыкулаў
https://smarturl.click/ggQJw
28 лістапада стала вядома пра тое, што ў Гомельскім абласным судзе вынесьлі прысуд 32-гадоваму Аляксандру Русаковічу.
Русаковіч — кандыдат эканамічных навук. Працаваў загадчыкам сэктару каапэрацыі ў Рэспубліканскім навуковым унітарным прадпрыемстве «Інстытут сыстэмных дасьледаваньняў у АПК Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі».
Ці добра вы ведаеце гісторыю беларускай мэдыцыны. Праверце сябе. ТЭСТ
https://smarturl.click/Vo7n
Калі беларускія гісторыкі сьцьвярджаюць, што Беларусь заўсёды была часткай Эўропы і эўрапейскай цывілізацыі, то і мэдыцына на беларускіх землях не павінна быць выключэньнем. Так і было ў сапраўднасьці. Праверце сябе, ці добра вы ведаеце гісторыю і дасягненьні беларускай мэдыцыны.
Пракоп’еў пра тое, як вырашыць крызіс лідэрства ў беларускіх дэмсілах
https://smarturl.click/qBp8p
Адзін зь лідэраў фракцыі «Беларусы» у Каардынацыйнай Радзе, бізнэсовец Вадзім Пракопʼеў выклаў у праграме «ПіК Свабоды» сваё бачаньне магчымай ролі Сяргея Ціханоўскага ў беларускім дэмакратычным руху.
Тэза Ціханоўскага пра «беларускую Фінляндыю» выклікала шмат пярэчаньняў у беларускіх палітычных асяродках.
А Вадзім Пракопʼеў згодны зь ёй. Паводле яго Беларусі патрэбная разрадка і мірнае суіснаваньне Эўропы і Расеі. «У адваротным выпадку жалезная заслона апускаецца ў Берасьці. Няма шанцаў на тое, што Расея зьнікне з карты сьвету. Як няма і шанцаў на тое, што ў нас будзе роў з кракадзіламі па ўсходняй мяжы Беларусі» — кажа палітык.
Ужо сёньня. Дзень нараджэньня Міхася Лынькова
30 лістапада 1899 году нарадзіўся пісьменьнік Міхась Лынькоў. Ён увайшоў у гісторыю беларускай літаратуры як аўтар апавяданьняў і аповесьцяў для дзяцей. Сярод іх — кнігі «Пра сьмелага ваяку Мішку і яго слаўных таварышаў», «Міколка-паравоз» і іншыя.
Таксама ў гэты дзень у розныя гады нарадзіліся Казімер IV Ягайлавіч, вялікі князь літоўскі і кароль польскі, Марк Твэн, амэрыканскі пісьменьнік, Уінстан Чэрчыль, брытанскі палітык.
Пра іншыя падзеі ў гісторыі з датай 30 лістапада - у публікацыі Ужо сёньня.
https://smarturl.click/Regyl
Памёр брытанскі драматург Том Стопард, які ня раз выступаў у падтрымку беларускіх палітвязьняў
https://smarturl.click/VRgk7
Тому Стопарду, адному з самых вядомых драматургаў Вялікай Брытаніі было 88 гадоў.
У 2023 годзе сэр Том Стопард выказаў падтрымку беларусам і беларускім палітвязьням. Ён пісаў: «Цяпер дрэнныя часы для дэмакратычнага права на іншадумства, таму так важна памятаць пра палітычных зьняволеных. Тысячы зьняволеных у Беларусі сёньня зьяўляюцца жывым доказам таго, што Беларусь знаходзіцца на пярэднім краі барацьбы з дыктатурай і тыраніяй. Мы павінны заступацца за іх, як за сябе».
Том Стопард зьяўляўся адным з папячыцеляў «Свабоднага тэатру». У 2005 годзе ён наведаў Беларусь. Драматург казаў: «Мае ўражаньні ад візыту ў Беларусь адрозьніваюцца ад тых уражаньняў, якія я атрымаў у Савецкім Саюзе і Чэхаславаччыне: тут страх схаваны ўглыб, і, гуляючы па вуліцах Менску, часам немагчыма зразумець, што знаходзісься ў краіне з таталітарнай сыстэмай, якая глыбока ўкаранілася».
Менскі гурт Intelligency прайшоў сумоўе ў камандзе Ілана Маска і можа паляцець у космас
https://smarturl.click/0B6n7
«Юры Тарасевіч і Ўсевалад Доўбня выдзеліліся з тысяч іншых. Сумоўе прайшло пасьпяхова. Я абвясьціў пра трохмесячную праграму для іх на Starbase: трэніроўкі і дыета для Юрыя, псыхалягічная падтрымка і сымуляцыі для Ўсевалада. У 2026 пройдзе паўторнае сумоўе. Калі яно будзе пасьпяховым, яны далучацца да місіі, ствараючы творы мастацтва на Месяцы», — сказаў Бэн Сіманс, начальнік аддзелу па адборы цывільных кадраў для касьмічных палётаў Space Х.
Год таму музыкі Intelligency адправілі запыт у SpaceX. Сёлета гурт атрымаў запрашэньне на сустрэчу з Іланам Маскам у рамках культурнай праграмы для цывільных турыстаў.
Іх трэк August у 2020 увайшоў у топ-30 сусьветнага чарта Shazam. August атрымаў новае прачытаньне на тле падзеяў жніўня 2020 году ў Беларусі, пасьля аўтары стварылі беларускамоўны кліп. Атрымалася «страшная казка пра сучасную беларускую рэальнасьць», напоўненая мэтафарамі і сымбалямі.
Вадзім Пракоп’еў пра «сілавую дыпляматыю» Лукашэнкі ў дачыненьнях зь Літвой
Палітык і бізнэсовец Вадзім Пракопʼеў пракамэнтаваў крызіс у беларуска-літоўскіх адносінах, зьвязаны з запускам паветраных балёнаў з тэрыторыі Беларусі і затрыманьнем у Беларусі літоўскіх фураў і паўпрычэпаў.
Тэкст: https://smarturl.click/3Q3nm
Відэа: https://www.youtube.com/watch?v=B9qwquke9zc
Ларыса Шчыракова патрабуе дакумэнтальных доказаў свайго памілаваньня і прычын выправаджэньня зь Беларусі
https://smarturl.click/ggQzD
Журналістка, якую датэрмінова вызвалілі з калёніі і прымусова вывезьлі ў Літву разам зь іншымі палітвязьнямі, зьвярнулася да генэральнага пракурора Беларусі і ў дэпартамэнт выкананьня пакараньняў, паведамляе БАЖ. Яна патрабуе, каб яе азнаёмілі з дакумэнтамі пра падставы вызваленьня і выгнаньня.
«Калі я яшчэ была ў калёніі, то бачыла ў тэлевізіі, як раней вызвалялі іншых. Дзяўчатам зачытвалі, што яны памілаваныя, нейкая працэдура вытрымлівалася. А тут ніякай працэдуры не было, і я да канца ня ведаю, ці я памілаваная, ці не. У мяне няма пра гэта аніякіх дакумэнтаў, ніякай даведкі — хто я цяпер, ці магу вярнуцца ў Беларусь», — кажа Ларыса Шчыракова, якая цяпер у Вільні.Читать полностью…
Практыка, ад якой адмовіліся і зноў вярнулі: беларусам будуць пазначаць групу крыві ў пашпартах
https://smarturl.click/j7DAd
Такую пастанову зацьвердзіла Міністэрства аховы здароўя. Паводле Міністэрства, такія адзнакі могуць паскорыць аказаньне дапамогі пры экстраных сытуацыях — калі лік ідзе на хвіліны.
Тым ня менш, мэдыкі падкрэсьліваюць: нават пры наяўнасьці адзнакі ў дакумэнце перад пераліваньнем крыві ўсё роўна праводзіцца паўторнае лябараторнае вызначэньне групы крыві пацыента — гэта абавязковы сусьветны стандарт бясьпекі. У пашпартах СССР раней ставілі такія адзнакі, але з часам ад іх адмовіліся — акурат з прычыны стандарту абавязковай праверкі крыві ў лябараторыі.
ЗША прыпынілі разгляд палітычнага прытулку для грамадзянаў усіх краін
Служба грамадзянства і іміграцыі ЗША (USCIS) цалкам прыпыніла наданьне прытулку. Дырэктар ведамства Джозэф Эдлоў заявіў, што працэс адновіцца толькі пасьля таго, як будзе забясьпечаная «максымальна магчымая праверка кожнага заяўніка».
Рашэньне прынятае пасьля здарэньня ў Вашынгтоне, дзе афганскі грамадзянін Рахманула Лаканвал, які прыехаў у 2021 годзе ў ЗША ў праграме Operation Allies Welcome, у сераду ля Белага дому ўсчаў страляніну, у якой пацярпелі двое вайскоўцаў Нацыянальнай гвардыі ЗША: адна загінула, другі паранены.
Паводле ініцыятывы byaction.org, якая ў ЗША падтрымлівае беларусаў, пацярпелых на радзіме ад палітычных рэпрэсіяў, на пачатак 2025 году ў Праекце абароны шукальнікаў прытулку (некамэрцыйная арганізацыя Asylum Seeker Advocacy Project) зарэгістраваныя 1662 беларусы.
З-за санкцый звузяцца банкаўскія сэрвісы, падаражэюць цыгарэты. Што яшчэ зьменіцца ў Беларусі з 1 сьнежня
https://smarturl.click/7vXJl
З пачаткам каляндарнай зімы беларусаў чакаюць ня толькі сьнегапады і маразы, але і зьмены ў пэўных правілах жыцьця і цэнах на тавары.
🎄 Калядныя сьвяты на 4 дні.
💸 Новы пакет санкцыяў ускладніць банкаўскія плацяжы.
🏦 Зьмены, якія ўводзяць самі банкі.
🚆 БЧ пускае дадатковыя цягнікі.
✈️ «Белавія» адкрывае рэйсы ў Шарм-аш-Шэйх і Алматы.
❄️ Аўтамабілістам трэба перайсьці на зімовыя шыны.
🎒 Двухтыднёвыя школьныя вакацыі.
🚬 Зноў падаражэюць цыгарэты.
⚰️ Вырасьце дапамога на пахаваньне.
Асноўнае за 28 лістапада
• Эўразьвяз падрыхтаваў новы пакет санкцыяў супраць Беларусі
• Васіля Верамейчыка, былога байца палку імя Каліноўскага, асудзілі на 13 гадоў
• Беларускія райвыканкамы закупляюць дэтэктары і глушылкі дронаў. Хто і колькі?
• «ПіК Свабоды». Мір, палітвязьні, мяжа, Ціханоўскі — размова з Вадзімам Пракоп’евым
• Сямёра за кратамі, 140 безь ліцэнзіяў. Чаму сярод памілаваных Лукашэнкам палітвязьняў няма ніводнага адваката
• У Польшчы затрымалі трох беларусаў, якіх вінавацяць у працы на замежныя спэцслужбы
• Беларуса асудзілі за выяву Ілана Маска з рымскім салютам, зробленую на графіці ў Варшаве
• Шантаж у дыпляматыі і дзіўныя саюзьнікі. Вынікі тыдня з Валерам Карбалевічам
• Міжнародны алімпійскі камітэт дапусьціў адзіную беларускую спартоўку на зімовую Алімпіяду 2026 году
У Расеі прызналі блякаваньне WhatsApp
https://smarturl.click/VRg4b
«Мэсэнджар выкарыстоўваецца для арганізацыі і правядзеньня тэрарыстычных дзеяньняў на тэрыторыі краіны, для вэрбоўкі іх выканаўцаў, для ашуканскіх і іншых злачынстваў супраць нашых грамадзян», — гаворыцца ў паведамленьні «Роскомнадзора», перадае «Интерфакс».
Васіля Верамейчыка, былога байца палку імя Каліноўскага, асудзілі на 13 гадоў
https://smarturl.click/aRx9J
Васіль Верамейчык быў затрыманы ў лістападзе 2024 году ў Віетнаме і перададзены ўладам Беларусі.
Пасьля заканчэньня службы ва Ўкраіне ў Палку Каліноўскага Верамейчык спрабаваў легалізавацца ў Літве, але быў аб’яўлены «пагрозаю нацыянальнай бясьпецы» і атрымаў забарону на ўезд у краіну.