14478
Сувязь з рэдакцыяй — @SvabodaBelarus Даслаць навіну ў Signal можна па нумары +37068643669
Кіраўнік памежнай аховы: Латвія — галоўная мэта гібрыднай вайны Беларусі
Латвія цяпер зьяўляецца галоўнай мэтай у гібрыднай вайне, якую вядзе Беларусь, заявіў начальнік Дзяржаўнай памежнай аховы Латвіі Гунціс Пуятс. https://smarturl.click/WbR34
Паводле яго, з пачатку 2026 году латвійскія памежнікі спынілі каля 7600 спробаў незаконнага перасячэньня беларуска-латвійскай мяжы — значна больш, чым за аналягічны пэрыяд мінулага году.
Пуятс адзначыў, што перавозчыкі нелегальных мігрантаў сталі больш агрэсіўнымі, таму памежнікам даводзіцца выкарыстоўваць больш жорсткія мэтады. Ён заявіў пра неабходнасьць большай падтрымкі з боку ўзброеных сілаў Латвіі.
WSJ: былыя «вагнэраўцы» і сын Прыгожына стварылі наркаімпэрыю ў Цэнтральнаафрыканскай Рэспубліцы
Былыя найміты ПВК «Вагнэр» разам з сынам заснавальніка групы Яўгена Прыгожына Паўлам стварылі нелегальны бізнэс у Цэнтральнаафрыканскай Рэспубліцы, піша The Wall Street Journal са спасылкай на дасьледчыкаў і былых наймітаў. https://smarturl.click/8REVa
Асновай іх дзейнасьці стала кантрабанда трамадолу – моцнага абязбольвальнага прэпарату, які ў вялікіх дозах выкарыстоўваюць як наркатычны сродак. Паводле выданьня, структуры «Вагнэра» распаўсюджваюць таблеткі з павышанай дозай рэчыва.
ЗША нанесьлі новыя ўдары па Іране пасьля закрыцьця Армускай пратокі
ЗША ў ноч на 12 ліпеня нанесьлі новую хвалю ўдараў па Іране пасьля таго, як Тэгеран абвясьціў пра закрыцьцё Армускай пратокі і атакаваў гандлёвы карабель пад сьцягам Кіпру. https://smarturl.click/kb61k
Паводле Цэнтральнага камандаваньня ЗША, былі атакаваныя каля 140 іранскіх вайсковых аб’ектаў, у тым ліку радыёлякацыйныя сыстэмы, склады ракет і дронаў, пускавыя ўстаноўкі і сродкі супрацьпаветранай абароны.
Эскаляцыя адбылася пасьля правалу перамоваў у Амане аб свабодзе навігацыі. ЗША і Іран абменьваюцца пагрозамі, што павышае рызыку пашырэньня канфлікту ў рэгіёне.
Памёр амэрыканскі сэнатар-рэспубліканец Ліндсі Грэм. Яму быў 71 год
Грэм падтрымліваў дэмакратычныя перамены ў Беларусі, выступаў за Ўкраіну ў вайне з Расеяй і быў адным з найбольш вядомых рэспубліканцаў у Сэнаце ЗША.
Апошні раз ён наведаў Кіеў 10 ліпеня і сустрэўся з Уладзімірам Зяленскім. Лідэрка беларускіх дэмсілаў Сьвятлана Ціханоўская выказала спачуваньні, адзначыўшы яго «цьвёрдую прыхільнасьць свабодзе, дэмакратыі і бясьпецы ў нашым рэгіёне». https://smarturl.click/WbDZe
Ці добра вы ведаеце эпоху і герояў паўстаньня Кастуся Каліноўскага? ТЭСТ
У ліпені 1863 году Кастусь Каліноўскі другі раз прыйшоў да кіраўніцтва паўстаньнем 1863–1864 гадоў і заставаўся яго лідэрам да канца. Праверце сябе, ці добра вы ведаеце эпоху, герояў і рэаліі паўстаньня. https://smarturl.click/QEe6
Ужо сёньня: дзень памяці гісторыка Ігната Даніловіча
12 ліпеня 1788 году памёр Ігнат Даніловіч, беларускі ўніяцкі і праваслаўны сьвятар, прафэсар Віленскага ўнівэрсытэту, правазнаўца і гісторык. Падрыхтаваў першае навуковае выданьне Статуту ВКЛ 1529 году. Разам з прафэсарам Віленскага ўнівэрсытэту Міхалам Баброўскім у бібліятэцы Супрасьлеўскага манастыра адкрыў гэтак званы Літоўскі летапіс 1446 году.
Пра іншыя падзеі ў Беларусі і сьвеце 12 ліпеня можна пачытаць на сайце Свабоды.
Чалавек-эпоха, голас свабоды. Палітыкі, дыпляматы, літаратары віншуюць Уладзімера Някляева з 80-гадовым юбілеем: https://smarturl.click/DzWmm
11 ліпеня беларускі паэт, празаік і грамадзка-палітычны дзяяч, ляўрэат прафэсійных і дзяржаўных узнагародаў за літаратурную дзейнасьць Уладзімер Някляеў адзначае свой другі дзень нараджэньня: афіцыйна лічыцца, што ён нарадзіўся 9 ліпеня, а паводле вэрсіі ягонага бацькі — 11 ліпеня 1946 году.
З нагоды свайго 80-гадовага юбілею Ўладзімер Някляеў у гэты дзень праводзіць літаратурную вечарыну ў Нацыянальнай бібліятэцы Польшчы (Ossolineum) ва Ўроцлаве.
Свабода паглядзела, як яго павіншавалі з днём нараджэньня.
Дэмакратычныя сілы Беларусі створаць працоўную групу ў пытаньнях бясьпекі: https://smarturl.click/kxkyo
У нарадзе ўзялі ўдзел Сьвятлана Ціханоўская, прадстаўнікі яе офісу, Аб'яднанага пераходнага кабінэту, Каардынацыйнай рады, арганізацыі BelPol і міжнароднай экспэртнай ініцыятывы iSANS.
Галоўная тэма: пытаньні, зьвязаныя з магчымай эскаляцыяй вакол Беларусі і аналіз сытуацыі ў сфэры рэгіянальнай бясьпекі.
Удзельнікі адзначылі шэраг прыкмет, якія могуць сьведчыць пра падрыхтоўку рэжыму Пуціна да чарговага этапу эскаляцыі. У сувязі з гэтым выказалі ацэнку, што існуе высокая імавернасьць уцягваньня тэрыторыі Беларусі і рэжыму Лукашэнкі ў гэты сцэнар.
У Менску пасьля моцных дажджоў падтапіла некалькі вуліц. У Гомлі ратавалі машыну «хуткай дапамогі»:
https://smarturl.click/DzZz0
Белгідрамэт паведаміў аб моцных дажджах 11 ліпеня, якія прынёс цыклён «Бэрнадэт», што рухаецца з Балтыйскага мора.
У Менску падтапіла 6 вуліц, у Гомлі — тры. Пацярпелых няма
Віцэ-прэзыдэнт CEPA: Расея, Кітай і Іран дзейнічаюць як нефармальны саюз: https://smarturl.click/nmBk4
Аўтарытарныя дзяржавы ўсё часьцей супрацоўнічаюць на ваенным, эканамічным і інфармацыйным франтах, нават без фармальнага альянсу, кажа амэрыканскі аналітык Крыстафэр Ўокер. Ён лічыць, што дэмакратыям патрэбна доўгатэрміновая стратэгія, каб супрацьстаяць гэтаму ўсё большаму супрацоўніцтву.
Шантажаваў украінскіх валянтэраў, вайскоўцаў, палітыкаў. Украіна шукае беларуса, які займаўся «чорным піярам»: https://smarturl.click/GA2Ed
Грамадзяніну Беларусі Юрыю Захараву пагражае ад 7 да 12 гадоў зьняволеньня з поўнай канфіскацыяй маёмасьці. Суд ва Ўкраіне на патрабаваньне сьледчых арыштаваў некалькі крыптагаманцоў беларуса, на якія яму пералічвалі грошы за выдаленьне з інтэрнэту дыскрэдытацыйных публікацыяў пра вядомых украінцаў.
Свабода высьветліла дэталі дзейнасьці беларуса і абвінавачаньняў супраць яго.
Расейскія войскі атакавалі Кіеў, Адэскую і Запароскую вобласьці: https://smarturl.click/76mo7
Згодна з інфармацыяй апэратыўнага камандаваньня Паветраных сіл Украіны, расейскія войскі выкарысталі супраць мірных жыхароў 12 ракетамі і 121 дронам.
Сілы супрацьпаветранай абароны змаглі абясшкодзіць 2 ракеты і 11 бесьпілётнікаў. Іншыя ракеты і дроны пацэлілі па 11 лякацыях на поўначы, поўдні і ўсходзе Ўкраіны. Сама меней 2 чалавекі загінулі і 52 чалавекі параненыя.
На расейскіх аўтазапраўках — бойкі за бэнзін
Паліва рэзка стала дэфіцытам у большасьці рэгіёнаў Расеі. У краіне, вядомай велізарнымі запасамі нафты — чэргі і бойкі на запраўках. Усё гэта наступствы трапных удараў украінскіх вайскоўцаў па расейскіх энэргетычных аб'ектах з мэтай абрэзаць дастаўку паліва расейскім войскам у акупаваных рэгіёнах Украіны.
Што адбываецца цяпер, расказваем у нашым відэа.
Галоўнае за 10 ліпеня на Радыё Свабода
📌Што мог ведаць былы асабісты апэратар Лукашэнкі. Інга Хрушчова назвала, хто можа даць паказаньні пра выкраданьне Завадзкага
📌У Расеі павялічыўся лік пашкоджаных нафтавых аб’ектаў. Зяленскі пракамэнтаваў імпарт паліва зь Беларусі
📌Былы палітвязень і журналіст Ігар Карней застаўся за мяжой без легальных дакумэнтаў
📌Ад казак для дарослых да «Сьмерці прапагандыста». Расказваем пра дзесяць беларускіх кніжных навінак
📌Чаму вайны паміж Беларусьсю і Ўкраінай пакуль ня будзе. Тлумачыць Карбалевіч
📌Чалы: Лукашэнка перажывае велізарную адзіноту і ўсё больш губляе сувязь з рэальнасьцю
Чаму Лукашэнка запрашае ў Беларусь узбэцкіх працоўных мігрантаў?
Пасьля пакістанцаў — узбэкі. Што прымушае ўлады Беларусі ўсё часьцей гаварыць пра працоўную іміграцыю? Разьбіраемся ў відэа
Асноўныя падзеі і найважнейшыя публікацыі Свабоды 12 ліпеня
«Канапа». Гліньнік — пра Ціханоўскую, Мельнікаву і Офіс дэмакратычных сілаў
Чалы: Чаму Лукашэнка робіць стаўку на Ўзбэкістан
Ці добра вы ведаеце эпоху і герояў паўстаньня Кастуся Каліноўскага? ТЭСТ
ЗША нанесьлі новыя ўдары па Іране пасьля таго, як Тэгеран абвясьціў пра закрыцьцё Армускай пратокі
Памёр амэрыканскі сэнатар-рэспубліканец Ліндсі Грэм. Ён выступаў за дэмакратычныя перамены ў Беларусі
Украіна атакавала НПЗ у Расеі, Расея ўдарыла па гарадах Украіны
Уначы 12 ліпеня ўкраінскія беспілотнікі атакавалі нафтаперапрацоўчы завод у Сызрані Самарскай вобласьці Расеі. Таксама паведамляецца пра пашкоджаньне танкера ў Азоўскім моры і атакі на Растоўскую вобласьць. Расея заявіла пра зьнішчэньне 349 украінскіх дронаў. https://smarturl.click/zg2lA
Расейскія войскі ўначы атакавалі Ўкраіну 13 ракетамі і 115 беспілётнікамі. Загінулі людзі ў Крывым Рогу, Хэрсоне і Дніпрапятроўскай вобласьці. У Хэрсоне адзін чалавек загінуў, трое параненыя.
Ангельшчына выйшла ў паўфінал Чэмпіянату сьвету ў футболе
Ангельшчына перамагла Нарвэгію 2:1 у чвэрцьфінале ЧС-2026 і згуляе ў паўфінале з Аргентынай.
Галоўным героем матчу стаў Джуд Бэлінгэм – ён забіў два галы. Гары Кейн і Эрлінг Голян галамі не адзначыліся. https://smarturl.click/YbdZA
У другім паўфінале сустрэнуцца Францыя і Гішпанія. Матчы пройдуць 14 і 15 ліпеня, фінал — 19 ліпеня ў Нью-Джэрзі.
Чалы: Чаму Лукашэнка робіць стаўку на Ўзбэкістан
https://www.youtube.com/watch?v=U9UQxH1bJbE
Эканамічны аглядальнік Сяргей Чалы ў эфіры «Піку Свабоды» пракамэнтаваў вынікі візыту ў Беларусь прэзыдэнта Ўзбэкістану Шаўката Мірзіёева. На яго думку, супрацоўніцтва з Ташкентам можа адкрыць для Менску новыя магчымасьці, але ня здольнае замяніць страчаныя рынкі Захаду. https://smarturl.click/LJvkM
«Канапа». Станіслава Гліньнік — пра Ціханоўскую, Мельнікаву і Офіс дэмакратычных сілаў
https://www.youtube.com/watch?v=JzydCiMV7DU
Ці сапраўды Сьвятланай Ціханоўскай нехта кіруе? Як выглядае праца яе офісу? Што вядома пра зьнікненьне Анжалікі Мельнікавай? Ці праўда, што офіс уплывае на гранты, і чаму Ціханоўская цяпер жыве ў Варшаве?
Пра гэта ў праекце «Канапа» гаворым з Станіславай Гліньнік — унучкай першага кіраўніка незалежнай Беларусі Станіслава Шушкевіча і дарадцай Сьвятланы Ціханоўскай. Адно з самых адкрытых інтэрвію пра беларускія дэмакратычныя сілы за апошні час.
11 ліпеня 2023 году ў рэанімацыі горадзенскага шпіталя пры нявысьветленых абставінах памёр палітзьняволены мастак Алесь Пушкін. Туды яго даставілі з Горадзенскай турмы. Алесю Пушкіну было 57 год, у яго засталіся жонка і двое дзяцей.
Паглядзіце, якім быў Алесь Пушкін у кароткай стужцы Радыё Свабода.
https://www.youtube.com/watch?v=-5NjjIyVHSQ
Галоўнае за 11 ліпеня
📌Лукашэнка абавязаў адсочваць працаўладкаваньне сілавікоў, звольненых за «дыскрэдытацыю», цягам пяці гадоў
📌Чалы: «Лукашэнка сказаў: „На гэтую вайну вас ніхто не пашле“. Але ён не сказаў — ні на якую вайну»
📌Былы палітвязень Мікалай Дзядок расказаў пра апошнія дні Алеся Пушкіна ў турме
📌Шантажаваў украінскіх валянтэраў, вайскоўцаў, палітыкаў. Украіна шукае беларуса, які займаўся «чорным піярам»
📌Затрыманы ў Харкаве беларус-добраахвотнік не прызнае сваёй віны, яго будуць трымаць пад вартай да 10 жніўня
📌Няўлоўны гурман і рамантык беларускіх лясоў. Расказваем цікавыя факты пра рысь
Затрыманы ў Харкаве беларус-добраахвотнік не прызнае сваёй віны, яго будуць трымаць пад вартай да 10 жніўня: https://smarturl.click/98V45
Як стала вядома Свабодзе з інфармаваных крыніц, суд таксама яшчэ раз прадоўжыў тэрміны дасудовага расьсьледаваньня справы Аляксандра Красоўскага.
Украінскае заканадаўства вызначае два месяцы на правядзеньне дасудовага расьсьледаваньня з магчымасьцю працягу тэрмінаў, але ў суме ня больш чым на адзін год.
Былы палітвязень Мікалай Дзядок расказаў пра апошнія дні Алеся Пушкіна ў турме:https://smarturl.click/3qz9Z
Мікалай Дзядок перакананы, што ў гібелі Алеся Пушкіна вінаваты кіраўнік мэдчасткі Горадзенскай турмы, бо не надалі своечасовай мэдычнай дапамогі.
«А ў шырокім сэнсе — вінаватая сыстэма, бо ў Горадзенскай турме такая палітыка адносна ўсіх вязьняў увогуле, ня толькі палітычных», — падкрэсьліў ён.Читать полностью…
Чалы: «Лукашэнка сказаў: „На гэтую вайну вас ніхто не пашле“. Але ён не сказаў — ні на якую вайну»: https://smarturl.click/jEwx8
Ці выканае Лукашэнка абяцаньне не дасылаць беларускіх вайскоўцаў «на бойню» ва Ўкраіну? У ПіКу Свабоды падсумоўвалі галоўныя падзеі тыдня з эканамічным аналітыкам Сяргеем Чалым.
Няўлоўны гурман і рамантык беларускіх лясоў. Расказваем цікавыя факты пра рысь: https://smarturl.click/X4W7W
Рысі жывуць у Беларусі спрадвеку. Яшчэ ў ХІХ стагодзьдзі іх было мноства ўва ўсіх рэгіёнах краіны. Вялікі, да 30 кіляграмаў вагой, памерамі вышэйшы за калена чалавеку і мэтровай даўжыні (гэта без хваста) — такі зьвер вядомы ў гістарычных крыніцах, літаратурных творах. Рысь можна пабачыць на гербе Гомля.
Разам з эколягам і экспэрткай альянсу «Зялёная Беларусь» Інэсай Балоцінай разьбіраемся, чым гэты зьвер адрозьніваецца ад іншых беларускіх драпежнікаў і ці праўда, што ён палюе на чалавека, скачучы яму на галаву з вышыні.
Ужо сёньня: трэцяя гадавіна сьмерці палітвязьня Алеся Пушкіна
11 ліпеня 2023 — у Горадні памёр палітвязень Алесь Пушкін (6 жніўня 1965 — 11 ліпеня 2023) — беларускі жывапісец-нонканфарміст, тэатральны мастак.
Вядомы многімі мастацкімі пэрформансамі, скіраванымі супраць Лукашэнкі і ягоных памагатых. Яшчэ адной важнай тэмай, якую ён узьнімаў у сваёй творчасьці — ушанаваньне герояў Беларускага антысавецкага супраціву. Гэта і стала прычынай ягонага палітычнага перасьледу рэжымам Лукашэнкі.
Алесь Пушкін памёр у турэмным шпіталі ў ноч на 11 ліпеня 2023 году. Ягонае сэрца спынілася падчас апэрацыі. Пазьней стала вядома, што ў турме ў Пушкіна разьвіўся пэрытаніт. Незалежныя крыніцы ў СМІ адзначалі, што сьмерць наступіла празь неаказаньне мэдычнай дапамогі ў турме.
Іншыя падзеі 11 ліпеня ў гісторыі: https://smarturl.click/Rw4Mm
У Беларусі праваліўся праект з «тараматамі». Куды цяпер падзець плястык?
https://smarturl.click/V5oZb
Апараты дазвалялі здаваць плястыкавыя бутэлькі і алюмініевыя слоікі, а наўзамен атрымаць кампэнсацыю, часьцей за ўсё ў выглядзе зьніжкавых купонаў на куплю ў розных крамах.
«Белпошта» ўвяла камісію за міжнародныя паштовыя пераказы
https://smarturl.click/88vLv
Рэспубліканскае ўнітарнае прадпрыемства «Белпошта» паінфармавала пра тое, што з 11 ліпеня зьменіцца парадак выплаты ўваходных паштовых пераказаў.
Беларускую драўляную грэка-каталіцкую царкву ў Лёндане прызналі адным з найлепшых будынкаў Брытаніі
https://smarturl.click/o6kpO
Царква сьвятога Кірылы Тураўскага і ўсіх сьвятых заступнікаў беларускага народу ў брытанскай сталіцы ўвайшла ў выданьне з найцікавейшымі архітэктурнымі рашэньнямі краіны за ХХІ стагодзьдзе.
У кнізе беларуская царква побач з такімі славутасьцямі як Вялікі двор Брытанскага музэю, стадыён «Уэмблі», будынкі Валійскага і Шатляндзкага парлямэнтаў і іншыя адметныя творы сучаснае архітэктуры.