درس رسانه (فردارسانه)

13 August 2026 14:31

🔸پایان روتوش در گفت‌وگوهای تلویزیونی رئیس جمهور؟

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

11 August 2026 10:14

🔸بیژن مقدم: در جنگ رسانه‌ها، سواد خبری «پادزهر» است

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

10 August 2026 16:59

🔸رسانه‌های ما باور نمی‌سازند؛ روایت فرقانی، صدیقی و خوش‌چهره از بحران اعتماد

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

08 August 2026 07:23

🔸روز خبرنگار برایشان مهم بود

فردارسانه - روزنامه‌هایی که امروز در روز خبرنگار اثری از روز خبرنگار در نیم‌تای بالای صفحه اول شان دیده می‌شود، عبارتند از:

هفت صبح با گزارش کیف چند صد میلیونی خبرنگاری

سازندگی با سرمقاله‌ میان دو بی‌اعتمادی

اعتماد با گزارش سوسوی چراغ رسانه‌های مکتوب

ایران با گزارش خبرنگاران؛ راویانی که کسی روایتشان نمی‌کند

جام جم با گزارش راویان نصر

شرق با گزارش راویان زخمی


آرمان ملی با گزارش میدان تحریریه

اطلاعات با ویژه نامه صد سال با خبرنگاران

جوان با یادداشت خبرنگاری در عصر بی‌توجهی

خراسان با گزارش دورهمی یاران خراسانی

رسالت با یادداشت خبرنگار؛ معمار حافظه ملت

فرهیختگان با یادداشت روز خبرنگار ایرانی و جنگ روایت با ترامپ

قدس با گزارش خبرنگار راوی آخرین نفس‌ها و نخستین خبرها

همدلی با سرمقاله روز خبرنگار؛ روز تعارف نیست، روز اعتراف است

آگاه با گزارش راویان مقاومت


جمله با گزارش خبرنگاران در خط مقدم میدان

خوب با سرمقاله خبرنگار؛ حلقه وصل مردم، دولت و واقعیت

اتحاد با سرمقاله خبرنگار رسالتی فراتر از خبر

امین با گزارش خبرنگاران وجدان بیدار جامعه و شریک توسعه

پیام ما با گزارش سرانجام روزنامه‌نگاری محیط زیست

توریسم با گزارش آنچه پس از جنگ بر سر رسانه‌ها و خبرنگاران گردشگری آمد

جمهور با یادداشت‌های آن سوی خبر؛ ایستاده بر مدار حقیقت و قلمی برای حقیقت، نگاهی به آینده

رویداد امروز با سرمقاله قلم، زمین تازه کارافرینی در رسانه فردا

ستاره صبح با یادداشت روزنامه‌نگاری در روزهای دشوار ایران

صدای ملت با گزارش خبرنگار؛ چشم بیدار جامعه در عصر فریب

عصر رسانه با سرمقاله رسانه؛ آخرین سنگر گفت‌وگو

www.fardaresaneh.ir

#روز_خبرنگار

درس رسانه (فردارسانه)

08 August 2026 06:23

🔶️ تقدیم به همه خبرنگاران و روزنامه‌نگاران نیک اندیش و راستین کشورم که با همه سختی‌های حرفه شان برای راحت مردم تلاش می‌کنند.

www.fardaresaneh.ir

#روز_خبرنگار

درس رسانه (فردارسانه)

07 August 2026 16:32

🔸 توصیه پژمان راهبر به خبرنگاران جوان: ورزشی‌نویسی امنیت اقتصادی ندارد

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

05 August 2026 08:02

🔸 استفاده برندگان جایزه پولیتزر از هوش مصنوعی

فردارسانه – امسال هشت برنده و نامزدهای جایزه روزنامه‌نگاری پولیتزر، به کمیته داوری اعلام کردند که از هوش مصنوعی در گزارش‌هایشان استفاده کرده‌اند.

پولیتزر معتبرترین جایزه روزنامه‌نگاری در امریکا است و نظیر جایزه اسکار سینما اعتبار دارد.

روزنامه‌های وال استریت ژورنال، نیویورک تایمز و مینه‌سوتا استار تریبیون و خبرگزاری اسوشیئیتدپرس در چهار نمونه اصلی از آثار خود، از هوش مصنوعی استفاده کردند.

اسکرین‌شاتِ گزارش وال‌ استریت ژورنال درباره کلانتر هیرهِلزر، اسکرین‌شات گزارش تحقیقی نیویورک‌ تایمز درباره پرونده‌های دعاوی رمزارزی کمیسیون بورس و اوراق بهادار امریکا، اسکرین‌شات استار تریبیون از ویدئویی در یوتیوب که صفحات دفترچه یادداشت عامل تیراندازی در کلیسای کاتولیک آنونسییشن را نشان می‌دهد و اسکرین‌شات گزارش تحقیقی خبرگزاری اسوشیئیتدپرس درباره فناوری‌های نظارتی چین، از آثاری هستند که از هوش مصنوعی بهره برده‌اند.

خبرنگاران وال‌ استریت ژورنال برای جست‌وجو در حجم عظیمی از اسناد عمومی درباره سیلاب‌های مرگبار تگزاس، از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی استفاده کردند تا اسناد را خلاصه و دسته‌بندی کنند و سرنخ‌هایی درباره سابقه خطر سیلاب در آن منطقه بیابند. همه نتایج سپس توسط خبرنگاران به‌طور کامل بررسی شد.

گزارش نیویورک‌ تایمز درباره پرونده‌های رمزارزی، از هوش مصنوعی برای بازبینی ثانویه و کنترل خطا استفاده کرده اما برای جایگزینی بررسی انسانی از هوش مصنوعی استفاده نکرده است. این گزارش نشان داد که از آغاز دولت دوم ترامپ، بیش از ۶۰ درصد پرونده‌های رمزارزی اِس ای سی عقب‌نشینی کرده یا مختومه شده‌اند.

در گزارش استار تریبیون درباره تیراندازی در مینیاپولیس، هوش مصنوعی برای ترجمه‌ سریع یک دفترچه رمزآلود به کار گرفته شده است. چت چی پی تی، متن را نوعی «فولس سیریلیک» تشخیص داد و به تیم کمک کرد تا در بازه‌ای فشرده، بیش از ۶۰۰ هزار واژه را ترجمه و بررسی کند. سپس انسان‌ها ترجمه‌ها را بازبینی کردند.

در گزارش اسوشیئیتدپرس درباره نقش شرکت‌های آمریکایی در ساختن دولت نظارتی چین، هوش مصنوعی به جست‌وجو در هزاران ایمیل، قرارداد و سند کمک کرد، اما هیچ‌گاه جایگزین راستی‌آزمایی انسانی نشد.

در مجموع، هوش مصنوعی در روزنامه‌نگاری تحقیقیِ برندگان پولیتزر، بیشتر به‌عنوان دستیار جست‌وجو، ترجمه و راستی‌آزمایی به کار رفته، نه جایگزین خبرنگار.

مارجوری میلر، مدیر جایزه پولیتزر، گفته است که نگاه صنعت به هوش مصنوعی نسبت به گذشته محتاطانه‌تر اما پذیرا‌تر شده و استفاده از آن برای جمع‌آوری و تحلیل داده قابل قبول‌تر است، هرچند در نویسندگی و ویرایش همچنان حساسیت وجود دارد.

www.fardaresaneh.ir

#هوش_مصنوعی #خبرنگاری #روزنامه‌_نگاری

درس رسانه (فردارسانه)

03 August 2026 13:24

🔸سه تحریریه، سه مسیر متفاوت برای استفاده از هوش مصنوعی

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

28 July 2026 09:53

🔸جنگ رسانه‌ای میان ایران و آذربایجان

فردارسانه - باکو مدعی شد که ایران شبکه تلویزیون دولتی آذربایجان را در فهرست «رسانه‌های معاند» قرار داده است.

آژانس توسعه رسانه‌ای جمهوری آذربایجان مدعی شد که وزارت اطلاعات ایران، شبکه تلویزیون دولتی این کشور (AzTV) را در فهرست «سازمان‌های رسانه‌ای معاند» خود قرار داده است.


www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

28 July 2026 06:06

🔸یک‌سوم کاربران نمی‌دانند هوش مصنوعی گاهی اطلاعات جعلی می‌سازد

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

25 July 2026 07:22

🔸تحقیقات شبکه اسکای نیوز درباره مدرسه میناب

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

23 July 2026 17:26

🔸منابع رایگان پژوهش در حوزه رسانه

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

21 July 2026 15:47

🔸فاصله «شعار» در روزنامه‌های ایران و امریکا

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

17 July 2026 17:04

🔸تلویزیون در تله‌ آنتن‌فروشی

معصومه رشیدی (فردارسانه) - تغییر قاب تلویزیون در برنامه پخش ‏زنده ویژه مسابقات جام جهانی فوتبال و اختصاص زمانی از آنتن ‏زنده به معرفی تفصیلی محصولات مراقبت از پوست و مو، ‏نشان‌دهنده ادغام مرزهای میان «محتوای رسانه‌ای» و «مناسبات ‏تجاری» است.‏

در الگوی کلاسیک، پخش آگهی با نشانه‌هایی واضح از محتوای ‏اصلی جدا می‌شود. اما در تبلیغ درون‌برنامه‌ای، این مرز به شدت ‏کم‌رنگ‌تر می‌شود؛ به‌طوری که زمان پخش، فضای استودیو و ‏پیوستگی اجرایی برنامه در اختیار یک پیام تجاری قرار می‌گیرد و ‏موقتا جزئی از پیکره خود برنامه به نظر می‌رسد.‏

این رویکرد را می‌توان با مفهوم «جریان تلویزیونی» ریموند ویلیامز ‏تبیین کرد. از نظر ویلیامز، «تجربه تماشای تلویزیون برخلاف ‏رسانه‎های مکتوب، حاصل دریافت بخش‌های مجزا نیست؛ بلکه ‏برنامه‌ها، اخبار، آگهی‌های بازرگانی و سرگرمی‎ها در هم ادغام شده ‏و جریان مداومی از تصاویر و صداها را می‌سازند که مخاطب را در ‏خود غرق می‌کند.» ادغام معرفی محصولات مراقبت از پوست و مو ‏با برنامه گفت‌وگومحور ویژه جام جهانی فوتبال، همین پیوستگی را ‏به مزیت تجاری تبدیل می‌کند. مخاطبی که برای تماشای مسابقه، ‏شنیدن تحلیل‌ها و یا دنبال‌کردن حواشی فوتبال، پای تلویزیون ‏نشسته است، با آغاز تبلیغ، الزاما جریان تماشا را قطع نمی‌کند. در ‏نتیجه، تبلیغ به جای جذب مستقل مخاطب هدف، از توجه ‏پیش‌ساخته‌ای استفاده می‎کند که به واسطه جذابیت یک رویداد ‏ورزشی فراهم شده است.‏

ریچارد پتی و جان کاسیوپو در «مدل احتمال ارزیابی» معتقدند که ‏مخاطبان، پیام‌ها را از دو مسیر پردازش می‌کنند: «مسیر مرکزی» که ‏نیازمند انگیزه بالا برای تحلیل عمیق و تغییر نگرش پایدار است و ‌‏«مسیر پیرامونی» که با انگیزه پایین یا عدم تمرکز فعال شده و تحت ‏تاثیر نشانه‌های ظاهری (مانند چهره مجری، فضای استودیو یا اعتبار ‏برنامه) قرار می‌گیرد و در نتیجه، تغییر نگرش معمولاً موقتی و ‏ناپایدار است. مخاطبی که منتظر ادامه تحلیل فوتبال یا شروع مسابقه ‏است، لزوماً آمادگی و انگیزه بالا برای پردازش فرمول‎های شیمیایی ‏محصولات پوست و مو ندارد.‏

متن کامل یادداشت در فردارسانه

#تلویزیون #تبلیغات #جام_جهانی


www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

16 July 2026 16:42

🔸روزنامه‌نگاری جنگ؛ زنده اما کم‌رمق

سعید درویشی (فردارسانه) – عمر «روزنامه‌نگاری جنگ» در ایران به پایان نرسیده، نسلش نیز منقرض نشده اما کیفیت این شاخه مهم روزنامه‌نگاری، در کشوری که به فاصله هفت ماه دو جنگ را تجربه کرده به شدت پایین آمده است.

روزنامه‌های صبح تهران در نیمه اول دهه ۱۴۰۰ برخلاف روزنامه‌های عصر تهران در دهه ۱۳۶۰ ضرورتی نمی‌بینند که به مناسبت پیروزی رزمندگان، تیترهای حماسی در صفحه اول‌ کار کنند و حتی زدن پهپادها یا انبارهای مهمات امریکا نیز در نظر بسیاری از آنها جذابیتی برای صفحه اول ندارد و اگر هم دارد باید در ستون‌های کناری تیترِ یک با فونت کوچک کار شود.

دیروز (سه‌شنبه ۲۴ تیر) سامانه پدافند پیشرفته هوافضای سپاه یک فروند پهپاد لوکاس امریکا را در بندرعباس سرنگون کرد. یک روز قبل هم سپاه چندین سوله نگهداری تسلیحات، قطعات شناورها و هواگردهای امریکا را در پایگاه شیخ عیسی بحرین و تعدادی پهپاد را در رمپ استقرار پهپادهای MQ9 امریکا در پایگاه علی السالم کویت منهدم کرد اما خبر این عملیات‌ها طی دیروز و امروز فقط در نیم‌تای بالای پنج روزنامه از بین حداقل ۲۵ روزنامه سراسری کار شده است. «کیهان»، «همشهری»، «سیاست روز»، «مردمسالاری» و «وطن امروز» با درک ارزش خبری این رویدادها، تیتر خبرشان را به عنوان تیتر فرعی و با اندازه فونت کوچک در نیم‌تای بالای صفحه یک کار کرده‌اند.

«شرق» تنها روزنامه امروز است که با درک حساسیت مسئله جنگ، تیترِ یک خود را به حمله موشکی امریکا به آسایشگاه تیپ ۳۸۸ نیروی زمینی ارتش در بمپور ایرانشهر در استان سیستان و بلوچستان اختصاص داده است. تیتری هم کار کرده که ربطی به موفقیت ایران ندارد و برعکس خبر از حملات امریکا می‌دهد اما ارزش کار شرق آنجاست که در شرایط جنگی با دانستن اهمیت «ارزش خبری تازگی» که یکی از ارزش‌های مهم خبری در روزنامه‌نگاری به حساب می‌آید، و «ارزش خبری درگیری» که مربوط به جنگ‌ها، بحران‌ها و حوادث است، تیترِ یک خود را درباره مهم‌ترین خبر جنگ کار کرده است، نه درباره فوتبال یا حاشیه‌های جنگ.

بحث بر سر صفحه اول است که ویترین روزنامه برای جلب توجه خواننده به حساب می‌آید و اگر روزنامه‌ها مدعی باشند که دیگر خواننده‌ای برای روزنامه نمانده تا نظرش جلب شود، باید پرسید برای چه منتشر می‌شوید؟ اتفاقا اصل کار روزنامه برای روزهایی مثل جنگ است که سوژه‎های بکر آن را در صفحه اول تیتر کنند. ضمن اینکه امروز دیگر مانند دهه ۶۰ نیست که فقط خبر پیروزی ایران در عملیات‌ها تیترِ یک می‌شد و اخبار حملات و ضربات عراق جایی در تیترِ یک نداشت. این هم به لطف رسانه‌های اجتماعی است که دیگر جایی برای سانسور و دروازه‌بانی خبر نگذاشته‌اند. اما آیا کسی در جامعه آماری روزنامه‌نگاری ایران قدر این فرصت را می‌داند؟ توقعی هم نیست که خبرنگاران به تنگه هرمز، بندرعباس، سیریک و قشم اعزام شوند زیرا احتمال خطر برای جان‌شان وجود دارد. از همین تهران هم می‌شود برای عمل به تکلیف و رسالتی که روزنامه‌نگاری مقابل جامعه دارد، سوژه‌های جنگ را از حاشیه به متن آورد و تیترِ یک کرد. قرار هم نیست تیترهای جنگ دل جامعه را خالی کنند. کار کردن تیتر یک از جنگ، در وهله اول، حرکتی در جهت قدردانی از تلاش و شجاعت نیروهای مسلح و دوم ایجاد تاب‌آوری در مردم جامعه است.
#روزنامه_نگاری_جنگ

www.fardaresaneh.ir
@medialesson

درس رسانه (فردارسانه)

11 August 2026 10:17

🔸از میدان نبرد تا اتاق خبر؛ درس‌های خبرنگاری از جنگ با سردبیر الف

مرجان بهبهانی (فردارسانه) – جنگ اسفند ۱۴۰۴، فراتر از یک درگیری نظامی؛ میدان یک نبرد همه‌جانبه و پیچیده رسانه‌ای بود. این رویداد که از روز خبرنگار ۱۴۰۴ تا امروز فضای خبری کشور را تحت‌الشعاع قرار داده است، فرصتی برای بازخوانی درس‌های بزرگِ حوزه اطلاع‌رسانی برای اهالی رسانه، به‌ویژه نسل جوان خبرنگاران فراهم آورد. بیژن مقدم، مدیرمسئول و سردبیر پایگاه خبری «الف»، در گفت‌وگو با «فردارسانه»، ضمن تبیین مهم‌ترین رویدادهای رسانه‌ای یک سال اخیر، به تحلیل چالش‌های مواجهه با جنگ ترکیبی دشمن و ظهور تکنولوژی‌های نوظهور همچون هوش مصنوعی در اتاق‌های خبر پرداخته است.

آقای مقدم، با گذشت یک سال از روز خبرنگار ۱۴۰۴ تا روز خبرنگار ۱۴۰۵، اگر بخواهید مهم‌ترین رویدادهای رسانه‌ای این بازه زمانی را تبیین کنید، با توجه به فضای پرتنش جنگ، چه اولویت‌هایی را ترسیم می‌کنید؟

جنگ اخیر، حامل درس‌های رسانه‌ای متعددی برای خبرنگاران، به‌ویژه جوان‌ترها بود؛ چون ما در جنگ اسفند ۱۴۰۴ غیر از حملات نظامی با هجمه‌های تبلیغاتی و تمام‌عیار رسانه‌های دشمن مواجه بودیم. آغاز دور جدید جنگ که همان روز نهم اسفند همراه با فجایع غیرقابل‌جبران از سوی دشمنان صورت گرفت، برای تعداد زیادی از خبرنگاران، به‌ویژه خبرنگاران جوان، بسیار تأمل‌برانگیز بود. ساختار متفاوت جنگ و موضوعات حاشیه‌ای آن -مانند نوع تهدیدها، عنوان توافق و شکل حملات- باعث شد که خبرنگاران حضور چشمگیر تأثیر اخبار بر افکار عمومی را شاهد باشند. شاید جوان ترها این نوع جنگ را نه دیده بودند و نه شنیده بودند؛ چون با یک جنگ رسانه‌ای تمام‌عیار مواجه بودیم.

تحلیل شما از تجربه عملی خبرنگاران در این برهه مهم چیست؟ آیا این بحران توانست تغییری در نگاه آن‌ها به قدرت رسانه ایجاد کند؟

خبرنگاران دریافتند که می‌توان تا چه اندازه با الگوهای خبری بر امنیت یا آرامش، نه فقط منطقه‌ای بلکه جهانی، اثر گذاشت. استناد این موضوع به فعالیت رسانه‌های خارجی برای برهم زدن آرامش داخلی و ایجاد تنش در کشور مشهود بود. دیگر اینکه با وجود خائنین داخلی و برخی وطن‌فروشان خارج از کشور، اتحاد و میهن‌پرستی همه مردم باعث شد اهداف شوم امریکا و اسرائیل برای براندازی نظام و انتخاب رهبر جدید ناکام بماند. این‌هم زاییده القائات سرکردگان رسانه‌های وابسته به اسرائیل در انتخاب اخبار و نوع انتقال آن به مخاطبان بود که به‌واسطه مخاطبان کمتر آگاه، به شکل شایعه در جامعه منتشر می‌شد. همه این وجوه باعث می‌شد که متولیان رسانه‌ای و خبرنگاران متوجه شوند که این جنگ با جنگ هشت ساله متفاوت است. حجم تبلیغات و پوشش رسانه‌ای دشمن می‌خواست شکست خود در مرزهای هوایی و دریایی را با تنفس‌هایی مانند آتش‌بس یا انتشار توییت‌های متعدد و متغیر به پیروزی خیالی بدل کرده و به جهانیان ارائه کند. آن‌ها حتی از تصاویر قدیمی و محتواهای نامرتبط برای تقویت اخبار دروغین خود استفاده می‌کردند که در این بخش هم خبرنگاران و تحلیلگران ارتباطات شروع به شفاف‌سازی اخبار و تنویر اذهان عمومی می‌نمودند؛ که این هم درسی از ویرایش خبری برای خبرنگاران جوان بود.

متن کامل گفت‌وگو در فردارسانه


www.fardaresaneh.ir

#بیژن_مقدم #اخبار_جنگ #هوش_مصنوعی

درس رسانه (فردارسانه)

10 August 2026 17:00

🔸رسانه‌های ما باور نمی‌سازند؛ روایت فرقانی، صدیقی و خوش‌چهره از بحران اعتماد

مرجان بهبهانی (فردارسانه) – دفتر توسعه آموزش رسانه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، دو روز پس از روز خبرنگار در ایران، در نشست «بحران بی‌اعتمادی»، به بررسی شکاف میان نوشته‌های روزنامه‌نگاران و باور مردم پرداخت.

در این نشست، محمدمهدی فرقانی، استاد دانشگاه و روزنامه‌نگار؛ فریدون صدیقی، مدرس دانشگاه و روزنامه‌نگار؛ و جلال خوش‌چهره، روزنامه‌نگار و مدرس، دیدگاه‌های خود را درباره موضوع نشست بیان کردند.

فرقانی که دبیر صفحه گزارش‌ روزنامه کیهان در دهه ۶۰ بود، در پاسخ به پرسش گزارشگر پایگاه خبری فردارسانه که اگر امید کمرنگی به رفع بحران اعتماد وجود داشته باشد، تکلیف آموزش علمی و تخصصی رسانه‌ها چیست؟، گفت: آموزش با این منوال، آب در هاون کوبیدن است؛ چرا که آموزش‌ها قابل پیاده‌سازی و اجرا نیست. باید چشم‌اندازها را بررسی کنید، ظرفیت‌ها را بسنجید و با تاب‌آوری این کنترل‌ها و محدودیت‌ها را پشت سر بگذارید. البته در همه دنیا حکومت‌ها رسانه‌ها را کنترل می‌کنند، اما برای محدودیت‌ها، استانداردها و قوانینی وجود دارد، در صورتی که در کشور ما دهه‌هاست از همان قانون مطبوعات فرانسه تبعیت می‌شود.

لینک کامل گزارش در فردارسانه

www.fardaresaneh.ir

#نشست_بحران_بی_اعتمادی

درس رسانه (فردارسانه)

08 August 2026 20:42

🔸وقتی «هوش» به یاری «خبر» می‌آید

فردارسانه - تغییر پارادایم در اتاق‌های خبر و تحریریه‌های تراز اول جهان آغاز شده است. رسانه‌هایی همچون «اسوشیئیتدپرس»، «بلومبرگ» و «نیویورک‌تایمز» با بهره‌گیری از هوش مصنوعی برای ساماندهی داده‌ها و تسهیل فرآیندهای تولید، دیگر نه در پی اثبات ضرورت وجود این فناوری، که در تکاپوی ترسیم مرزهای اخلاقی و حرفه‌ای آن هستند؛ مرزهایی که در آن، حفظ «نظارت انسانی» شرطِ پایدارِ این همزیستیِ تکنولوژیک باقی می‌ماند.

خبرگزاری «اسوشیئیتدپرس پرس» از اتوماسیون و ابزارهای کمکی هوش مصنوعی برای تسهیل گزارش‌نویسی‌های تکراری و تولیدات اتاق خبر استفاده می‌کند.

«بلومبرگ» ویژگی‌های هوش مصنوعی مولد را برای حمایت از خبرنگاران در تحقیق و سازماندهی مطالب معرفی کرده است.

«نیویورک تایمز» نیز استفاده از ابزارهای داخلی هوش مصنوعی را برای کمک به خبرنگاران در خلاصه‌سازی اسناد، سازماندهی اطلاعات و کمک به کدنویسی و توسعه محصول تایید کرده است؛ و تمام این‌ها در حالی انجام می‌شود که نظارت تحریریه‌ انسانی حفظ می‌شود.

بحث‌ها در بسیاری از اتاق‌های خبر تغییر کرده است. دیگر سوال این نیست که آیا هوش مصنوعی جایگاهی در روزنامه‌نگاری دارد یا خیر؛ بلکه سوال این است که مرز میان این دو، کجا باید ترسیم شود؟

www.fardaresaneh.ir

#هوش_مصنوعی

درس رسانه (فردارسانه)

08 August 2026 06:50

🔸روز خبرنگار برایشان مهم نبود

فردارسانه - روزنامه‌هایی که امروز در روز خبرنگار هیچ اثر و نشانه‌ای از روز خبرنگار در نیم‌تای بالای صفحه اول شان کار نکردند، عبارتند از:

کیهان، وطن امروز، همشهری، جمهوری اسلامی، دنیای اقتصاد، سیاست روز، مردمسالاری، کاروکارگر، ابرار، نوآوران، چارسوق، تماشاگران امروز، نوبنیاد، افکار، امتیاز، صمت، راه مردم، توسعه ایرانی و عصر ایرانیان.

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

07 August 2026 16:34

🔸 توصیه پژمان راهبر به خبرنگاران جوان: ورزشی‌نویسی امنیت اقتصادی ندارد

مرجان بهبهانی (فردارسانه) – پژمان راهبر، سردبیر پایگاه خبری «ورزش سه» به مناسبت ۱۷ مرداد «روز خبرنگار» در گفت‌وگو با «فردارسانه» به تحلیل فضای رسانه‌ای ایران و جهان پرداخت.

راهبر خطاب به تازه‌واردان خبرنگاری ورزشی گفت: «علاقمندان خبرنگاری، خاصه ورزشی‌نویسی، باید بدانند هرگز شغلی آتیه‌ساز و امن از منظر اقتصادی نیست، اما اگر اصرار به ورود به این حرفه دارند، چون شالوده روزنامه‌نگاری در غرب بوده، تحول و به‌روز شدن همه شیوه‌ها هم همان جا اتفاق می‌افتد و باید جوانان وعلاقمندان خود را در معرض علوم روز دنیا قرار دهند. شاخص‌ترین شیوه روزنامه‌نگاری روز دنیا، روایتگری و قصه‌سازی یک رویداد است که چندسال است با حضور آمار، ارقام و داده‌ها در هر موضوعی به انتشار اخبار ورود کرده است که اگر این اصل در انتشار اخبار رعایت نشود همان اصل اعتماد مخاطبان نیز زیر سوال می رود.»

او در ادامه به دگردیسی روزنامه‌نگاری بین‌المللی و چالش‌های تکنولوژیک اشاره کرد: «روزنامه‌نگاری بین‌المللی در معرض تحول لحظه‌ای است و مکاتب روزنامه‌نگاری با متد جدید روند پیشرفت را به سرعت طی می‌کنند و این چیزی است که در ایران هم باید در مسیر کار حرفه‌ای در نظر داشته باشیم. هرچند حضور رسانه‌ها در سرعت انتشار اخبار مفید است اما در مواردی هم می‌تواند خطر محسوب شود. مثلا استفاده بعضی همکاران ورزشی‌نویس از هوش مصنوعی ضمن کاهش خلاقیت خبرنگار، تهدید آینده روزنامه‌نگاری است چون مخاطب غالبا قادر به تشخیص محتوای ساخت دست انسان و ربات نیست و اگر تشخیص درست اتفاق بیفتد بی‌اعتمادی مخاطب را به همراه دارد که سرمایه هر رسانه‌ای مخاطبان آن است.»

سردبیر ورزش سه به عملکرد رسانه‌ها در پوشش اخبار جام جهانی فوتبال نیز اشاره کرد و گفت: «گستردگی رسانه‌ها در قالب تصویر و محتوا از رسانه‌های نوشتاری پیشی گرفته است و این برآیند در جام جهانی هم مشهود بود. نحوه برگزاری، شکل و تعداد تیم‌هایی که حضور داشتند موج رسانه‌ای پُر رونقی را در بر داشت و ما در رسانه ورزش سه این اقبال را بطور مضاعف شاهد بودیم. مخاطبان پیگیر این تورنمنت بودند و حضور جدی برنامه‌سازان در این دوره از جام جهانی در پلتفرم‌های مختلف بیانگر نشاط رسانه‌ای این دوره بود. تولید ویدئوهای متکثر و گزارش‌های مختلف با رویکرد منحصر به هر خبرنگار ورزشی باعث شد حضور کمرنگ رسانه‌های فارسی زبانِ خارج‌نشین مشهود باشد و جنبه مثبت دوران جام جهانی هم به نظر من همین موضوع بود. چون با توقف انتشار اخبار منفی و نااُمیدکننده در بستر جامعه رو برو شدیم و برای من امر جالبی بود. با وجود همه تنگ‌نظری‌ها و جریان‌های مخالف، نوعی همدلی را در ملی‌گرایی هم شاهد بودیم. باید بگویم که بخش خصوصی توانست از بخش دولتی جلو بزند و این هم وَجه مثبت رویداد جام جهانی بود.»

www.fardaresaneh.ir

#روز_خبرنگار #خبرنگار_ورزشی #سردبیر

درس رسانه (فردارسانه)

05 August 2026 09:50

🔸چگونه سال ۲۰۲۶ در روزنامه‌نگاری استخدام شوید

دیوید اسپنسر
مدرس و مشاور حوزه رسانه در انگلیس

فردارسانه – اگر می‌خواهید به مرحله‌ای از مصاحبه شغلی برسید، به چیزی فراتر از یک رزومه تولیدشده توسط هوش مصنوعی نیاز دارید؛ کارفرمایان به دنبال حقایق، ابتکار عمل و یک پروفایل لینکدینِ بی‌نقص هستند.

من هر هفته با روزنامه‌نگاران و متخصصان رسانه‌ای صحبت می‌کنم که به دنبال شغل هستند یا می‌خواهند به نقش جدیدی منتقل شوند. برخی از آن‌ها فارغ‌التحصیل هستند و برخی دیگر سال‌ها تجربه دارند.

سردبیران فقط کسی را استخدام نمی‌کنند که بتواند یک کار خاص را انجام دهد. آن‌ها کسی را استخدام می‌کنند که بتواند با شرایط سازگار شود، سریع یاد بگیرد، در پلتفرم‌های مختلف کار کند و از همان روز اول تاثیرگذار باشد؛ کسی که به قول من به مراجعینم، «فوت‌وفن کار را می‌داند».

رزومه‌ای که ارزش نگاه دوم را داشته باشد

اخیراً یک مسئول استخدام به من گفت که آن‌ها حدود ۱۵ ثانیه برای بررسی رزومه‌ها وقت می‌گذارند. این زمان در مقایسه با میانگین موجود، طولانی است. تصور کنید مردم فقط هفت ثانیه به رزومه شما نگاه کنند. اگر آن‌ها نتوانند در این هفت ثانیه تشخیص دهند که شما کی هستید، چی هستید و تجربه و مهارت‌هایتان چیست، شکست خورده‌اید.

هدف این نیست که داستان زندگی خود را تعریف کنید؛ هدف این است که کسی را متقاعد کنید تا شما را به مصاحبه دعوت کند.

یک رزومه قوی در حوزه روزنامه‌نگاری باید تقریبا بلافاصله به دو سوال پاسخ دهد:

شما چه هستید؟

کجا کار کرده‌اید و چه دستاوردهایی داشته‌اید؟

اگر این دو مورد را درست بنویسید، ممکن است به خواندن ادامه دهند.

کلید اصلی این است که به‌جای یک «بیانیه شخص  کلیشه‌ای»، رزومه را با یک پروفایل حرفه‌ای کوتاه شروع کنید. از تمام جملات توخالی و تکراری که فکر می‌کنید مهم هستند و در آگهی‌های شغلی می‌بینید اجتناب کنید و بر دستاوردها و نمونه‌های واقعی از دوران کار یا تحصیلی خود تمرکز کنید.

شواهد را نشان دهید، نه صفت‌ها

هر کسی می‌تواند خودش را پرشور، سخت‌کوش یا خلاق توصیف کند. اما کارفرمایان بسیار بیشتر به شواهد و مدارک علاقه‌مندند.

به‌جای نوشتنِ:

نویسنده عالی،
توانایی کار تحت فشار و در مهلت‌های زمانی فشرده،
مهارت‌های ارتباطی قوی،

نشان دهید که کجا این مهارت‌ها را به اثبات رسانده‌اید.


متن کامل مقاله در فردارسانه


www.fardaresaneh.ir


#استخدام_خبرنگار #استخدام_روزنامه_نگار

درس رسانه (فردارسانه)

03 August 2026 13:38

🔸سه تحریریه، سه مسیر متفاوت برای استفاده از هوش مصنوعی

فردارسانه – وب‌سایت Nieman Lab متعلق به «بنیاد نیمَن برای روزنامه‌نگاری» در دانشگاه هاروارد در پژوهش اخیر خود که توسط «اریک پی بوسی» و «میلاد جلالیان ابراهیمی» انجام شده است، نحوه به‌کارگیری هوش مصنوعی در خبرگزاری رویترز، شبکه بی‌بی‌سی و روزنامه گاردین را بررسی کرده است. خلاصه‌ای از ترجمه این گزارش را در فردارسانه می‌خوانید:

رویترز (رویکرد: سرعت به مثابه استراتژی بازار)

پوشش خبری رویترز از بازارهای مالی و دیگر بخش‌های پرشتاب مانند معاملات ارز خارجی و درآمدهای شرکت‌ها، به این معناست که حتی ۳۰ ثانیه تاخیر در گزارش تصمیم بانک مرکزی یا یک رویداد خبری تاثیرگذار بر بازار، می‌تواند هزینه‌های هنگفتی برای معامله‌گران به همراه داشته باشد. به همین دلیل، این شرکت هوش مصنوعی را به شدت برای تسریع گردش کار خود به کار گرفته است.

برای نمونه، تحریریه رویترز از ابزار هوش مصنوعی توسعه‌یافته توسط خود شرکت به نام «Lynx Insight» برای تحلیل داده‌های مالی در زمان واقعی، و از ابزار داخلی دیگری به نام «Fact Genie» برای پردازش بیانیه‌های مطبوعاتی شرکت‌ها استفاده می‌کند.

به لطف این ابزارها، رویترز پوشش درآمدی خود را گسترش داده و می‌تواند برخی از هشدارهای خبری فوری مالی را تنها در ۶ تا ۸ ثانیه منتشر کند؛ این یعنی تبدیل مسابقه‌ای که زمانی با «دقیقه» سنجیده می‌شد، به مسابقه‌ای که با «ثانیه» اندازه‌گیری می‌شود.

رویترز اتوماسیون را راهی برای تولید محتوای بیشتر برای بازارهای مختلف می‌بیند. با این حال، فعالیت با چنین سرعتی، «دقت» را با چالش‌های بیشتری روبرو می‌کند.

بی‌بی‌سی (رویکرد: هوش مصنوعی با چارچوب‌های نظارتی)

بی‌بی‌سی رویکردی محتاطانه نسبت به یکپارچه‌سازی هوش مصنوعی اتخاذ کرده است. ابزارهای اصلی هوش مصنوعی این رسانه (At a Glance و BBC Style Assist) برای کارهایی نظیر خلاصه‌سازی مقالات طولانی و بازنویسی اخبار محلی جهت انطباق با «سبک نگارشی خاص بی‌بی‌سی» استفاده می‌شوند.

ابزار «At a Glance» خلاصه‌هایی به صورت فهرست‌های گلوله‌ای (Bullet-point) از مقالات موجود تهیه می‌کند، در حالی که ابزار «BBC Style Assist» به ویرایش داستان‌های منطقه‌ای با لحن و سبک خاص بی‌بی‌سی کمک می‌کند.

بازنویسی یک خبر برای انطباق با سبک بی‌بی‌سی می‌تواند حدود ۳۰ دقیقه زمان ببرد و این ابزار طراحی شده تا این زمان را به شکل قابل‌توجهی کاهش دهد. این رسانه همچنین از ابزارهای ترجمه هوش مصنوعی برای دسترسی به مخاطبان در لهستان، مجارستان و رومانی استفاده می‌کند.

هیچ خبری که با هوش مصنوعی تهیه شده باشد، منتشر نمی‌شود مگر اینکه یک روزنامه‌نگار آن را بررسی و تأیید کند؛ گامی که نشان‌دهنده تأکید بی‌بی‌سی بر پاسخگویی است.

گاردین (رویکرد: اصول، مقدم بر سود)

در مارچ ۲۰۲۶ (اسفند ۱۴۰۴)، گاردین دستورالعمل‌های خود را به‌روزرسانی کرد. سیاست بازبینی‌شده اکنون استفاده محدود از هوش مصنوعی مولد را برای کارهایی مانند پیشنهاد متن جایگزین برای تصاویر، تحلیل اسناد پارلمانی یا پیاده‌سازی صدا به متن مجاز می‌داند؛ مشروط بر اینکه این ابزار با استانداردهای سردبیری گاردین همسو باشد، تحت نظارت انسانی قرار گیرد و مجوز صریح از یک سردبیر ارشد دریافت کند. این رسانه به ما گفت: «چارچوب رویکرد ما نسبت به هوش مصنوعی مولد، برای پشتیبانی از تخصص روزنامه‌نگاران‌مان طراحی شده است، نه جایگزینی آن. روزنامه‌نگاران ما همواره مسئولِ روزنامه‌نگاری‌ای هستند که خلق می‌کنند و استفاده از این ابزارها نیازمند سخت‌گیری و مسئولیت‌پذیری مطلق است.»

عکس: niemanlab.org


www.fardaresaneh.ir

#هوش_مصنوعی

درس رسانه (فردارسانه)

03 August 2026 08:13

🔸فیلم مستند منزل رهبر شهید پخش می‌شود


فردارسانه - مستند «خانه پدری» سه‌شنبه ۱۳ مرداد از شبکه امید روی آنتن می‌رود.

پایگاه اطلاع‌رسانی سیما در خبری اعلام کرد که این مستند با روایت تاریخچه محل سکونت رهبر شهید انقلاب در مشهد مقدس، به بازخوانی بخشی از زندگی، فعالیت‌ها و مبارزات ایشان از سال ۱۳۴۷ تا دوران اوج نهضت اسلامی می‌پردازد و این خانه را به عنوان یکی از مکان‌های مهم و تأثیرگذار در تاریخ مبارزات انقلاب اسلامی معرفی می‌کند.

«خانه پدری» ضمن مرور خاطرات و وقایع آن سال‌ها، به دستگیری رهبر شهید انقلاب توسط ساواک در سال ۱۳۵۶ و نقش این خانه در شکل‌گیری و استمرار مبارزات انقلابی اشاره دارد. همچنین در این مستند به پیشینه خانوادگی این بیت و دوران کودکی حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای که در زمان تولد ساکن این خانه بوده‌اند، پرداخته می‌شود.

این مستند با بهره‌گیری از تصاویر، اسناد و روایت‌های تاریخی، تلاش می‌کند گوشه‌ای از روزهای پرفرازونشیب مبارزه و زندگی در این خانه را برای مخاطبان به تصویر بکشد.

مستند «خانه پدری» سه‌شنبه ۱۳ مرداد ساعت ۱۶:۳۰ از شبکه امید پخش می‌شود و بازپخش آن جمعه ۱۶ مرداد ساعت ۱۹:۴۵ خواهد بود.

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

28 July 2026 06:08

🔸یک‌سوم کاربران نمی‌دانند هوش مصنوعی گاهی اطلاعات جعلی می‌سازد

فردارسانه– پژوهش جدید نشان می‌دهد که «پاسخ‌های هوش مصنوعی فقط به اندازه‌ رسانه‌هایی که به آن‌ها استناد می‌کنند، قابل اعتمادند.

وب سایت «پِرس گازِت» نوشت: بدون محتوای ناشران، «هوش مصنوعی چندان هم هوشمند نیست» و در واقع، این ناشران هستند که مدل‌های زبانی بزرگ را آموزش می‌دهند و به آن‌ها اعتبار می‌بخشند. بر اساس مطالعه‌ای از AOP و ایپسوس، اعتماد کاربران به پاسخ هوش مصنوعی به‌شدت به منبعی که در پاسخ ذکر می‌شود وابسته است. اگر منبع «کاملا مورد اعتماد» باشد، بیش از ۹۰ درصد اعتماد به پاسخ ایجاد می‌شود، اما اگر منبع «کاملاً بی‌اعتماد» باشد، این رقم به حدود ۱۰ درصد می‌رسد. حتی منبع خنثی هم فقط حدود ۲۵ درصد اعتماد جلب می‌کند.

برندهای معتبر رسانه‌ای نه‌تنها اعتماد به پاسخ را بالا می‌برند، بلکه احتمال کلیک کاربران روی منبع را هم افزایش می‌دهند. با این حال، «اعتماد بالا» گاهی باعث رفتار «اینجا متوقف شو» می‌شود؛ یعنی کاربر اطلاعات را می‌گیرد اما دیگر وارد منبع اصلی نمی‌شود.

این سومین مقاله‌ای است که یافته‌های «مطالعه‌ی تاثیر هوش مصنوعی بر ناشران» از سوی AOP را بازتاب می‌دهد؛ پژوهشی که بر پایه‌ نظرسنجی ایپسوس از ۱۰۰۰ نفر در بریتانیا انجام شده و به پارادوکسی در اعتماد می‌پردازد که در قلبِ این تبادل نابرابر ارزش میان پلتفرم‌های هوش مصنوعی و ناشران قرار دارد.

مقاله‌های پیشین، نرخ پایین کلیک روی منابع ناشران از دلِ پاسخ‌های هوش مصنوعی و نیز این واقعیت را آشکار کردند که ترافیک جست‌وجوی گوگل برای ناشران ممکن است تا پایان ۲۰۲۷ به نصف کاهش یابد.

مدل‌های زبانی بزرگ برای تولید پاسخ‌های محتمل و باورپذیر بهینه شده‌اند و اساسا آنچه را درست یا نادرست است نمی‌فهمند، زیرا صرفا بر پایه‌ احتمال عمل می‌کنند. به‌خاطر ماهیت خودشان، این مدل‌ها ناگزیر خطا تولید می‌کنند.

در حالی که بیشتر پاسخ‌دهندگان در این پژوهش از این واقعیت آگاه بودند، ۳۷ درصد نمی‌دانستند که ابزارهای هوش مصنوعی گاهی می‌توانند اطلاعات یا منابع جعلی بسازند؛ این رقم در میان افراد ۴۵ تا ۵۴ ساله به حدود ۴۵ درصد می‌رسد.
#هوش_مصنوعی #اطلاعات_جعلی #رسانه

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

25 July 2026 07:23

🔸تحقیقات شبکه اسکای نیوز درباره مدرسه میناب

فردارسانه– شبکه خبری اسکای نیوز در انگلیس، گزارشی تحقیقی درباره حمله موشکی امریکا به مدرسه شجره طیبه میناب تهیه کرده است که ارزش بالای گزارشگری تحقیقی رسانه‌ها را نشان می‌دهد.

در حالی که رسانه‌های داخل ایران باید برای تولید چنین گزارشی پیش‌قدم می‌شدند اما یک رسانه انگلیسی درباره حمله به مدرسه شجره طیبه میناب گزارش تحقیقی بسیار مهمی کار کرده است. «شبکه جهانی روزنامه‌نگاری تحقیقی» (gijn.org) نیز بخش‌هایی از گزارش شبکه اسکای نیوز را بازتاب داده است.

تیم داده و پزشکی قانونی اسکای‌نیوز با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای از سال ۲۰۱۵ به این سو، روند دگرگونی این ساختمان را از یک مجموعه نظامی محصور با دیوار، به یک مدرسه دنبال کرده و برداشته شدن برج‌های مراقبت، اضافه شدن ورودی‌های عمومی و ظاهر شدن کودکان در حیاط بازی را مستند کرده است.

خبرنگاران اسکای نیوز همچنین با تطبیق داده‌های درگیری و اطلاعات مکانی مربوط به ناو USS Abraham Lincoln، نشان دادند که این مدرسه در بُرد موشک‌های تاماهاوک قرار داشته است.

هفت کارشناس مستقل نیز به خبرنگاران گفتند که تمام شواهد به مسئولیت ایالات متحده اشاره دارد، هرچند واشنگتن هنوز به‌طور علنی هیچ نقشی در این حمله را نپذیرفته است و مقام‌های ارشد همچنان تاکید می‌کنند که تحقیقات رسمی هنوز در جریان است.

این حمله در حالی رخ داد که سال‌ها هشدارهای داخلی به پنتاگون درباره قدیمی و به‌روزنشده بودن داده‌های هدف‌گیری داده شده بود.

خبرنگاران با استفاده از مدل‌های سه‌بعدی ساخته‌شده توسط Forensic Architecture نشان دادند که موشک به سالن اجتماعات پسران اصابت کرده و گودالی به عرض پنج متر بر جا گذاشته است.

www.fardaresaneh.ir


#اسکای_نیوز #گزارشگری_تحقیقی #مدرسه_میناب

درس رسانه (فردارسانه)

23 July 2026 17:29

🔸منابع رایگان پژوهش در حوزه رسانه

فردارسانه – پایگاه خبری «ژورنالیسم یو کِی»، بهترین مراجع اینترنتی برای پژوهش‌های رسانه‌ای را گردآوری کرده است تا به شما در دسترسی به آمار و ارقام مرتبط در همه زمینه‌های رسانه‌ای کمک کند.

موسسه رویترز برای مطالعه روزنامه‌نگاری (RISJ)

موسسه رویترز در دانشگاه آکسفورد، گزارش‌ها و مقالات آکادمیک منتشر می‌کند. علاوه بر گزارش اخبار دیجیتال، مقالات تک‌موضوعی متعددی نیز درباره طیف وسیعی از مباحث منتشر می‌کند و پروژه‌های پژوهشی گسترده‌تری نیز پیرامون موضوعاتی چون «اعتماد به اخبار» و «هوش مصنوعی و آینده خبر» دارد.

مرکز تحقیقات پیو (Pew)

«پیو» یک اندیشکده آمریکایی است که به مطالعه افکار عمومی درباره روندهای گوناگون شکل‌دهنده به جهان می‌پردازد. پژوهش‌های این مرکز در حوزه عادت‌های خبری و رسانه، موضوعاتی چون نگرش مصرف‌کنندگان خبر نسبت به رسانه‌ها، مخاطبان جوان اخبار و حتی تحلیل مهمانان برتر پادکست‌ها را پوشش می‌دهد.

اف‌تی استراتژیز (FT Strategies)

بازوی مشاوره روزنامه «فایننشال تایمز» است که در وب‌سایت آن می‌توانید به پژوهش‌هایی درباره موضوعات کلان مانند «آینده اتاق‌های خبر» و همچنین حوزه‌های کمتر شناخته‌شده‌ای مانند «محتوای شناور» دسترسی داشته باشید.

ژورنالیسم ‌اِی‌آی (JournalismAI)

این پروژه که زیر نظر اندیشکده روزنامه‌نگاریِ مدرسه اقتصاد لندن (Polis) فعالیت می‌کند، از حمایت «طرح خبر گوگل» برخوردار است و به توسعه هوش مصنوعی و روزنامه‌نگاری اختصاص دارد.

آفکام (Ofcom)

نهاد تنظیم‌گر ارتباطات بریتانیا، داده‌های فراوانی را منتشر می‌کند که برای روزنامه‌نگاری پخش (رادیو و تلویزیون) در بریتانیا بسیار کاربردی است. گزارش‌های اخیر این نهاد به بررسی میزان مصرف اخبار صداوسیما در بریتانیا و عملکرد رسانه عمومی بی‌بی‌سی پرداخته است.

شورای ملی آموزش روزنامه‌نگاران (NCTJ)

یک نهاد اعتباربخشی به صنعت روزنامه‌نگاری و سازمان اعطای مدارک حرفه‌ای در بریتانیا است. این شورا پژوهش‌هایی را نیز درباره این صنعت ارائه می‌دهد که شاخص‌ترین آن‌ها مربوط به آخرین آمار تنوع قومی، جنسیتی و اجتماعی در روزنامه‌نگاری بریتانیا است.

بنیاد اخبار عام‌المنفعه (PINF)

بنیادی در بریتانیا که از سازمان‌های خبری مستقل و عام‌المنفعه از طریق صندوق‌های حمایتی و پژوهش‌های صنعتی پشتیبانی می‌کند. شاخص پینف بخش نشر مستقل را از طریق نظرسنجی‌هایی ترسیم می‌کند که اندازه، ساختار و چالش‌های معمول اتاق‌های خبر مستقل را مشخص می‌سازد.

مرکز بین‌المللی روزنامه‌نگاران (ICFJ)

یک شبکه جهانی از روزنامه‌نگاران است که بازوی پژوهشی آن به بررسی چالش‌ها و فرصت‌های اصلی پیش روی صنعت خبر می‌پردازد و در سال‌های اخیر موضوعاتی چون اطلاعات گمراه‌کننده، تاثیر همه‌گیری کرونا بر روزنامه‌نگاری و امنیت روزنامه‌نگاران را پوشش داده‌اند.

سوشال‌اینسایدر (Socialinsider)

ابزاری برای تحلیل شبکه‌های اجتماعی است که داده‌ها و شناخت مناسبی از مخاطبان در تمامی پلتفرم‌های اصلی (فیس‌بوک، اینستاگرام، توئیتر/ایکس، یوتیوب و لینکدین) ارائه می‌دهد. جدیدترین مطالعه آن‌ها درباره طول مدت بهینه ویدئوهای ریلز اینستاگرام است.

آکاس (AKAS)

به حوزه راهبرد مخاطبان و تحلیل‌های آینده‌نگر تخصص دارد. این شرکت پژوهش‌هایی را درباره میزان بازنمایی و زن‌ستیزی در اخبار و رویدادهای بزرگ رسانه‌ای سفارش داده و اجرا کرده است.

ای‌بی‌سی (ABC)

هدف اصلی این سازمان ارائه تاییدیه مستقل و داده‌های قابل اعتماد است که به تسهیل تجارت منصفانه و شفاف در صنعت رسانه کمک می‌کند.

نیوزگارد (Newsguard)

سازمانی است که اعتبار منابع خبری آنلاین را از طریق ترکیبی از تخصص انسانی و فناوری ارزیابی و رتبه‌بندی می‌کند. خدمات کلیدی آن‌ شامل رتبه‌بندی اعتبار منابع، ردپای اطلاعات نادرست و خبرنامه راستی‌آزمایی درباره انتشار اطلاعات نادرست است.

ایپسیو (IPSO‏)

نهاد تنظیم‌گر مستقل صنعت مطبوعات بریتانیا، گزارش سالانه‌ای منتشر می‌کند که در آن شکایت‌های ثبت‌شده علیه مطبوعات را به تفکیک بررسی کرده و نمایی کلی از تغییرات استانداردهای مطبوعاتی ارائه می‌دهد.

یوگاو (YouGov)

یک جامعه جهانی از افرادی است که با ثبت‌نام در سایت، نظرسنجی‌هایی را در موضوعات مختلف تکمیل می‌کنند و به تناوب نظرات خود را درباره موضوعات مرتبط با صنعت خبر ارائه می‌دهند. برای مثال، می‌توانید در آن نظرسنجی‌هایی درباره جهت‌گیری سیاسی شبکه اسکای‌نیوز پیدا کنید و اگر سوال خاصی درباره رسانه‌ها دارید از چت‌بات این سایت نیز بپرسید.

www.fardaresaneh.ir

#روزنامه‌_نگاری_داده #دیتاژورنالیسم

درس رسانه (فردارسانه)

21 July 2026 15:51

🔸فاصله «شعار» در روزنامه‌های ایران و امریکا

سعید درویشی (فردارسانه) – وقتی رسانه‌ای یک «شعار» کنار نامش دارد بدین معناست که با هدف خاصی منتشر می‌شود. وقتی هم که رسانه هدف داشته باشد معنی‌اش آن است که عهد و پیمانی میان آن رسانه و مخاطبانش برقرار است.

عجیب است در کشوری که «شعار» ذکر هر زبانی است، از ۹۴ روزنامه سراسری صبح، فقط هشت روزنامه «دنیای اقتصاد»، «مردم‌سالاری»، «بشارت نو»، «رویداد امروز»، «چارسوق»، «نوآوران»، «خوب» و «فرصت امروز» با شعاری که کنار یا بالای نامشان قرار داده‌اند، منتشر می‌شوند.

این آمار را با دست و دلبازی برآورد کردم. اگر سخت‌گیری می‌کردم قطعا جمله روزنامه «خوب» را که بالای نامش قرار داده نباید شعار به حساب می‌آوردم، زیرا جمله‌ای از رهبر شهید است (اخبار خوب و امیدبخش را مخابره کنید) و شعار ابتکاری خود روزنامه نیست.

سال‌ها پیش روزنامه‌های «انتخاب» و «شرق» هم با شعار منتشر می‌شدند که دیگر انتخابی در کار نیست! و شرق هم مدت‌هاست که بدون شعار چاپ می‌شود.

حالا این آمار را با امریکا مقایسه کنید. از بین «ده روزنامه برتر ایالات متحد از نظر بازدیدکنندگان وب»، ۹ روزنامه دارای شعار هستند. «نیویورک تایمز»، ۱۲۹ سال است که با شعار «هر خبری که ارزش چاپ شدن داشته باشد» منتشر می‌شود. «واشینگتن پُست» با شعار «دموکراسی در تاریکی می‌میرد»، روزنامه «وال استریت ژورنال» با شعار «این کسب و کار شماست»، «بوستون گلاب» با شعار «در خدمت جامعه از سال ۱۸۷۲»، «یو اِس اِی تودی» با شعار «اخبار ملت»، روزنامه «میامی هرالد» با شعار «برنده ۲۴ جایزه پولیتزر»، روزنامه «سن فرانسیسکو کرانیکل» با شعار «برنده جایزه پولیتزر ۲۰۲۶» و «نیویورک پست» با شعار «نسخه نهایی شهری» چاپ و منتشر می‌شوند.

نکته جالب در روزنامه‌های ایران این است که روزنامه «اطلاعات» به عنوان قدیمی‌ترین روزنامه کشور با ۱۰۰ سال سابقه و به تعبیر پایگاه خبری فردارسانه با ۱۰۳ سال سابقه انتشار، شعاری ندارد. روزنامه «خراسان» هم با ۷۸ سال سابقه انتشار بی‌بهره از شعار است.

شعار، نماد «آزادی بیان» روزنامه نیز به حساب می‌آید و روزنامه‌ها نباید از حق این نماد بگذرند.

اتصال به یادداشت در تارنمای فردارسانه


www.fardaresaneh.ir

#شعار_روزنامه #روزنامه_ایران #روزنامه_امریکا

درس رسانه (فردارسانه)

18 July 2026 10:08

🔸دولت ترامپ مدت اعتبار ویزای روزنامه‌نگاران خارجی را به‌شدت کاهش می‌دهد

فردارسانه - دولت ترامپ اعلام کرده است که مدت اعتبار ویزای روزنامه‌نگاران خارجی در ایالات متحده را به‌شدت کاهش داده و از پنج سال به ۲۴۰ روز می‌رساند؛ این مدت برای روزنامه‌نگاران چینی به تنها ۹۰ روز کاهش خواهد یافت.

روزنامه گاردین چاپ انگلیس نوشت: قانون جدیدی که توسط «وزارت امنیت داخلی» اعلام شده، سیستم «مدت وضعیت اقامت» را لغو می‌کند؛ سیستمی که به روزنامه‌نگاران خارجی اجازه می‌داد تا زمانی که شرایط لازم را داشته باشند، در ایالات متحده بمانند و کار کنند.

علاوه بر روزنامه‌نگاران، قوانین جدید ویزا بر دانشجویان خارجی و بازدیدکنندگان تبادلی نیز تاثیر خواهد گذاشت؛ افرادی که به گفته دولت، به آن‌ها نیز اجازه داده شده بود تا «بدون نظارت معمول دولتی، به‌طور نامحدود در ایالات متحده بمانند».

مارک‌وین مولین، وزیر امنیت داخلی، گفت: «نزدیک به نیم قرن است که سیستم قدیمی “مدت وضعیت اقامت”، امنیت ملی را به خطر انداخته و محیطی مستعد برای تقلب‌های مهاجرتی ایجاد کرده است.

www.fardaresaneh.ir


#ترامپ #رسانه #خبرنگار #امریکا

درس رسانه (فردارسانه)

17 July 2026 17:01

🔸تلویزیون در تله آنتن فروشی

www.fardaresaneh.ir

درس رسانه (فردارسانه)

16 July 2026 16:41

🔸روزنامه‌نگاری جنگ؛ زنده اما کم‌رمق

www.fardaresaneh.ir