وُهومَن اَمشاسِپَند

28 February 2026 06:52

#دی_به_مهر

✅ دی به مهر ، روز پانزدهم از هر ماه در گاه شماری زرتشتیان است.
دی یکی از نام های اهورا مزداست.

«دی» اوستایی «دَثوش» به چم (:معنی) پروردگار و دادار ، آفریننده و جهان دار زیبایی ها است.

در گاهشماری زرتشتی ، روز نخست هر ماه اورمزد روز نامیده می شود و سه روز دیگر به نام اهورامزدای بی همتاست که به واژه ی دی آمده و از آن سخن گفته شده است.

👈 در هر ماه سه روز با نام «دی» شناخته می‌شود.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز دی  در ماه دی را جشن دیگان می‌نامند.
روزهای هشتم ، پانزدهم و بیست و سوم ماه زرتشتی به نام «دی» است مانند دی به آذر ، روز هشتم هر ماه ، دی به مهر ، روز پانزدهم از هرماه ، دی به دین ، روز بیست و سوم از هر ماه.
برای باز شناختن هر یک از این سه روز ، نام روز پس از آن به واژه‌ی دی پیوند داده شده است برای نمونه فردای روز دی به آذر روز آذر است.

❇️ روزهای دی در هر ماه روزهای نیایش همگانی ، به آتشکده رفتن و آسایش و دست از كار كشیدن زرتشتیان است.

دی به‌ مهر است مهربانی کن ،
که از همه چیز مهربانی به.

❇️ «سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش»

روز دی است خیز و بیار ای نگار مِی ،
ای ترک ، مِی بیار كه تركی گرفت دی.
مِی ده برطل و جام كه در بزم خسروی ،
بنشست شاه شاد ملک ارسلان به مِی.

🌺 گل کاردک نماد دی به مهر (آفریدگار) است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

28 February 2026 04:19

#پیمان_به_دین_زرتشت.

✅ این سرود اوستایی که درنیایش های زرتشتی پیوسته خوانده می شود، یادآور پیمان داری پیروان بینش اشوزرتشت است که هرگاه خویشتن را به فروزه های ورجاوند این دین همازور و هماهنگ می گردانند.

مَزْدَیَسْنو. اَهمی. مَزدَیَسنو. زَرَتوشْتریش. فْرَوَرانهِ.آستوتَسًچا. فْرَوَرِتَسْچا.؛

آستویِه. هومَتِم. مَنوُ.
آستویه. هوخْتِم. وَچوُ.
آستویه. هْوَرْشْتِم. شْیَئوُتَنِم.

آستویه. دَئِنام. وَنْگوهیم. مازْدَیَسنیم.
فْرَسپایَه اوُ. خِذْرام.
نیذاسْنِئی. تیشِم. خوَئِت وَدَتام. اَشَه اوُنیم.
یاهایی. تی نامْچا. بوشْ یِه ئین. تی نامْچا.
مَزیش ْتاچا. وَهیش ْتاچا. سًرَئِش تاچا.
یا.آهوئیریش. زَرَتوشْتْریش.
اهورائی. مَزدائی. ویسْپا. وُهو. چینَهمی.
اَئِشا. اَستی. دَئِنَه یاو.
مازدَه یَسنوُئیش. آستو یی تیش.
جَسهَ. مِه. اَوَنْگْهِه. مَزدا. (سه بار)

برگردان سرود ؛

برمی گزینم شیوه ی مزدا پرستی را،
که آورده ی اشوزرتشت است.
و استوارم بر این کیش،
می ستایم اندیشه ی نیک را،
می ستایم گفتار نیک را،
می ستایم کردار نیک را،
می ستایم دین نیک مزدیسنا را،
که دورکننده ی جنگ افزار، نکوهنده ی دشمنی و ستایشگر آشتی و نیک اندیشی است.
که مرتو را به یگانگی با خویش فرا می خواند.
که دینی برای اکنون و آینده است.
نیکوترین، برترین و زیباترین،
که اهورایی و آورده ی اشوزرتشت است.
که اهورامزدا را بنیان نیکی ها می داند.
این است ستایش دین مزداپرستی.
به یاری من بیا ای مزدا...

چم واژگان ؛
دین : کیش، نیروی تمیز دهنده ی نیک و بد، وجدان آگاه و بیدار.
مزدا : دانایی و آگاهی بی کران، دانش پیوسته.
اهورا : دارای هستی، هستی مند.
مزدیسنا : مزداپرستی، پرستاران و هم راهان دانش و آگاهی بی کران.
مرتو : انسان.
مرتوگان: بشر، مردم.

📚 بُن مایه :

برگرفته از تارنمای روان شاد ؛
موبدکورش نیکنام.

✍ رونوشت ؛ بردیا بزرگمهر.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

27 February 2026 08:28

#گوش_ایزد

✅ امروز «گوش ایزد» چهاردهمین روز از گاه شمار زرتشتی است.
بنابر گاه شمار زرتشتی ، هر ماه، ٣٠ روز دارد و هر کدام از این ٣٠ روز ، نامی.
و امروز ، روزی ست که نامش «گوش» است.
گوش ، یک ایزد است و عنوان ایزد برای آن‌ چیزهایی کاربری دارد که ستودنی هستند ، یعنی داده‌های نیک اهورایی که در خور ستایشند.
گوش‌ایزد ، ستودنی است آن اندازه که هتا یکی از یشت های اوستا ، به این ایزد ویژه شده است. «گوش‌یشت» یا «درواسپ‌یشت» ، آن یشتی است که در‌ آن از «گوش‌ایزد» سخن رفته است.

❇️ واژه‌ ی «گِوش» یا «گئوش» بارها در «گاتها» (سروده‌های اشوزرتشت) ، در «اوستا» و در نوشته‌های پهلوی آمده است.
واژه‌ ی گئوش هم چون واژگان بسیار دیگری که چم های گوناگون دارند ، چند چم دارد که بی‌گمان باید در جمله معنایش کرد.
این واژه به چمار «گیتی» و «مجموعه‌ ی آفرینش» و از سویی دیگر به چم «گاو» است ، البته این چم یعنی گاو نیز در استوره‌ های ایرانی ، همان «آفریده»  یا گیتی است.
گوش یا گئوش در اوستا هم به چم گاو و هم به چم گیتی آمده است.
«اورو» نیز  كه به چم روان است همراه با واژه‌ی گئوش ، معنی روان جهان یا روان گاو را می‌رساند.
«گئوش‌ارورون» نگاه دار گله‌ها و چارپایان سودمند است.
گاو در استوره‌ها ، نماد گیتی ست و از دیدگاه فلسفی نماد زندگی دنیوی و خاكی است.

بنابر باور ایرانیان گوش‌ایزد ، پاسدار و نگهبان جانداران سودمند است که این خویش کاری با چم این ایزد ، هم‌خوانی دارد.
یعنی آزردن جانداران سودمند به نوعی به چم آزار آفرینش ، به چم آزار گیتی‌ست.

ایزد گوش برای پاسداری از جانداران سودمند ، به همراهیِ «ماه ایزد» و «رام‌ایزد» به یاریِ«وهمن امشاسپند» می‌شتابد.

◀️ پس ماه ایزد ، رام‌ایزد و گوش‌ایزد ، یارانِ «وهمن امشاسپند» در این خویش کاری هستند.

❇️ زرتشتیان از دیرباز در این ۴ روز از ریختن خون جانوران سودمند و از خوردن گوشت آن‌ ها پرهیز می‌کنند و این کار برای نگهبانی از شمار جانوری و تندرستی انسان‌ ها انجام می‌شود.

پرهیز از کشتن و خوردن جانوران سودمند هم چون یک قرارداد کلی است برای آن‌که در این ۴ روز ، جانوران در امان باشند.

تصور کنید که این قرارداد از این دایره‌ ی کوچک (هازمان زرتشتی) فراتر رود و جهانیان در این ۴ روز بر خود بایسته بدانند که از کشتن جانوران سودمند و خوردن خوراک‌های گوشتی بپرهیزند ؛ بی‌گمان که آمار کشتار جانوران به اندازه‌ ی بسیاری پایین خواهد آمد و از سویی برای انسان‌ها تمرینی خواهد بود برای خوردن خوراک‌ های گیاهی.

◀️ روز «گوش‌ایزد» هم چون یک تلنگر ، هر ماه ، به ما «مجموعه‌ی آفرینش» را یاد آوری می‌کند.
گوش‌ایزد ، هم چون رام‌ایزد و ماه ایزد و وهمن‌امشاسپند ، تلنگری است تا «گیتی» را از یاد نبریم و یادمان نرود که بخشی از این مجموعه هستیم ، اگر بخشی از هستی را بیازاریم ، آزرده خواهیم شد.
گویند در این روز باید جشن گرفت.

❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش :

گوش‌روز ای نگار مشكین‌ خال ،
گوش بربط بگیر و نیک بمال.

من ز بهر سماع خواهم گوش ،
بی‌ سماعم مدار در هر حال.


❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

پرورش گوش اورون کن ، گاو به ورز آموز.


◀️ اندرز نامه‌ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

به (گوش) اندرون گاو ساله ، به مرز ،
ببند و بیامرز بر گاو ، ورز.

🌺 گل میزورس نماد گوش ایزد است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

26 February 2026 14:06

✅ در ھیچ مرام و آیینی، این چنین آبادگری و سازندگی ستایش نشده و به ارزشی والا در پیکر اجتماع تعبیر نگشته است.
ھم چنین، نرسیدن به کشتزار و باغ که ویرانی و خشکی آن را به دنبال داشته باشد، وجدان فرد و اجتماع را بدرد می آورد و افسوس خردمند را برمی انگیزد. «بدحال است زمینی که زمان درازی در انتظار بذر، بذر افشان و کشاورزی مانده است» (وندیداد، فرگرد 3 ،بند 30).

در دین مزدیسنا، بینوایی و بدبختی از کرده ھای اھریمنی است ولی توانگری، رفاه و آسایش، ستایش شده اند.
خانه ای که بینواتر است، دیو دروغ و دزدی و بدکرداری آسان تر در آن راه می یابد.
این دین، بی آن که دشمن بینوایان باشد، دشمن بینوایی است و دستگیری از بینوایان را سفارش می کند.
(شاهنامه ی فردوسی سترگ و فلسفه ی تاریخ ایران، مرتضی ثاقب فر، برگ 145).
ھم چنین در این پیوند در اوستا می خوانیم که «سروش پاک را می ستاییم... کسی که از برای مرد و زن بینوا، پس از فرونشستن خورشید، خانه ای استوار بنا کند را می ستاییم.»
(اوستا، برگردان یسنا از ابراهیم پورداوود، یسنا 57 ،بندهای 9 و 10)

📚 بُن مایه :
پیش درآمدی بر اندیشه ی سیاسی ایرانشهری.
نوشته ی دکتر شاهین نژاد.

برداشت از درگاه (:کانال) زرتشت و مزدیسنان زنده یاد روان شاد موبدکورش نیکنام.

✍ رونوشت بردیا بزرگمهر.
۳
@khashatra
پایان 🔺🔺

وُهومَن اَمشاسِپَند

26 February 2026 14:05

#اهمیت_آبادگری_گیتی_در_اندیشه_ی_ایرانشهری_و_کیش_مزدیسنا

✅ در باورھای ایرانی - زرتشتی، ھستی به دو زیر مجموعه ی گیتی و مینو بخش می شود.
گیتی به معنی جھان محسوس، فرایافتی [= مفهومی] است در برابر مینو به معنی ھستی غیر مادی.
آبادسازی گیتی، در برگیرنده ی بالاتر بردن تراز زندگی مردم و سازندگی در پیرامون مان از خانواده، کوی و برزن گرفته تا روستا، شھر و کشور و جھان می شود.
بر پایه ی اندیشه ی ایرانی، رسیدن به رسایی معنوی و پالایش روح و روان در شرایطی که فرد و جامعه از دید رفاه و آسایش در تنگنا باشند، شدنی نیست.
از دل کشوری ویران و ناتوان و مردمی مستمند و نیازمند، جامعه ای والا، سرفراز، آبرومند و خوش بخت بیرون نمی آید.
از این رو، آباد کردن گیتی، کانون نگرانی تبار ایرانی و پیش نیازی برای فرزانگی و فرھیختگی گردید.

(در عصر نوین نیز، برخی سرآمدان جامعه بر فقدان نگاه آبادگر و رفاه ساز در کشور به عنوان یکی از بنیادهای زوال و انحطاط ایران، تاکید کرده اند.
یکی از روحانیان آگاه و نیک سرشت دوره قاجار، «ممقانی»، در کتاب خود، «مسالک»، می نویسد :
"استقلال و احیای ایران هیچ یک درست و تامین نخواهد شد مگر این که ایران قوه حربیه و استعداد عسکریه اش مرتب بشود و او هم مرتب نخواهد شد مگر این که مالیه و ثروت ایران مرتب بشود." مسالک، ممقانی، برگ 34)
۱
@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

26 February 2026 04:41

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز تیر ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

پنج شنبه ۷ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۶ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ تیر = تیشتر ، نماد و نشانه ی باران.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

25 February 2026 03:54

#چهار_روز_نبر


✅ روزهای نبر در کیش زرتشت چهار روز در هر ماه است.
به عبارت دیگر ، زرتشتیان ۴۸ روز در سال نبر یا (پرهیز از خوردن گوشت و کشتار حیوانات سودمند) را می‌گیرند اما نه پشت سرهم.
زرتشتیان برای زیاده روی نکردن در خوردن گوشت جانوران ، روزهای #دوم و #دوازدهم و #چهاردهم و #بیست_و_یکم هر ماه زرتشتی از خوردن گوشت پرهیز می کنند.

این چهار روز متعلق به چهار امشاسپندِ و ایزدان  #وهمن #ماه #گوش و #رام می‌باشد.
در نزد زرتشتیان برای هر سی روز ماه اسم خاصی وجود دارد.
یکی از این روزها «وهومن» است که بعدها به نام بهمن تغییر ریخت داده و به چم‌ منش نیک است.
روز «ماه» ، روز «گئوش» یا گوش و روز «رام» نیز به همراه روز «وهومن» روزهایی هستند که گوشت خوردن درآن نکوهیده شده و به آن نبر(Nabor) می گویند.

"نبُر" فعلی جزو سنت زرتشتیان می‌باشد.
به چمار نبریدن و منظور از آن نکشتنِ حیوانات و سر آن ها را نبریدن بوده است.
در قدیم ، برخی از زرتشتیان در کلِ ماه بهمن نیز لب به گوشت نمی زدند.
نیک است بدانید که نمادِ بهمن ، سپیدی و پاکی است از همین رو موبدان زرتشتی سپید می پوشند چرا که ؛
منش نیک به چم سپیدی ست.
هم چنین برای اطلاعاتِ عمومی می‌ گویم که وهومن نزدِ مزدیسنان بزرگی زیادی دارد.
چرا که با وهومن است که یک مزدیسن هوخت/Hovakht و هورشت/Hovarasht را می فهمد و رعایت می کند.
به چم این که با اندیشه ی نیک به کردار نیک و گفتار نیک نیز می رسد و منطقی می شود.
زرتشتیان باید در سه بخش #مینویِ #شنوایی ، #اندیشه و #احساس همیشه کوشا باشند.
به آن چم که با این سه حس ،
از نیکی و "امر نیک" دور نشوند.
و “اندیشه و احساس و شنوایی” باید همیشه سرشار از نیکی باشد.

@khashatra‌

وُهومَن اَمشاسِپَند

25 February 2026 03:53

#امروز

نَبُر

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز ماه ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

چهار شنبه ۶ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۵ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ ماه = ماوَنگهه ، ماه.

✔️ نَبُر : پرهیز از کشتن حیوانات سود رسان.
پرهیز از خوردن خوراک های گوشت دار.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 17:40

✅ سدره، در اوستا "وُهومَنَه وُستره" نام‌دارد که به چمار(:معنی) جامه ی نیک اندیشی است.پیراهنی سپید و ساده و گشاد و بی یقه و دارای آستین های کوتاه است که در زیر لباس برتن می کنند.
چاکی در میان دارد که به بالای سینه می رسد. در پایان آن  چاک کیسه ی کوچکی دوخته شده به نام کیسه ی کرفه (:ثواب) این کیسه نماد اندوخته شدن نیکی های هر کسی است.
کُشتی نیز در اوستا "ائویاانگهن" نام دارد به چمار کمربند فروتنی، بندی است سپید و باریک و بلند که از هفتاد و دو نخ  پشم گوسفند بافته می شود.
سه دور بر روی سدره بسته می شود و چهار گره می خورد.

برداشت هایی نیز در گره زدن کشتی بیان شده است.
این که سه بار دور کمر چرخیدن، نشان اندیشه، گفتار وکردار نیک است.
چهار گره آن نماد پاسداری از چهار آخشیج آب، باد، خاک و آتش است.
این گونه برداشت ها که در جای جای آیین های ترادادی مزدیسنان به چشم می خورد، همه ارزشمند است و پرداختن به آن ها، پیروان راه اشوزرتشت را از راه خردمندی دور نخواهد کرد.

ولی باید پذیرفت که زرتشتی بودن در پرداختن به کردار نیک است که برگرفته از وهومن و منش نیک باشد.
پیوستن به هنجار راستی در پرتو خردمندی است.
تنها در پوشیدن سدره و بستن کشتی نخواهد بود.
به روزگار کنونی به سبب گرفتاری و پیشه های گوناگون که هریک دارند، برخی از زرتشتیان نیز از داشتن همیشگی سدره و کشتی در همه جا غافل مانده اند.
بیشتر در نیایش گاه ها و برگزاری آیین ها، به هنگام نیایش از سدره و کشتی بهره می گیرند.
۲
@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 03:43

#خورشید_نیایش

با آوای روان شاد ؛

موبد مهربان فیروزگری.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 03:42

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز خور ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

سه شنبه  ۵ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۴ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ خور = خیر ، خورشید.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

23 February 2026 12:39

#آبان_ایزد

✅ در اوستا آپ در پارسی باستان آپی و در فارسی آب گفته می‌شود.
در اوستا بارها «آپ» به چم فرشته‌ی نگهبان آب ، گفته شده و همه جا جمع آمده است.
آبان نام پارسی شده‌ ی ایزد آب ها یا آناهیتا است.
در اوستا (اردی‌ویسور آناهیتا) به چم رودخانه‌ ی نیرومند بی‌آلودگی نامیده شده است.
آناهیتا که کوتاه شده این نام اوستایی ست ، نام الهه‌‌ ی نماینده ی بر این آب‌های روان بوده و یَشتی که در اوستا به مناسبت این الهه سروده شده آبان یشت نام دارد.

👈 آبان دهمین روز ماه و هشتمین ماه سال در گاه شماری زرتشتی است.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز آبان در ماه آبان را جشن آبان گان می‌نامند.

◀️ آب یكی از آخشیج‌ های چهارگانه و بسیار گرامی در نزد ایرانیان بوده و نیاكان ما ستایش ویژه‌ای برای آب داشته‌اند ، به‌ گونه‌ا‌ی كه آتشكده‌ها را نزدیک چشمه‌ سارها یا جویبارها می‌ساختند تا هم ایزد آذر و هم ایزد آب ، این دو آفریده‌ ی نیک اهورایی را بستایند.

◀️ در ایران باستان ، آلودن آب از گناهان بزرگ به‌شمار می‌رفته‌ ، به‌ گونه‌ای كه بر روی رود گذری می‌ساختند ، تا هنگام رفت‌ و ‌آمد ، آب را گل‌آلود نكنند.
هم چنین ایرانیان برای شست شوی بدن در محفظه‌ای به نام «آبزن» كه به اندازه‌‌ی اندام انسان بود ، آب ریخته و خود را می‌شستند.
آبزن ، چیزی هم چون وان حمام است كه این‌ روزها از آن ، بهره می‌جوییم.
آب مایه‌ ی  زندگی است ، انسان نخستین شهر نشینی بشری را در کنار چشمه‌ها و رودها به وجود آورد ، سپس آبادانی آغاز شد و به ستایش خداوند پرداخت.
آبان ، نام دیگر ارِدْوی سورَ اَنَهیتَه (اَناهیتا)، نماد آب‌های پاک و بالنده روی زمین و نگاهبان پاکی و بی‌ آلایشی در جهان هستی است.
آناهیتا در استوره‌های ایرانی ، از جایگاه ارزشمندی برخوردار بوده است به همین روی نیاکان ما نیایشگاه‌هایی در کنار رودخانه‌ها و آب‌های روان برای بزرگ داشت آب ساخته بودند که نمونه‌ی آن در کنگاور کرمانشاه و بیشاپور هم چنان پابرجا است.

❇️ ” بخش‌هایى از اردویسور نیایش یا آبزور”

و توانایى و زور و آفرین باد به اهورامزداى فروغمند ، باشکوه و به امشاسپندان ، به آب هاى خوب مزدا داده ، به آب اردویسور آناهیتاى پاک ، به همه‌ ی آب هاى مزدا داده ،
به همه‌ ی گیاهان مزدا داده ، به همه‌ ی ستودگان مادى و مینوى،
و به فروهرهاى پاکان و راستان که پیروز و پرتوان هستند.

❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش ؛

آبان‌روز است روز آبان ،
خرم گردان به آب رز جان.
بنشین به نشاط و دوستان را ،
ای دوست به عز و ناز بنشان.

❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم)

از آب پرهیز کن و آب را میازار.

◀️ اندرز نامه ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

به (آبان) بپرهیز از آب و ای جوان ،
میالای و میازار آب روان.

🌺 گل نماد این روز #گل_نیلوفر است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

22 February 2026 07:23

‍ ‍ #آتش_نیایش

🔥 درود بر تو ای آتش 🔥
ای برترین آفریده ی سزاوار ستایش اهورا مزدا.
درود به تو ای آتش ،
ای پرتو اهورامزدا ،
خشنودی و ستایش آفریدگار و آفریدگانش برساد.
افروخته باش در این خانه پیوسته!
فروزان باش در این خانه!
تا دیر زمان افزاینده باش در این خانه!
به من ارزانی ده.
ای آتش ای پرتو اهورامزدا ؛
آسایش آسان ،
پناه آسان ،
آسایش فراوان ،
فرزانگی ، افزونی ، شیوایی زبان و هوشیاری روان ،
و پس از آن خرد بزرگ و نیک و بی‌زیان ،
و پس از آن دلیری مردانه ، استواری ، هوشیاری و بیداری ،
فرزندان برومند و کاردان ، کشورداری و انجمن آرا ،
بالنده ، نیک کردار ، آزادی بخش و جوانمرد ،
که خانه مرا و ده مرا و شهر مرا و کشور مرا آباد سازند.
و انجمن برادری کشورها و هم بستگی جهانی را فروغ بخشند.

با نوای دل نشین :

روان شاد ؛

موبد مهربان فیروزگری.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

22 February 2026 06:53

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز آذر ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

یک شنبه  ۳ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۲ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ آذر = آتر ، آدر ، آگر ، آتش.

✔️ روز دیدار پیرمراد در شهر یزد.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

21 February 2026 12:13

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز دی به آذر و اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

شنبه  ۲ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۱ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ دی به آذر = آفریدگار.

✔️ روز آرامش و نیایش همگانی زرتشتیان.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

28 February 2026 06:52

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز دی به مهر از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

شنبه ۹ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۸ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ دی به مهر = آفریدگار.

✔️ روز استراحت و نیایش همگانی زرتشتیان.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

27 February 2026 08:28

#چهار_روز_نبر


✅ روزهای نبر در کیش زرتشت چهار روز در هر ماه است.
به عبارت دیگر ، زرتشتیان ۴۸ روز در سال نبر یا (پرهیز از خوردن گوشت و کشتار حیوانات سودمند) را می‌گیرند اما نه پشت سرهم.
زرتشتیان برای زیاده روی نکردن در خوردن گوشت جانوران ، روزهای #دوم و #دوازدهم و #چهاردهم و #بیست_و_یکم هر ماه زرتشتی از خوردن گوشت پرهیز می کنند.

این چهار روز متعلق به چهار امشاسپندِ و ایزدان  #وهمن #ماه #گوش و #رام می‌باشد.
در نزد زرتشتیان برای هر سی روز ماه اسم خاصی وجود دارد.
یکی از این روزها «وهومن» است که بعدها به نام بهمن تغییر ریخت داده و به چم‌ منش نیک است.
روز «ماه» ، روز «گئوش» یا گوش و روز «رام» نیز به همراه روز «وهومن» روزهایی هستند که گوشت خوردن درآن نکوهیده شده و به آن نبر(Nabor) می گویند.

"نبُر" فعلی جزو سنت زرتشتیان می‌باشد.
به چمار نبریدن و منظور از آن نکشتنِ حیوانات و سر آن ها را نبریدن بوده است.
در قدیم ، برخی از زرتشتیان در کلِ ماه بهمن نیز لب به گوشت نمی زدند.
نیک است بدانید که نمادِ بهمن ، سپیدی و پاکی است از همین رو موبدان زرتشتی سپید می پوشند چرا که ؛
منش نیک به چم سپیدی ست.
هم چنین برای اطلاعاتِ عمومی می‌ گویم که وهومن نزدِ مزدیسنان بزرگی زیادی دارد.
چرا که با وهومن است که یک مزدیسن هوخت/Hovakht و هورشت/Hovarasht را می فهمد و رعایت می کند.
به چم این که با اندیشه ی نیک به کردار نیک و گفتار نیک نیز می رسد و منطقی می شود.
زرتشتیان باید در سه بخش #مینویِ #شنوایی ، #اندیشه و #احساس همیشه کوشا باشند.
به آن چم که با این سه حس ،
از نیکی و "امر نیک" دور نشوند.
و “اندیشه و احساس و شنوایی” باید همیشه سرشار از نیکی باشد.

@khashatra‌

وُهومَن اَمشاسِپَند

27 February 2026 08:28

#امروز

نَبُر

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز گوش ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

آدینه ۸ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۷ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ گوش = گئوش ، روان جهان.

✔️ نَبُر : پرهیز از کشتن حیوانات سود رسان‌
پرهیز از خوردن خوراک های گوشت دار‌‌.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

26 February 2026 14:06

✅ در دین چیره بر ایرانشھر یعنی کیش مزدیسنا، سه تن در زمره ی گناھکاران شمرده می شدند : کشاورزی که در آبادی کشتزار خویش غفلت می ورزید، داور (قاضی) بد، و انسانی که مردم را می آزرد. نفر نخست آشکارا از آبادسازی گیتی روی گردانده و با ویران شدن یک کشتزار، آلوده گناه بزرگی شده است.

در اندیشه ی ایرانی، زندگی در گیتی ارزشمند بوده و اھمیت دادن به آن و بھتر نمودن آن به ھیچ روی "غرق شدن در مادیات و امور دنیوی" انگاشته نشده است.
آیینی که چگونگی زیست انسان در این جھان را مھم نداند، چگونه می تواند برای زندگی مینوی انسان، جایگاھی قائل باشد؟! روشن است که فرمان روایان در یک آیین و یا کیش دنیا ستیز، پاسخ گو نخواھند بود که چرا رفاه و آبادانی در جامعه وجود ندارد؛ چه اصولا خویش کاری [= وظیفه] فرمان روا، بھبودی زندگی این جهانی مردم نیست.

در" وندیداد" که یکی از دفترھای دینی بازمانده از عصر ساسانیان و بازنویسی شده در دوره اسلامی است، آمده است : «دستی که بذر گندم می پاشد، اشویی (راستی و درستی) می افشاند» (وندیداد، فرگرد 3 ،بند 23).
۲
@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

26 February 2026 04:41

#تیر_ایزد

✅ تیر یا تیشتر ، ایزد باران بوده و به یاری او کشتزارها سیراب از باران می‌شوند ، هم چنین نگهبان ستوران است.
در اوستا «تیریشت» در نیایش ایزد باران است.
ستاره ی عطارد تیر نامیده می‌شود و نیز تیری که در کمان نهند و بجهانند.

👈 روز «تیر ایزد» سیزدهمین روز هر ماه و چهارمین ماه هر سال، در گاه شمار زرتشتی «تیر» نام گرفته است.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز تیر در ماه تیر را جشن تیرگان می‌نامند.

❇️ ایرانیان باستان هنگام خشک سالی در این روز آیین ویژه‌ای برگزار می‌کردند و برای خواهش باران و پیروزی تیر ایزد بر دیو خشک سالی(اپوش) به در و دشت می‌رفتند و تیریشت می‌خواندند.

❇️ بخشی از یشت های اوستا درباره‌ی این ایزد است.
تیر نام ستاره‌ای‌ است كه امروزه آن ‌را «‌شعرای یمانی» یا به لاتین «سیریوس» (Silius) می‌نامیم.


❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش :

ای نگار تیر بالا روز تیر ،
خیز و جام باده ده بر لحن زیر.

عاشقی در پرده‌ ی عشاق گوی ،
راه‌ های طبع خواه دل‌پذیر.


❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

کودک به تیراندازی و نبرد و سواری آموختن فرست.


◀️ اندرز نامه ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

بفرمای بر کودکان روز (تیر) ،
نبرد و سواری و پرتاب.

🌺 گل بنفشه نماد تیر ایزد است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

25 February 2026 09:19

#ره_آورد_نیایش

در بینش اشوزرتشت، نماز خواندن ثوابی ندارد و نخواندن آن نیز گناهی در بر نخواهد داشت بلکه مرتو (:انسان) برای رسیدن به آرامش و هنجار درست، اراده می کند که در زمان هایی از شبانه روز با دست های برافراشته رو به سوی روشنایی کرده و اهورامزدا را ستایش کند.

اهورامزدا در بینش اشوزرتشت، به چم (:معنی) خرد کل هستی، دانش و دانایی است که شایسته ی ستایش در نیایش است.
دراین بینش نماز تنها به گفتار نیست بلکه بهترین شیوه ی نیایش انجام کار نیک و کردار شایسته برای بهروزی و شادمانی همگان است تا به این شیوه روان هستی خشنود گردد.

کسی که نماز و نیایش به جا می آورد، به هر هنگام خدمت گزار هازمان (:جامعه) راستی بوده، روان هستی را با کارهای سازنده ی خویش خشنود خواهد کرد.
آن که این گونه نیایش ها را انجام نمی دهد در پیشرفت و سازندگی هازمان راستی جایگاهی نخواهد داشت و بی گمان از بی هویتی خود در نقش یک مرتو  (:انسان) روان آرام و شادی نخواهد داشت.

📚 بُن مایه :

برگرفته از تارنمای روان شاد :
موبدکورش نیکنام.

✍ رونوشت بردیا بزرگمهر.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

25 February 2026 03:54

#ماه_ایزد

✅ ماه به اوستایی «ماوَنگَ» مانند خورشید ستودنی است.
در اساتیر ، ماه سازنده‌ ی نژاد ستوران شناخته شده است.
در ماه‌ یشت این ایزد آموزگار گیاه و رستنی خوانده می‌شود.
این روز یکی از چهار روز پرهیز از خوردن گوشت است.
زرتشتیان این روز را «نَبُر» می‌نامند و از کشتن حیوانات سودمند و خوردن گوشت خوداری می‌کنند.
در این روز اوستای «ماه‌ نیایش» از سوی زرتشتیان خوانده می‌شود.

👈 دوازدهمین روز از ماه سی‎روزه‌ی زرتشتی «ماه» و سی روز از سال ماه نامیده می‌شود.
ماه نام سیاره‌ای ست كه در فرهنگستان ادب پارسی به همان ماونگهه نوشته و خوانده مى‌شود.
ماونگهه در اوستا آمده و یشت هفتم به ماه است.
در ماه نیایش از ماه‌یشت گفته شده است.

در اوستا سازنده‌ یِ تخمه و نژاد جانوران و آدمی ست و پرورش دهنده ی گیاه و رستنی ست.

❇️ نَبُر به چمار (: معنای) كشتار نكردن جانوران سودمند در این روزها و پرهیز از خوردن گوشت است.
پرهیز از خوردن گوشت در خوراک خود برای چهار روز در ماه ، در درازای روز (روزه) كار ناپسند می‌شمارند.
اما در هر ماه و تنها در چهار روز به نام‌ های :

◀️ بهمن ، دومین روزِ ماه.

◀️ «ماه» ، دوازدهمین روزِ ماه.

◀️ گوش ، چهاردهمین روز به ماه.

◀️ رام ، بیست‌ و یكم روز به ماه زرتشتی و مزدیسنا هست.

❇️ در اوستا نگهداری از چارپایان آمده و سفارش شده است ، جانورانی که از  كشتار آن‌ها پرهیز شده ، سگ و گربه و بره و بز و اسب…
و هرگاه پیر شدند ، از آن ها به درستی نگهداری كنند.

در مزدیسنا از كشتن جانوران ویران گر و موذی سفارش شده …


❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان، بر پایه‌ ی کتاب بندهش :

ماه ‌روز ای به روی خوب چو ماه ،
باده لعل مشک‌ب وی بخواه.

گشت روشن چو ماه بزم كه گشت ،
نام این روز ماه و روی تو ماه.


❇️ اندرز نامه‌ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

می خور و با دوستان گفت و گو کن.


◀️ اندرز نامه‌ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

بخور باده با دوستان، روز (ماه) ،
ز ماه خدای ، آمد کارخواه.

🌺 گل نرگس نماد ماه ایزد است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 17:41

✅ ناگفته پیداست، چنان چه این جشن و آیین برای هر یک فراهم گردد، شادمانی و سُهشِ(:احساس) بی همتا و به یاد ماندنی به همراه خواهد داشت.
لیکن برای کسی که در چارچوب پیام اشوزرتشت، آیین خردمندی را برای رسیدن به هنجار راستی گزینش کرده است و با کردار درست خود، خوّش بختی خود و دیگران را فراهم می کند،
چنان چه سدره پوش نشده باشد؛
نمی توان گفت از پیروان آیین راستی نیست.
او نیز از پیروان راه و بینش اشوزرتشت خواهد بود.
در آغاز سرودهای گاهان اشوزرتشت می خوانیم :

برگردان: هات ۲۸ بند۱

ای مزدا، دانایی و آگاهی بی کران.
در آغاز با دست های برافراشته،
و در راستای فلسفه فروتنی.
بر نیایش استوارم.
خواستارم تا از فروزه ی منش نیک یاری جویم.
به پشتیبانی از سپنتامینو، گوهر پاک و سازنده،
رفتار و کردارم را،
با اشا، هنجار راستی در هستی هماهنگ سازم.
تا سهمی در خشنودی روان آفرینش داشته باشم.

📚 بُن مایه :

برگرفته از تارنمای روان شاد ؛
موبد کورش نیکنام.

✍ رونوشت ؛ بردیا بزرگمهر.
۳
@khashatra
پایان🔺🔺

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 17:40

#انگیزه_آیین_سدره_پوشی_مزدیسنان

برخی از خواستاران فرهنگ نیاکان که اندکی با اندیشه ی اشوزرتشت آشنا شده اند، باور دارند تا چنان چه سدره پوش شوند. از پیروان اشوزرتشت، پیام آور ایرانی خواهند بود.

بی گمان، این گونه نیست.

سدره پوشی آیینی است که بسیاری از پیروان اشوزرتشت، سده هاست آن‌ را گزینش و برنامه ریزی کرده تا برای فرزندان خویش این جشن را برگزار کنند.

به باور ترادادی(:سنتی) پسران و دختران چون به سن هفت سالگی رسیدند تا  پانزده سالگی نیاز است تا سدره بپوشند و کشتی بر کمر بندند.
می توان گفت جشن خردمندی بوده، گاه پیوستن به اندیشه‌ و باور نیاکان به شمار می آید.
اشوزرتشت در سروده هایش اشاره ای به این که چه پوششی بر تن داشته باشیم و این که کمربندی بر آن باشد تا نشان دهد از پیروان او شده ایم، بیان نکرده است.

زنده یاد موبد شهزادی می نویسد :
در ایران باستان جوانانی که بُرنا و توانا می شدند پوشش رزم دریافت می کردند و کمربند شکار با خود داشتند.
پس از گسترش دین خردگرایی زرتشت که با جنگ و کشتار هم خوانی نداشت بلکه آیین مهربانی و خدمت به دیگران بود، پیروانش مایل نبودند همانند شیوه ی پیشین، تن به پوشش جنگ و نبرد داده باشند.
به همین روی نوآوری کرده و پوشش دیگری را جایگزین آن کرده اند که سدره و کُشتی نام گرفته است.
۱
@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

24 February 2026 03:43

#خور_ایزد

✅ خور یا هْوَر به چم (: معنی) خورشید ، نام یازدهمین روز از هر ماه در گاه شمار زرتشتی است.
آفتاب‌خوان خور ، خوان خور در گات ها به چـم خورشید آمده و در اوستا هْوٓر آمده ، در پارسی خُور و هور یا خورشید مى‌گویند.
هَورَخْشَئِتَو در پهلوى خْوَرَشتٓ در گات ها بدون شئت آمده است.

خراسان  نیز از واژه‌های كهن و سرزمین‌ های خاوری بوده و به خورآسان مى‌خواندند به چم بر آینده و بالا رونده همان خورشید را گویند.

❇️ «ویس و رامین نوشته‌ ی فخرالدین گرگانی»

بر آمدن گاه خورشید هركس سر آید ،
خراسان آن بود كز وی خور آید.

خراسان پهلوی باشد خور آید ،
عراق و پارس را زو خور بر آید.

خراسان هست معنی خور آبان ،
كجا زو خور بر آید سوی ایران.


❇️ «سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش»

روز خور است ای به دو رخ هم چو خور ،
تافت خور از چرخ فلک باده خور.

باده خور و نیز مرا باده ده ،
افسوس احوال زمانه مخور.

❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

کودک به دبیرستان کن تا دبیر فرزانه بود.

◀️ اندرزنامه ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

به (خور) روز، کودک به استاد ده ،
که گردد دبیری خردمند و به.

🌺 گل مرو سپید نماد خور ایزد است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

23 February 2026 12:40

‍ #آبان‌_یشت

✅ آبان‌یشت یکی از قسمت‌های یشت ها در اوستاست که ، به ستایش ناهید یا #آناهیتا ایزد بانوی آب ها اختصاص دارد.

آبان‌یشت یکی از یشت ها یا قصاید بسیار بلند اوستا ست ، و دارای ۳۰ کرده و ۱۳۳ بند است.
#آبان‌_یشت از نظر ترتیب یشت پنجم و از لحاظ تفصیل ، پس از فروردین‌ یشت و مهر یشت قرار دارد. و سومین یشت بزرگ به شمار می‌آید.

◀️ در بند ۱ – ۱۵ در مدح و ثنای ناهید سخن رفته‌است.

◀️ در بند ۱۶ – ۸۳ از پادشاهان و نامدارانی که پیش از اشو زرتشت ؛ ناهید را ستودند ، یاد می‌کند.

◀️ در بند ۸۴ – ۹۶ از مینوی نژاد بودن ناهید ، و نزول وی از کره ستارگان به سوی زمین  سخن می‌گوید.
و حاوی دستوری است که خود ناهید به اشو زرتشت می‌دهد. از آن که چگونه مردم او را بستایند.

◀️ در بند ۹۷ – ۱۱۸ دگرباره از ستایش پادشاهان و نامدارانی سخن می‌راند که معاصر اشوزرتشت بودند.

◀️ در بند ۱۱۹ – ۱۳۲ در تعریف و توصیف ناهید است.

❇️ در آبان‌یشت نیز همانند یشت های دیگر باورهای پیش از اشوزرتشت با باور زرتشتی درآمیخته‌ است.

◀️ در بندهای ۳ تا ۵ و ۹۶ و ۱۳۲ مشخصات پیش زرتشتی (Pre-Zoroastrian)،
ایزدبانوی #آناهیتا و نیروی زندگی بخشی او دیده‌می‌شود.

◀️ در بندهای دیگر خصوصیت زرتشتی شده او آشکار است.
و به گونه‌ای اهورامزدا به او زندگی بخشیده‌است. تا در ستیز آفریدگان نیک با بدی یاور آنان باشد، مانند بندهای ۱ ، ۶ ، ۷ ، ۹۴ ، ۹۵ ، ۱۰۴ و ۱۱۸.
این بندها همه قدیمی است و شاید به دوره‌های پیش از هخامنشیان تعلق دارد.

❇️ #کریستن_سن ذکر نام بابل را در این یشت (بند ۲۹) قرینه‌ای می‌داند.
که این یشت در دروه ی هخامنشی تدوین نهایی یافته‌است.

❇️ #ایرانویج_در_آبان‌_یشت

◀️ در بند ۱۰۴ نام  ایرانویج آمده است :
«او را بستود اشوزرتشت پاک ، در آریاویچ در کنار رود دائیتیا. با هوم آمیخته به شیر با بَرسَم با زبان خرد ،
با اندیشه و گفتار و کردار نیک با زَور و با کلام بلیغ»


📚بُن مایه
- ابراهیم پورداوود ؛ یشت ها، جلد اول
- تفضلی، احمد.
کهن نگاره‌ی ادبیات ایران پیش از اسلام.

✍ رونوشت ؛ بردیا بزرگمهر.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

23 February 2026 12:39

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز آبان ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

دو شنبه  ۴ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۳ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ آذر = آب ها ، فرشته ی نگهبان آب.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

22 February 2026 06:53

#آذر_ایزد

✅ ایزد آذر از بزرگ ترین ایزدان دین زرتشتی ست و نگهبان آتش است.
آذر از آفریده‌های بزرگ اهورامزدا ست.
زرتشتیان ، در تاریخ خود «آتش» را به مانند پرچم سپندینه می‌دانند و آذر نماد پایداری و استواری در دین زرتشتی است.
در فرهنگ ایران ، آتش یکی از پدیده‌های طبیعی با ارزش است چون گرمای زندگی را در کالبد دیگر پدیده‌های هستی جاری می‌سازد.

👈 «آذر» در اوستا «آترَ»، نهمین روز از هر ماه سی‌ روزه و نهمین ماه در سال نمای زرتشتی به این نام است.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز آذر در ماه آذر را جشن آذرگان می‌نامند.

❇️ ایزد آذر فروزه‌ی اهورامزداست از این رو گاه او را در شمار امشاسپندان آورده‌اند.
آذر به چم آتش و گرما و نیروی داخلی برای جنبش و حرکت است.
ایزد آذر از بزرگ ترین ایزدان دین زرتشتی و یكی از آخشیج‌های چهارگانه ی طبیعت است كه ایرانیان همواره آن‌را پاس می‌داشته‌اند.
چه نیکوست در این روز آتش نیایش خواندن و نیایش به درگاه اهورامزدا.

در فرهنگ ایران ، آتش یکی از پدیده‌های طبیعی با ارزش است چون گرمای زندگی را در کالبد دیگر پدیده‌های هستی جاری می‌سازد و با نور خود که نشانی از آذر اهورایی است جان و دل یاران اهورامزدا را روشنایی می‌بخشد پس سوی پرستش اهورامزدا است.
هر زرتشتی برای نیایش باید رو به سوی روشنایی و پشت بر تاریکی کند.
آتش پرستاران در آتشکده از آن پرستاری می‌کنند. جشن آذرگان از جشن‌های ویژه آتش در فرهنگ ایران است.

❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتا ب بندهش :

ای خرامنده سرو تابان ماه ،
روز آذر می چو آذر خواه.

شادمان كن مرا به مِی كه جهان ،
شادمان شد به فر دولت شاه.

🌺 گل آفتاب گردان نماد آذر ایزد است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

21 February 2026 12:13

#دی_به_آذر

✅ دی به آذر ، روز هشتم از هر ماه در گاه شماری زرتشتیان است.
دی یکی از نام‌های اهورامزداست.

«دی» (اوستایی:«دَثوش») به چم (:معنی) پروردگار ، دادار ، آفریننده و جهاندار زیبایی‌ها است.
در گاه‌ شماری زرتشتی ، روز نخست هر ماه اورمزد روز نامیده می‌شود ، سه روز دیگر به نام اهورامزدای بی‌همتاست که به واژه‌ی دی آمده و از آن سخن گفته شده است.

👈 در هر ماه سه روز با نام «دی» شناخته می‌شود.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز دی در ماه دی را جشن دیگان می‌نامند.
روزهای هشتم ، پانزدهم و بیست و سوم ماه زرتشتی به نام «دی» است مانند دی به آذر ، روز هشتم هر ماه ، دی به مهر ، روز پانزدهم از هرماه ، دی به دین ، روز بیست و سوم از هر ماه.
برای باز شناختن هر یک از این سه روز ، نام روز پس از آن به واژه‌ی دی پیوند داده شده است برای نمونه فردای روز دی به آذر روز آذر است.

❇️ روزهای دی در هر ماه روزهای نیایش همگانی ، به آتشکده رفتن ، آسایش و دست از كار كشیدن زرتشتیان است.
 
❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش ؛

روز دی است خیز و بیار ای نگار مِی ،
ای ترک ، مِی‌ بیار كه تركی گرفت دی.

مِی ده برطل و جام كه در بزم خسروی ،
بنشست شاه شاد ملک ارسلان به مِی.

اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم)

سر شوی و موی و ناخن پیرای ،

🌺 گل بادرنگ بویه نماد دی به آذر است.

@khashatra

وُهومَن اَمشاسِپَند

20 February 2026 20:30

🚨دوستان به دلیل شرایط بازار و مناسبت فرا رسیدن ایام ماه مبارک  رمضان✨🌙📿

لیستی از بهترین چنل های V.I.P رو که فروشی هستن رو امشب رایگان قرار میدیم استفاده کنید👇