4956
"روایتگر حال و احوال روان یک ملت" "بی‌تعارف ایران یگانه داشتۀ ماست؛ بزرگترین داشتۀ همه ماست؛ همه چیز ماست، هم پدر و مادر و هم فرزند ماست". با ما همراه باشید 💚🌱
درصد جوانانی که هرگز به خارج از کشور سفر نکرده‌اند، بر اساس کشور چقدر است؟
جوانان ۱۸ تا ۲۹ ساله‌ای که هرگز از کشور خود خارج نشده‌اند، نه برای تعطیلات و نه برای تحصیل یا کار.
🇲🇽 مکزیک: ۷۰٪
🇯🇵 ژاپن: ۷۰٪
🇧🇷
برزیل: ۸۰٪ Читать полностью…
🇨🇱 شیلی: ۵۵٪
🇮🇹 ایتالیا: ۳۰٪
🇫🇷 فرانسه: ۲۵٪
🇩🇪 آلمان: ۱۰٪
🇨🇦 کانادا: ۳۰٪
🇰🇷 کره جنوبی: ۲۵٪.
🇦🇷 آرژانتین: ۵۰٪
🇨🇴 کلمبیا: ۷۰٪
🇵🇪 پرو: ۶۵٪
🇵🇹 پرتغال: ۲۵٪
🇵🇱 لهستان: ۲۵٪
🇸🇪 سوئد: ۱۰٪
🇨🇭 سوئیس: ۸٪
🇮🇳 هند: ۹۰٪
🇹🇷 ترکیه: ۶۰٪
🇪🇨 اکوادور: ۶۵٪
🇺🇾 اروگوئه: ۴۰٪
🇨🇷 کاستاریکا: ۵۵٪
🇩🇴 جمهوری دومینیکن: ۵۵٪
🇬🇹 گواتمالا: ۷۵٪
🇭🇳 هندوراس: ۸۰٪
🇩🇰 دانمارک: ۱۰٪
🇦🇹 اتریش: ۱۲٪
🇧🇪 بلژیک: ۸٪
ارقام تقریبی و گرد شده بر اساس نظرسنجی‌های گردشگری و سفر سال ۲۰۲۵.
پادکست مورخ - قرن۲۱ ، عصر سقوط
مایی که از اول قرن بیست و یک رو به یاد داریم، تلویزیون‌های سیاه و سفید رو دیدیم، بعد با پدیده کنسول‌های بازی ویدئویی و آتاری دسته گوشکوبی مواجه شدیم، یهو یه انقلابی در حوزه تکنولوژی رخ داد و کامپیوترها همه‌گیر شدن، بعد یهو انقلاب سی‌دی به وقوع پیوست و تونستیم اطلاعات رو بین هم دیگه منتقل کنیم، بعد موبایل همه گیر شد که جل الخالق اصلاً! می‌شد هر جا هستیم با هم تماس برقرار کنیم. یهو یه انقلاب دیگه‌ای رخ داد به اسم اینترنت که اگه یه ماشین زمان داشتیم و بر می‌گشتیم به قرن بیستم و اونو واسه ملت اون دوران تعریف می‌کردیم تحویل تیمارستان می‌دادنمون!
منبع #مورخ #پادکست
🕎 @Iran_Psychologyy
استراتژی چماق و چانه؛ دکترین ترامپ برای تضعیف ایران و معامله سیاسی
آیا ترامپ به دنبال پیروزی در یک جنگ تمام‌عیار است یا می‌خواهد با تضعیف طرف مقابل، او را پای میز معامله بکشاند؟
برای فهم راهبرد #دونالدترامپ در قبال ایران، شاید لازم باشد از یک تصور رایج فاصله بگیریم: اینکه هدف اصلی او لزوماً سرنگونی جمهوری اسلامی یا ورود به یک جنگ گسترده و طولانی است. حداقل تا الان که هدف ترامپ این نبود.
فرضیه دیگری هم وجود دارد؛ اینکه ترامپ بیش از آنکه به دنبال تغییر نظام سیاسی ایران باشد، می‌خواهد آن را تا جایی تضعیف کند که ادامه مقاومت برایش پرهزینه‌تر شود و در نهایت، تهران به پذیرش توافقی تن بدهد که در شرایط عادی حاضر به قبول آن نیست. می‌توان این رویکرد ترامپ را «استراتژی چماق و چانه» نامید؛ ترکیبی از قدرت نظامی، تهدیدات مکرر، فشار اقتصادی و پیشنهاد مذاکره برای تغییر محاسبات سیاسی طرف مقابل. در این راهبرد، جنگ الزاماً وسیله‌ای برای پیروزی نهایی نیست بلکه صرفاً ابزاری برای بهتر کردن موقعیت یک طرف پشت میز مذاکره و اخذ امتیازات اقتصادی و سیاسی است.
۱. چماق؛ ضربه بزن، اما وارد باتلاق نشو!
منطق نظامی این راهبرد را می‌توان در یک اصل خلاصه کرد: وارد کردن ضربات قوی، هدفمند و مؤثر، بدون پذیرفتن هزینه‌های یک جنگ فرسایشی و تمام‌عیار.
به این ترتیب، طرف مقابل نه‌تنها باید نگران حمله نظامی بعدی باشد، بلکه هم‌زمان با فشار اقتصادی و محدود شدن منابع خود نیز دست‌وپنجه نرم می‌کند.
چماق برای افزایش هزینه نپذیرفتن توافق است و چانه برای ارائه راه خروج از بحران.
گاهی فشار خارجی به‌جای ایجاد انعطاف، موجب تقویت مواضع سخت‌گیرانه، افزایش بی‌اعتمادی و انسجام بیشتر ساختار قدرت می‌شود.
⭕️ علیرضا پناهیان:
صهیونیست‌ها حداکثر استفاده را از امور ماورایی و جنی علیه ما می‌برند!
کسی که در این امور وارد بود می‌گفت از طریق جن و... جای شخصیت‌ها را پیدا میکنند!
حتماً در طول چند سال گذشته و به‌ویژه جنگ‌های اخیر، از این دست اظهارات که «رژیم صهیونیستی از جن، جادو، ماورا، طلسم و... استفاده می‌کند» زیاد شنیده‌اید. این‌گونه اظهارات به قدری تبلیغ شد که حتی صداوسیما و خبرگزاری‌های رسمی نیز درباره طلسم و جادوی یهودی در خیابان‌ها و استفاده از جن، مطلب و تحلیل منتشر می‌کردند. اما تاکنون از خود پرسیده‌اید چرا یک حکومت تا این حد درباره این خرافات مانور خبری، تحلیلی و سیاسی انجام می‌دهد؟
پاسخ این است که استفاده‌کنندگان از این گفتمان به دنبال فعال‌کردن کدام مکانیسم های روانی در مخاطب هستند:
۱. کاهش ابهام و اضطراب:
وقتی با تهدیدی پیچیده و ناشناخته (مثل نفوذ، جنگ اطلاعاتی، ضعف امنیتی) روبه‌رو هستید و توان کشف و شناخت دشمن را نیز ندارید، برای فرار از پاسخ‌گویی و توجیه ذهن مخاطب به دنبال توضیحی ساده و قطعی می‌روید. و چه چیزی جذاب‌تر از «جن و ماورا» که توضیحی همه‌جا حاضر و ساده است؟
اگر دشمن ابزار ماورایی داشته باشد، دست‌کم «غیرقابل‌شناخت» می‌شود و از راه مقابله فنی و سازمانی نمی‌توان تهدیدهای آن را کشف و خنثی کرد؛ این نیز توجیهی برای شکست‌های پی‌درپی است.
رویدادهای بزرگ را به علت‌های بزرگ و مرموز نسبت می‌دهیم. کشتن رهبر و فرماندهان جمهوری اسلامی، رویدادی بزرگ و مصداق عینی شکست اطلاعاتی جمهوری اسلامی است. پس بهتر است این شکست و اتفاق بزرگ در ذهن مخاطب به علتی مرموز مانند لو رفتن زمان و مکان جلسه سران توسط جن نسبت داده شود، نه به شکست اطلاعاتی.
ضعف‌ها به دشمن بیرونی/ماورایی نسبت داده می‌شود، نه به ضعف های درون‌سازمانی. به جای پرداختن به رفع ضعف‌هایشان، شروع به پخش و ترویج خرافات عامه‌پسند میکنند؛ و چه بسا این حربه‌ای از سوی نفوذی‌های اسرائیل برای منحرف‌کردن عوامل از پرداختن به نقص‌ها و ضعف‌های سیستم باشد!
در شرایط ابهام، اضطراب، تهدید و بی‌اعتمادی، زبان ماورایی برای توضیح بی‌قدرتی جذاب می‌شود. هر چقدر ابهام بیشتر باشد فرد و گروه بیشتر به سمت ماورا سوق داده می شود
«مای مظلوم» در برابر «آن‌های ظالم و شیطانی» که حتی به جن و ... دسترسی دارند؛ دشمن قدرتمند و شیطانی می‌شود.
بخشی از مخاطبان پامنبری، محتوای هیجانی، خرافه‌آمیز و توطئه‌محور را می‌طلبند؛ گوینده هم خودش را با این بازار تنظیم می‌کند.
ادعای ماوراء طوری است که هر شکست را می‌توان با آن توجیه کرد؛ این نظام را از نقد مصون می‌کند.
سازمان سنجش به سوالات دوره های قبل سازمان نظام روانشناسی ایراد گرفته که سوالات بسیار ابتدایی و آسون بوده و آزمون های قبلی سازمان اصلا استاندارد نبودن و دشواری، قدرت تمییز و تشخیص داوطلب قوی و ضعیف را نداشت اما سوالات این دوره تمامی استانداردهای لازم یک آزمون معتبر رو داشت و اعتراضات بی مورد هست.
به عنوان مثال سوالات آزمون دوره های قبل رو به فارغ تحصیلهای رشته های کاملاً غیر مرتبط مانند زمین شناسی دادند و آنها به ۴۰ درصد سوالات پاسخ مثبت دادند!!!!
فکر کن زمین شناسی، کشاورزی و ... خونده باشی و در آزمون صلاحیت سازمان #نظام_روانشناسی میانگین آزمونت ۴۰ درصد بشه....!
بعد فکر کن خیلی از داوطلبانی که روانشناسی خونده بودن همین ۴۰ درصد رو هم احتمالاً کسب نکردند!!!
اکثریت داوطلبان آزمون امسال به نحوه طرح سوالات و سخت بودن آزمون اعتراض داشتند.
آموزش زبان مادری آری؛ آموزش به زبان مادری خیر
اصل ۱۵ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می‌گوید:
زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این زبان و خط باشد، ولی استفاده از زبان‌های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‌های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد است.این دو مفهوم یکی نیستند:
📝 تعدادی از سوالات آزمون صلاحیت نظام روانشناسی امروز
✅ به همراه پاسخ صحیح
فوروارد فراموش نشه
📻 پادکست مُنیاز - امید
امید چیست - داستان‌هایی در ارتباط با #امید - چگونه امید ایجاد می‌شود؟ - چه مسائلی با امید در #انسان مرتبط هستند؟
منبع #منیاز #پادکست #روانشناسی
🕎 @Iran_Psychologyy
مجری از السید پرسید:
آیا از مرگ ایت الله خامنه ای خوشحالی؟
سید جواب میده آره قطعاً.
حالا یه متخصص زبان بدن اومده زبان بدن سید رو تحلیل کرده، جالبه.
@Iran_Psychologyy
در آن پژوهش، راست لیبرال چین در برخی ویژگی‌های شناختی به چپ روان‌شناختی غرب شباهت داشت و چپ محافظه‌کار چین در برخی ویژگی‌ها به راست غربی نزدیک بود.
این یافته نشان می‌دهد معنای سیاسی برچسب‌های چپ و راست به ساختار تاریخی، اقتصادی و فرهنگی هر جامعه وابسته است.
در ایران نیز نمی‌توان چپ و راست را صرفاً با الگوی آمریکایی تعریف کرد.
ممکن است فردی در اقتصاد چپ‌گرا، در فرهنگ محافظه‌کار و در سیاست طرفدار آزادی‌های فردی باشد. فرد دیگری ممکن است در اقتصاد از بازار آزاد دفاع کند، اما در مسائل ملی‌گرایی و اقتدار سیاسی نگرش متفاوتی داشته باشد.🕎 @Iran_Psychologyy Читать полностью…
گزارش تحلیلی گمان درباره ترجیحات سیاسی ایرانیان در سال ۲۰۲۴، منتشرشده در اوت ۲۰۲۵، بر اساس ۷۷٬۲۱۶ پاسخ‌دهنده داخل ایران و نمونه مؤثر وزن‌دهی‌شده ۲۰٬۴۹۲ نفر، ترجیحات متنوعی را درباره حقوق فردی، عدالت اجتماعی، ملی‌گرایی، اقتصاد بازار آزاد و ساختار حکومت گزارش می‌کند.
این گزارش یک پژوهش روان‌شناختی درباره شخصیت چپ‌ها و راست‌های ایران نیست؛ بلکه نشان می‌دهد ترجیحات سیاسی جامعه ایران را نمی‌توان به‌سادگی در یک محور واحد چپ و راست خلاصه کرد.
در حال حاضر، شواهد مستقلی که بتوان با اطمینان بر اساس آنها رابطه ویژگی‌های شخصیتی و گرایش چپ و راست را در جامعه ایران تعیین کرد، کافی نیست.
نکته کلیدی؛ آنچه علم واقعاً به ما می‌گوید:
اگر بخواهیم یافته‌های چند دهه پژوهش روانشناسی سیاسی را در چند گزاره خلاصه کنیم:
* گشودگی به تجربه با گرایش کمتر محافظه‌کارانه ارتباط دارد، اما اندازه این ارتباط کوچک است.
* نیاز به نظم و قطعیت می‌تواند با محافظه‌کاری ارتباط داشته باشد، اما رابطه قطعی و یک‌طرفه نیست.
* تفاوت‌هایی در اولویت‌های اخلاقی چپ و راست وجود دارد.
* واکنش‌های زیستی به تهدید، برخلاف برخی ادعاهای مشهور، شواهد یکدست و محکمی ندارند.
* عوامل ژنتیکی می‌توانند در تفاوت‌های نگرشی سهم داشته باشند، اما سرنوشت سیاسی افراد را تعیین نمی‌کنند.
* جزم‌اندیشی و انعطاف‌ناپذیری را نمی‌توان انحصاراً به یک جریان سیاسی نسبت داد.
* فرهنگ و ساختار سیاسی جامعه در معنای روان‌شناختی چپ و راست نقش تعیین‌کننده دارند.
مرور جامع Kteily و Brandt در سال ۲۰۲۵ در Annual Review of Psychology نیز تأکید می‌کند که افراد دو سوی طیف سیاسی، در بسیاری از ویژگی‌های روان‌شناختی شباهت‌های بیشتری از آنچه تصور می‌شود دارند؛ هرچند در برخی ارزش‌ها، انگیزه‌ها و اولویت‌های اجتماعی متفاوت‌اند.
جمع‌بندی؛ ما جهان را چگونه می‌بینیم؟
شاید پاسخ به پرسش آغازین ما «هر دو» باشد.
ویژگی‌های روان‌شناختی می‌توانند بر انتخاب‌های سیاسی اثر بگذارند و در مقابل، تجربه سیاسی، هویت گروهی، محیط اجتماعی و ایدئولوژی نیز می‌توانند شیوه تفکر و ادراک انسان را تغییر دهند.
یک نفر ممکن است بیش از هر چیز نگران نابرابری باشد و دیگری نگران فروپاشی نظم اجتماعی. یکی آزادی را در تغییر ساختارها جست‌وجو کند و دیگری در حفظ قواعدی که آنها را ضامن ثبات می‌داند.
اما شاید مهم‌ترین مسئله این باشد:
ایدئولوژی زمانی خطرناک می‌شود که انسان دیگر آن را ابزاری برای فهم جهان نداند، بلکه آن را تنها حقیقت ممکن تصور کند.
شاید تفاوت اصلی چپ و راست فقط در پاسخ‌هایی که به مسائل سیاسی می‌دهیم نباشد؛ بلکه در پرسش‌هایی باشد که ذهنمان مهم‌تر می‌داند، خطرهایی که جدی می‌گیرد و جهانی که آرزو می‌کند در آن زندگی کند.
پرسشی برای اندیشیدن:
اگر فردا جامعه با بحرانی بزرگ مانند جنگ، فروپاشی اقتصادی، ناامنی گسترده یا انقلاب مواجه شود، فکر می‌کنید نیاز روان‌شناختی شما به امنیت و ثبات می‌تواند گرایش سیاسی‌تان را تغییر دهد؟ یا ارزش‌های بنیادین شما در برابر بحران نیز ثابت می‌مانند؟
۳. شخصیت علت است یا معلول؟
این یکی از مهم‌ترین مناقشات علمی در این حوزه است.
آیا افراد به دلیل گشودگی کمتر به تجربه، محافظه‌کار می‌شوند یا قرار گرفتن در یک محیط سیاسی و هویتی خاص، به‌تدریج نگرش و شخصیت آنها را تحت تأثیر قرار می‌دهد؟
آزبورن و سیبلی در سال ۲۰۲۰، با استفاده از داده‌های نه موج سالانه از ۱۷٬۲۰۷ نفر در نیوزیلند، این موضوع را بررسی کردند.
نتیجه بسیار جالب بود: اگرچه میان گشودگی به تجربه و محافظه‌کاری ارتباط وجود داشت، اما پس از تفکیک تفاوت‌های پایدار میان افراد از تغییرات درون‌فردی، شواهدی پیدا نشد که تغییر شخصیت الزاماً پیش از تغییر گرایش سیاسی رخ دهد.
پژوهشگران نتیجه گرفتند که ممکن است شخصیت و ایدئولوژی سیاسی در کنار یکدیگر تحول پیدا کنند، نه اینکه یکی الزاماً علت دیگری باشد.
بنابراین، پاسخ علمی فعلی نه «شخصیت همه‌چیز را تعیین می‌کند» است و نه «ایدئولوژی هیچ ارتباطی با شخصیت ندارد».
احتمالاً با رابطه‌ای پیچیده و دوسویه مواجهیم.
۴. اخلاق؛ چرا درباره خوب و بد اختلاف داریم؟
جاناتان هایت (Jonathan Haidt) و جسی گراهام (Jesse Graham) با نظریه بنیان‌های اخلاقی (Moral Foundations Theory) تلاش کردند تفاوت نظام‌های اخلاقی را در جریان‌های سیاسی توضیح دهند.
در صورت‌بندی کلاسیک این نظریه، پنج بنیان اخلاقی مطرح می‌شود:
1\. مراقبت و پرهیز از آسیب
2\. انصاف و عدالت
3\. وفاداری و تعلق گروهی
4\. اقتدار و احترام به سلسله‌مراتب
5\. پاکی و تقدس
بر اساس این نظریه، افراد لیبرال معمولاً در قضاوت‌های اخلاقی بر مراقبت و انصاف تأکید بیشتری دارند؛ درحالی‌که محافظه‌کاران علاوه بر این دو، به وفاداری، اقتدار و پاکی نیز اهمیت بیشتری می‌دهند.
اما آیا این تفاوت واقعاً در پژوهش‌ها تأیید شده است؟
کیویکانگاس و همکاران در سال ۲۰۲۱ یک مرور نظام‌مند و فراتحلیل انجام دادند که شامل ۸۹ نمونه مستقل، ۶۰۵ اندازه اثر و ۳۳٬۸۰۴ شرکت‌کننده بود. همچنین داده‌های ۱۹۲٬۸۷۰ شرکت‌کننده از وب‌سایت YourMorals.org را بررسی کردند.
نتایج، تفاوت‌های اخلاقی میان لیبرال‌ها و محافظه‌کاران را تأیید کرد، اما نشان داد این روابط از نظر فرهنگی و اجتماعی ناهمگن هستند.
نکته جالب‌تر اینکه اندازه اثر در داده‌های YourMorals.org نسبت به نمونه‌های مستقل بزرگ‌تر بود؛ موضوعی که بخشی از آن با خودانتخابی شرکت‌کنندگان و میزان علاقه سیاسی آنها ارتباط داشت.
بنابراین، اختلاف سیاسی لزوماً به معنای اختلاف در داشتن یا نداشتن اخلاق نیست؛ گاهی اختلاف در این است که افراد کدام ارزش اخلاقی را در اولویت قرار می‌دهند.
۵. اقتدارگرایی؛ میل به نظم یا میل به سلطه؟
در روانشناسی سیاسی دو مفهوم اهمیت ویژه‌ای دارند:
اقتدارگرایی جناح راست (RWA): با تمایل به اطاعت از اقتدار، همنوایی با هنجارهای اجتماعی و مقابله با آنچه تهدیدی برای نظم گروه تلقی می‌شود، ارتباط دارد.
جهت‌گیری سلطه اجتماعی (SDO): به میزان پذیرش سلسله‌مراتب میان گروه‌ها و ترجیح برتری برخی گروه‌ها بر دیگران اشاره می‌کند.
جان دوکیت و کریس سیبلی در مدل انگیزشی دوفرایندی خود نشان دادند که این دو سازه از نظر انگیزه‌های روان‌شناختی متفاوت‌اند.
به زبان ساده، ممکن است فردی به دلیل نیاز به امنیت و انسجام اجتماعی به اقتدار گرایش پیدا کند؛ درحالی‌که فرد دیگری به دلیل پذیرش سلسله‌مراتب و برتری گروه خود، از ساختارهای نابرابر دفاع کند.
این دو انگیزه را نباید یکی دانست و هیچ‌کدام نیز به‌تنهایی معادل تمام ابعاد راست‌گرایی نیستند.
۶. ترس، چندش و واکنش‌های زیستی؛ آیا بدن ما هم موضع سیاسی دارد؟
یکی از بحث‌های جذاب روانشناسی سیاسی، ارتباط واکنش‌های هیجانی و فیزیولوژیک با گرایش‌های سیاسی است.
اسمیت، آکسلی، هیبینگ و همکاران در سال ۲۰۱۱ پژوهشی با عنوان Disgust Sensitivity and the Neurophysiology of Left-Right Political Orientations منتشر کردند.
آنها دریافتند که حساسیت بیشتر به محرک‌های چندش‌آور و برخی واکنش‌های فیزیولوژیک به این محرک‌ها با محافظه‌کاری سیاسی و به‌ویژه مخالفت با ازدواج همجنس‌گرایان ارتباط دارد.
این یافته در زمان خود بسیار مورد توجه قرار گرفت.
اما پژوهش‌های بعدی تصویر محتاطانه‌تری ارائه کردند.
اوسموندسن و همکاران در سال ۲۰۲۲، دو بازتکرار بزرگ در دانمارک و آمریکا انجام دادند و مطالعات قبلی را نیز بازتحلیل کردند.
نتیجه آنها این بود که شواهد تجربی چندانی برای ادعای واکنش فیزیولوژیک شدیدتر محافظه‌کاران به تهدید وجود ندارد؛ زیرا سنجش فعالیت الکترودرمال (Electrodermal Activity) با مشکلات پایایی و اعتبار مواجه است.
در مقابل، واکنش‌های هیجانی خودگزارش‌شده به محرک‌های تهدیدآمیز ارتباط قابل‌اعتمادتری با جهت‌گیری سیاسی نشان می‌دادند.
گاهی برای فهمیدن سیاست، باید از خیابان‌ها، احزاب و شعارها فاصله بگیریم و به ذهن انسان‌ها نگاه کنیم.
چرا بعضی افراد به اندیشه‌های چپ گرایش پیدا میکنند و بعضی دیگر به اندیشه‌های راست؟
آیا این تفاوت فقط محصول خانواده، طبقه اجتماعی، تجربه‌های زندگی و محیط سیاسی است، یا ویژگی‌های شخصیتی، نیازهای روان‌شناختی و شیوه پردازش اطلاعات نیز در آن نقش دارند؟
در چهار پست بعدی، با تکیه بر پژوهش‌های روانشناسی سیاسی، این پرسش‌ها را بررسی کرده‌ام: از شخصیت و نظام ارزشی گرفته تا نیاز به امنیت، تحمل ابهام، اقتدارگرایی، ژنتیک و علوم اعصاب. در کنار یافته‌ها، محدودیت‌هایشان را هم نوشته‌ام و اینکه کدام یک از این ادعاها در بازآزمایی و انتقادها دوام نیاورده‌اند. بخشی هم به این پرسش اختصاص دارد که این یافته‌ها، که عمدتاً از جوامع غربی آمده‌اند، درباره‌ی ایران چقدر قابل تعمیم‌اند.
هدف دفاع از چپ یا راست یا برچسب‌زدن به طرفداران هیچ‌کدام نیست؛ هدف، شناخت عمیق‌تر سازوکارهای روان‌شناختی پشت باورها و انتخاب‌های سیاسی ماست.
مطالعه‌ی کامل حدود ۱۵ دقیقه وقت می‌گیرد. پیشنهاد می‌کنم ذخیره‌اش کنید و در زمان مناسب با حوصله بخوانید. شاید در پایان، نه‌تنها نگاه دقیق‌تری به گرایش‌های دیگران، بلکه شناخت متفاوتی از ذهن و باورهای خودمان پیدا کنیم.
سیاست را فقط تحلیل نکنیم؛ ذهن انسانِ سیاسی را هم بشناسیم.
🕎 روانشناسی سیاسی ایران 🕎
بزرگترین غم و عجزِ این روزهای مردم و جوانان ایران، ناتوانی است.
نه از تنبلی می‌آید، نه از بی‌اراده‌گی؛
از دیدنِ راهی است که هست اما نمی‌شود رفت،
از دانستنِ حقیقتی که هست اما نمی‌شود گفت.
جوانِ امروز ایران، توانِ بسیار دارد و میدانِ اندک.به جایی که کم‌کم باور می‌کند «نمی‌شود»
و همین شکاف، او را به سکوت و خستگی می‌کشاند؛
بر خلاف ایران که در آن اقتصاد مال خر است، در امریکا اقتصاد خداست و بر هر چیزی اولویت دارد. زمان حمله آمریکا به ایران را با ریزش ده شرکت‌بزرگ و به اصطلاح شاخص ساز بورس آمریکا می‌توان پیش بینی کرد.
زمانیکه سهام این شرکت ها در چند روز بیش از ۵ درصد شروع به ریزش کند یعنی سرمایه داران کلان و تیم ترامپ که از رانت خبری برخورد هستند دارند سهام خود را خالی می کنند.
این اتفاقی بود که در زمان جنگ قبلی نیز رخ داد.
طی دو روز گذشته ریزش بزرگترین سهم بورس آمریکا (Nvidia) آغاز شده است...
@Iran_Psychologyy
اعتراضات دانش آموزان و معلمان فرانسه
مقایسه کنید با اعتراضات دی ماه در ایران که حداقل تعداد ۲۲۰ دانش آموز و ۱۰ معلم کشته شدند...
@Iran_Psychologyy
پادکست ناجی - مدیریت توجه، تله سوشال مدیا
فکر کنم اسم اپیزود گویای همه چیز هست! فقط میتونم بگم اگر آب دستت هست بذار زمین و این اپیزود رو بشنو!
منبع #ناجی #پادکست
🕎 @Iran_Psychologyy
اگر این مفروضات را کنار هم بگذاریم، می‌توان چند مسیر احتمالی را برای ادامه سیاست ترامپ تصور کرد:
نخست، ادامه حملات محدود و مقطعی، بدون ورود به یک جنگ زمینی گسترده.
دوم، حفظ وضعیت نه جنگ و نه صلح؛ یعنی ادامه تهدید نظامی، فشار و محاصره اقتصادی و ایجاد نااطمینانی دائمی.
در این میان، ترکیب هر دو مسیر با منطق استراتژی چماق و چانه سازگارترند؛ زیرا به ترامپ اجازه می‌دهند بدون پذیرفتن هزینه‌های یک جنگ گسترده، فشار را حفظ کند و همچنان امکان معامله را باز بگذارد.
به بیان دیگر، ممکن است ترامپ ترجیح دهد به‌جای گسترش جنگ، طرف مقابل را در وضعیتی از فشار مستمر و فرسایش اقتصادی نگه دارد و منتظر فرصتی برای توافق بماند.
معامله‌ای که شاید هرگز شکل نگیرد
استراتژی چماق و چانه بر یک فرض اساسی استوار است: می‌توان با ترکیب تهدید نظامی، فشار اقتصادی و پیشنهاد مذاکره، طرف مقابل را به پذیرش توافقی مطلوب‌تر وادار کرد.
اما این راهبرد یک مشکل بنیادین دارد: فشار می‌تواند هزینه مقاومت را افزایش دهد، اما لزوماً احتمال توافق را بیشتر نمی‌کند. ترامپ ممکن است بتواند ظرفیت‌های اقتصادی و نظامی ایران را تضعیف کند، اما این به معنای آن نیست که الزاماً می‌تواند اراده سیاسی تهران را مطابق خواسته خود تغییر دهد. ممکن است در نهایت به چیزی برسد که نمی‌خواهد:
طرفی که ضعیف‌تر شده، اما همچنان حاضر به معامله نیست؛ اقتصادی که آسیب دیده، اما ساختار سیاسی آن تسلیم خواسته‌های واشنگتن نشده است.
پارادوکس استراتژی چماق و چانه همین‌جاست: ترامپ می‌خواهد با افزایش فشار، طرف مقابل را به میز مذاکره نزدیک کند؛ اما ممکن است همان فشار، فاصله دو طرف را بیشتر و امکان توافق را دشوارتر کند.
روانشناسی سیاسی ایران
گفتم تا قیمت به کف کانال نرسه نمیشه انتظار شروع جنگ رو داشت.
الان قیمت دقیقا در کف کانال قرار داره و زد و خوردهای پراکنده در جنوب کشور در جریان هست.
در دو روز گذشته چندین بار به رادارها و مراکز نظامی جنوب کشور حمله شد.
اما آیا این به این معنی است حتماً با رسیدن قیمت به کف #جنگ رخ میده؟ خیر.
اما اگر جنگی بخواهد رخ بدهد از الان به بعد بهترین و حساب شده ترین زمان برای حمله هست. البته احتمالاً #ترامپ برای حمله مدتی صبر کند که آن هم دلایل اقتصادی دارد...
📝 سوالات آزمون صلاحیت ۱۴۰۵ به همراه پاسخ تشریحی
🕎 @Iran_Psychologyy
دقت کردین جمهوری اسلامی دیگه از کلمات و اصطلاحات خودش کمتر استفاده میکنه و از کلمات و اصطلاحات مخالفینش و اُپوزیسیون استفاده میکنه؟! اما چرا؟!
در حکومت های دیکتاتوری مثل ج.ا این چرخشها بیشتر تاکتیکی و واکنشی هستند تا نشانه ای از تغییر بنیادین در ایدئولوژی. وقتی حکومتها واژگان مخالفان را تکرار میکنند، در عمل بازی در زمین آنها را پذیرفته اند و این نشانه ای از تضعیف و تنزل هژمونی گفتمان آنها و تلاشی برای کم کردن تأثیر گفتمان معترضین بر سایر مردم و قشرخاکستری است.
البته این تغییر زبان لزوماً به معنای تغییر سیاست نیست و صرفاً با هدف باز تعریف و مصادره مفاهیم مخالفان برای مهار آنهاست و باید آن را در چارچوب مدیریت بحران و جنگ گفتمانی فهمید، نه لزوماً یک تغییر عقیدتی.
🕎 @Iran_Psychologyy
📝 تعدادی از سوالات آزمون صلاحیت نظام روانشناسی امروز (۲)
✅ به همراه پاسخ صحیح
فوروارد فراموش نشه
در پست ریپلای شده گفتم که برای شروع جنگ باید منتظر رسیدن قیمت سهم #انویدیا به کف کانال بلند مدتش باشیم و تا زمانیکه که قیمت به کف کانال نرسد خبری از جنگ نیست.
امروز قیمت #Nvidia با یک‌ریزش و منفی بزرگ به کف کانال نزدیک شد. وقوع جنگ از الان به بعد جدی میشه؛ باید منتظر اتفاقات این هفته باشیم...
@Iran_Psychologyy
📻 پادکست مدرسه زندگی - نیکولو #ماکیاولی و شهریار نیک
شهریار (The Prince) مشهورترین اثر اوست؛ کتابی که در سال ۱۵۱۳ نوشته شد و پس از مرگ ماکیاولی، در سال ۱۵۳۲ منتشر شد.
منبع #مدرسه_زندگی #پادکست
🕎 @Iran_Psychologyy
داشتم در توییتر می‌چرخیدم که توییت‌های عده ای توجهم را جلب کرد. بعضی ها شکست جمهوری‌خواهان را «تغییر رژیم در آمریکا» نامیده اند و برخی دیگر آن را «سیلی محکم ایران به ترامپ و آمریکا» می‌دانستند.
در مقابل، عده‌ای آن را تاوان پشت کردن ترامپ به مردم ایران و سرنگون نکردن رژیم ایران دانستند؛ اینکه ترامپ از این فرصت برای سرنگونی رژیم استفاده نکرد و در عوض به دنبال توافق با همین رژیم رفت. از نگاه آنها، این نتیجه، تاوان پشت پا زدن به خواست مردم ایران، پایمال کردن و معامله بر سر خون جوانان با این رژیم است که یقه ترامپ و حزبش را گرفته است.
عده ای این باخت را انتقام ج.ا از ترامپ و عده ای دیگر آن را انتقام خون ریخته شده جوانان در دی ماه از او می‌دانند.
اما جالب است بدانید شکست حزب حاکم در آمریکا الگوی غالب تاریخی ۸۰ سال اخیر بوده: از ۲۰ انتخابات میان‌دوره‌ای از ۱۹۴۶ به این سو، ۱۸ مورد به ضرر رئیس‌جمهور وقت تمام شده؛ بدترینش هم سال ۲۰۱۰ در دوره اوباما با −۶۳ (بزرگترین ضرر) بوده است.
@Iran_Psychologyy
این تفاوت مهمی است: احساس تهدید، واکنش بدنی به تهدید و تفسیر ذهنی تهدید سه موضوع متفاوت‌اند و نباید آنها را یکی دانست.
۷. ژنتیک؛ آیا گرایش سیاسی ارثی است؟
آیا ممکن است بخشی از گرایش‌های سیاسی ما ریشه در تفاوت‌های ژنتیکی داشته باشد؟
هاتمی و همکاران در سال ۲۰۱۴، داده‌های بیش از ۱۲ هزار جفت دوقلو را از مجموعه‌ای شامل پنج دموکراسی بررسی کردند. موضوع پژوهش، ۱۹ سنجه متفاوت از نگرش‌ها و ایدئولوژی‌های سیاسی بود.
نتایج این مطالعه از نقش عوامل ژنتیکی در تفاوت‌های فردی نگرش‌های سیاسی حمایت کرد.
اما اینجا باید یک مفهوم را به‌درستی درک کنیم: وراثت‌پذیری (Heritability).
وراثت‌پذیری به معنای آن نیست که ۳۰ یا ۶۰ درصد عقاید سیاسی هر فرد از والدینش به ارث رسیده است.
این مفهوم درباره سهم تفاوت‌های ژنتیکی در تفاوت‌های مشاهده‌شده میان افراد یک جمعیت، در شرایط محیطی مشخص، صحبت می‌کند.
بنابراین:
* ژن خاصی برای چپ‌گرایی یا راست‌گرایی شناسایی نشده است.
* وراثت‌پذیری به معنای تغییرناپذیری نیست.
* محیط، خانواده، فرهنگ و تجربه‌های اجتماعی همچنان نقش اساسی دارند.
* نتایج مطالعات دوقلوها را نمی‌توان مستقیماً به تمام جوامع تعمیم داد.
۸. مغز چپ‌گرا و مغز راست‌گرا؛ واقعیت علمی چیست؟
در سال ۲۰۱۱، کانای و همکاران در مجله Current Biology مقاله‌ای منتشر کردند که به یکی از مشهورترین پژوهش‌های عصب‌شناسی سیاسی تبدیل شد.
آنها در بررسی ساختار مغز جوانان، ارتباط‌هایی میان جهت‌گیری سیاسی و حجم ماده خاکستری در دو ناحیه مشاهده کردند:
* قشر سینگولیت قدامی (Anterior Cingulate Cortex): ارتباط با گرایش لیبرال‌تر.
* آمیگدال راست (Right Amygdala): ارتباط با گرایش محافظه‌کارانه‌تر.
این یافته‌ها در نمونه مستقلی نیز بازتولید شدند.
اما یک مسئله مهم وجود دارد: این پژوهش ارتباط میان ساختار مغز و نگرش سیاسی را بررسی کرده بود، نه رابطه علت و معلولی آنها را.
نمی‌توان گفت تفاوت در ساختار مغز باعث چپ‌گرایی یا راست‌گرایی می‌شود.
همچنین نمی‌توان از روی اسکن مغزی، گرایش سیاسی یک فرد را تشخیص داد.
بنابراین، عبارت «مغز چپ‌گرا» یا «مغز راست‌گرا» بیشتر یک تعبیر رسانه‌ای است تا یک تشخیص علمی معتبر.
۹. آیا افراد افراطی در دو سوی طیف سیاسی شبیه یکدیگرند؟
یکی از مناقشات مهم روانشناسی سیاسی این است که آیا انعطاف‌ناپذیری شناختی، جزم‌اندیشی و مقاومت در برابر اطلاعات مخالف، بیشتر ویژگی راست‌گرایان است یا در هر دو سوی طیف سیاسی دیده می‌شود؟
کاستلو و همکاران در سال ۲۰۲۳، در فراتحلیلی گسترده، ۳۲۹ مجموعه پژوهشی، ۷۰۸ اندازه اثر و ۱۸۷٬۶۱۲ شرکت‌کننده را بررسی کردند.
نتایج نشان دادند که ارتباط میان محافظه‌کاری و انعطاف‌ناپذیری شناختی بسیار ناهمگن است.
ارتباط با محافظه‌کاری اجتماعی نسبتاً پایدار بود؛ اما ارتباط با محافظه‌کاری اقتصادی کوچک، نامنظم و خارج از آمریکا از نظر آماری معنادار نبود.
نویسندگان همچنین نشان دادند که برخی مشکلات روش‌شناختی و استفاده نامتناسب از نمونه‌های آمریکایی باعث بزرگ‌نمایی روابط در پژوهش‌های قبلی شده‌اند.
اما پژوهش مهم‌تری نیز در این زمینه منتشر شده است.
در یک همکاری پژوهشی میان محققانی با دیدگاه‌های نظری متفاوت، Bowes و همکاران در مقاله‌ای که نسخه نهایی آن در سپتامبر ۲۰۲۵ منتشر شد، دو مطالعه پیش‌ثبت‌شده با مجموع ۶٬۱۸۱ شرکت‌کننده انجام دادند.
آنها سه فرضیه را مقایسه کردند:
1\. انعطاف‌ناپذیری بیشتر در راست.
2\. تقارن روان‌شناختی میان چپ و راست.
3\. انعطاف‌ناپذیری بیشتر در افراد افراطی، صرف‌نظر از جهت‌گیری سیاسی.
نتایج نشان داد رابطه محافظه‌کاری عمومی و اجتماعی با انعطاف‌ناپذیری بسیار کوچک است. در برخی سنجه‌ها افراط‌گرایان هر دو سوی طیف انعطاف‌ناپذیری بیشتری نشان دادند؛ بااین‌حال، در ۶۰ درصد روابط درجه‌دوم معنادار، افراطیون راست انعطاف‌ناپذیرتر از افراطیون چپ بودند.
نتیجه نهایی پژوهشگران این بود که ادعاهای کلی درباره رابطه قوی میان ایدئولوژی و انعطاف‌ناپذیری شناختی قابل دفاع نیستند.
این یافته یادآوری می‌کند که جزم‌اندیشی را نباید به یک جناح سیاسی اختصاص داد.
۱۰. آیا می‌توان این یافته‌ها را به جامعه ایران تعمیم داد؟
اینجا به یکی از مهم‌ترین بخش‌های بحث می‌رسیم.
بخش عمده پژوهش‌های کلاسیک روانشناسی سیاسی در آمریکا و اروپا انجام شده‌اند. اما چپ و راست در تمام جوامع معنای یکسانی ندارند.
برای مثال، پژوهش بیتی، چن و بتاش در سال ۲۰۲۱ درباره جامعه چین، با نمونه‌ای ۵۰۹ نفری که نماینده ملی معرفی شده بود، نشان داد که برخی ارتباط‌های روان‌شناختی چپ و راست در آن جامعه تقریباً وارونه الگوی رایج غربی است.
🔲 چپ و راست؛ آیا ایدئولوژی سیاسی ما در شخصیت و ذهنمان ریشه دارد؟
چرا دو انسان باهوش و تحصیل‌کرده، ممکن است از یک واقعیت اجتماعی واحد، دو برداشت کاملاً متفاوت داشته باشند؟ آیا تفاوت آنها فقط در عقاید سیاسی است یا باید ریشه‌های عمیق‌تری را در شخصیت، نیازهای روان‌شناختی و شیوه پردازش اطلاعات جست‌وجو کرد؟
مقدمه؛ سیاست فقط انتخاب یک عقیده نیست
چند دهه است که روان‌شناسان سیاسی با پرسشی بنیادین مواجه‌اند: آیا ما به دلیل شیوه خاصی که جهان را می‌بینیم، چپ یا راست می‌شویم؛ یا چون چپ یا راست شده‌ایم، جهان را به شیوه خاصی می‌بینیم؟
چرا یک نفر عدالت اقتصادی، برابری و تغییر ساختارهای اجتماعی را در اولویت قرار می‌دهد، درحالی‌که دیگری بر نظم، سنت، امنیت و حفظ نهادهای موجود تأکید می‌کند؟
آیا این تفاوت‌ها صرفاً نتیجه تربیت خانوادگی، آموزش و محیط اجتماعی هستند یا بخشی از پاسخ را باید در ساختار روان‌شناختی انسان جست‌وجو کرد؟
پژوهش‌های روانشناسی سیاسی نشان می‌دهند که میان برخی ویژگی‌های شخصیتی، نیازهای شناختی، نظام‌های اخلاقی و گرایش‌های سیاسی ارتباط وجود دارد. اما نکته مهم این است که این ارتباط‌ها معمولاً کوچک، چندعاملی و وابسته به زمینه فرهنگی هستند.
بیایید مهم‌ترین یافته‌های علمی را بررسی کنیم.
۱. محافظه‌کاری؛ تلاشی برای مدیریت نااطمینانی؟
یکی از تأثیرگذارترین پژوهش‌ها در این حوزه، مقاله جان جاست (John Jost) و همکارانش در سال ۲۰۰۳ با عنوان Political Conservatism as Motivated Social Cognition است.
پژوهشگران در این مقاله، ۸۸ نمونه از ۱۲ کشور و مجموعاً ۲۲٬۸۱۸ نفر را بررسی کردند.
فرضیه اصلی آنها این بود که محافظه‌کاری سیاسی، علاوه بر محتوای ایدئولوژیک، ممکن است با برخی نیازهای روان‌شناختی برای مدیریت نااطمینانی، اضطراب و تهدید ارتباط داشته باشد.
بر اساس این چارچوب، نیاز به نظم، قطعیت، ثبات و ساختار می‌تواند فرد را به سمت نگرش‌هایی سوق دهد که بر حفظ نظم اجتماعی و مقاومت در برابر تغییر تأکید دارند.
برای مثال، فردی که تحمل ابهام پایینی دارد، ممکن است در مواجهه با تغییرات سریع اجتماعی، قواعد روشن و ساختارهای باثبات را ترجیح دهد.
اما یک نکته اساسی وجود دارد: این نظریه نمی‌گوید همه محافظه‌کاران مضطرب یا ترسو هستند. همچنین نیاز به امنیت و قطعیت منحصر به یک جریان سیاسی نیست.
این پژوهش نقطه عطفی در روانشناسی سیاسی بود، اما بعدها با نقدهای روش‌شناختی و پژوهش‌های جدیدتر مواجه شد.
۲. شخصیت؛ آیا چپ‌گرایان گشوده‌ترند؟
یکی از شناخته‌شده‌ترین ابزارهای بررسی شخصیت، مدل پنج‌عاملی (Big Five) است که شخصیت را در پنج بُعد بررسی می‌کند:
* گشودگی به تجربه
* وظیفه‌شناسی
* توافق‌پذیری
* برون‌گرایی
* روان‌رنجورخویی
در این میان، دو عامل بیش از بقیه مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته‌اند.
گشودگی به تجربه: افرادی که در این ویژگی نمره بالاتری دارند، معمولاً به ایده‌های جدید، تجربه‌های متفاوت و تغییرات فکری علاقه بیشتری نشان می‌دهند. این ویژگی با گرایش‌های لیبرال‌تر و کمتر محافظه‌کارانه ارتباط دارد.
وظیفه‌شناسی: شامل نظم، انضباط، مسئولیت‌پذیری و ترجیح ساختار است و در برخی پژوهش‌ها با محافظه‌کاری سیاسی ارتباط مثبت داشته است.
سیبلی، آزبورن و دوکیت در فراتحلیل سال ۲۰۱۲، تعداد ۷۳ مطالعه با مجموع ۷۱٬۸۹۵ شرکت‌کننده را بررسی کردند.
نتیجه چه بود؟
* گشودگی به تجربه: همبستگی ۰٫۱۸- با محافظه‌کاری.
* وظیفه‌شناسی: همبستگی ۰٫۱۰+ با محافظه‌کاری.
این روابط از نظر آماری معنادار بودند، اما از نظر اندازه اثر کوچک محسوب می‌شوند.
جالب‌تر اینکه کریگر و همکاران در سال ۲۰۱۹، همین روابط را در چهار نمونه بزرگ و نماینده از جامعه آلمان، با مجموع ۲۹٬۰۱۵ نفر بررسی کردند.
نتایج آنها:
* گشودگی به تجربه: ۰٫۰۷-
* وظیفه‌شناسی: ۰٫۰۶+
این یافته نشان داد که وقتی پژوهش از نمونه‌های بزرگ‌تر و نماینده‌تر استفاده می‌کند، اندازه ارتباط‌ها ممکن است بسیار کوچک‌تر از برآوردهای اولیه باشد.
نکته کلیدی: همبستگی ۰٫۰۷ به این معنا نیست که شخصیت سیاسی افراد را تعیین می‌کند. حتی اگر یک رابطه از نظر آماری معنادار باشد، ممکن است قدرت پیش‌بینی بسیار محدودی داشته باشد.
🆚 چپ و راست؛ از یک صندلی در پارلمان تا دو نگاه به جهان
واژه‌های «چپ» و «راست» ریشه‌ای ساده و تقریباً تصادفی دارند. در جریان انقلاب فرانسه (۱۷۸۹)، نمایندگان مجلس مؤسسان بر سر اختیارات پادشاه اختلاف داشتند. طرفداران حفظ قدرت شاه در سمت راست رئیس مجلس نشستند و مخالفان که خواهان تغییر بنیادین بودند سمت چپ. همین چیدمانِ صندلی‌ها بعدها به یکی از ماندگارترین استعاره‌های سیاسی جهان تبدیل شد.
اما استعاره‌ای که بیش از دو قرن زنده مانده، باید بر چیزی عمیق‌تر از جای نشستن تکیه داشته باشد. نوربرتو بوبیو، فیلسوف سیاسی ایتالیایی، در «راست و چپ» (۱۹۹۴) آن را در نگرش به برابری می‌یابد: چپ نابرابری‌ها را برساخته‌ی جامعه و قابل‌اصلاح می‌داند، و راست آنها را تا حد زیادی طبیعی و گریزناپذیر. توماس سول در «نبرد بینش‌ها» (۱۹۸۷) همین شکاف را از زاویه‌ی دیگری می‌بیند: راست به «بینش محدود» از انسان باور دارد؛ انسانی ناقص که باید به نهادهای آزمون‌شده اعتماد کند. چپ به «بینش نامحدود»؛ انسانی که با خرد جمعی می‌تواند جامعه را بهتر طراحی کند.
ریشه‌های فکری راست:
ریشه‌های فکری چپ:
نقد چپ:
نقد راست:
نمونه‌هایی از حکومتها:
خب امشب نزدیک پنج درصد ریخت
مطمئن ترین حالتش اینه که وقتی قیمت ریزشش رو تمام کرد و تقریباً رسید حوالی کف کانال جنگ شروع بشه.
که دیگه منتقدا سقوط بورس رو به جنگ سوم ترامپ ربط ندن
هر منفی این سهم یک ناقوس به سمت آغاز جنگه
قبل از جنگ از #هوش_مصنوعی پرسیدم #آمریکا معمولاً چه گام‌هایی برای تغییر حکومتها برمی‌دارد.
بعد خواستم هر کدام از این گام‌ها که درباره #ایران در ۲۰۲۶ اجرا شده را تیک بزند.
نتیجه را ببنید،
فقط دو گام آخرش مانده بود...
در حال حاضر فقط گام آخر مونده....
@Iran_Psychologyy
پادکست مورخ - فروپاشی شوروی
چیزی که #کمونیسم به ما القا کرده بود، دقیقاً همان سکون و بی حرکتی بود. این بی‌آیندگی، بی رویایی، ناتوانی از تصور زندگی به شکل دیگر. تقریباً امکان نداشت بتوانی به خود دلگرمی بدهی که این دورانی گذراست. برعکس یاد گرفته بودیم فکر کنیم هر کاری هم بکنیم وضع همیشه همان جور می‌ماند و نمی‌توان آن را تغییر داد.
این پارگراف از کتاب «کمونیسم رفت، ما ماندیم و حتی خندیدیم» نوشته اسکاونکا دراکولیچ شرایط روحی و روانی مردم #شوروی در دوران اقتدار این حکومت رو روایت میکنه. اما به قول #کارل_مارکس ، کسی که ایده اتحاد جماهیر شوروی #سوسیالیستی از نظرات اون برداشته شده بود، «هر آنچه سخت و استوار است دود می‌شود و به هوا می‌رود.»
در این قسمت #پادکست مورخ داستان شوروی رو روایت کردیم، از روزهای اقتدار تا لحظه فروپاشی.
🕎 @Iran_Psychologyy